Obrázky na stránke
PDF
ePub

fidem possimus discernere veram Ecclesiam peret, contra epist. Fundamenti, c. 5. Ab a falsa, necesse est ut sit de tali congrega- eadem accipimus verum sensum Scripturatione in particulari. Denique ex ratione supra rum, ut capite sequenti attingemus; accipifacta de necessitate hujus cognitionis, evi- mus symbola, sacramenta , præcepta, condenter sequitur hanc fidem esse debere de silia, et omnia quæ ad salutem pertinent ; tali Ecclesia individua, quia nobis necessa- ergo si fides de ipsa Ecclesia esset tantum rium est vel Ecclesiam quærere, in qua justi- humana opinio, reliqua omnia tantum opificari possimus, vel cui credamus, vel in qua nione tenerentur; periret ergo divina fides. vera sacramenta cum fructu recipere, et us- Et e converso nulla esset hæreticorum conque ad finem perseverare, ac denique salvari gregatio , quæ non crederetur Sancta et Cavaleamus. Nemo autem potest quærere Ec- tholica sufficienti fide, quia unusquisque hæclesiam in communi, seu in abstracto con- reticus credit suam Ecclesiam esse Sancceptam, quia hæc non est inquisitio specula- tam et Apostolicam ; credit autem fide humativa, sed practica, necessaria ad operationes na, quæ falsa esse potest; at in hoc differt a præcipuas hujus vitæ ; talis autem inquisitio, Catholico; ergo fides, quam Catholicus convel conjunctio, circa particularem Ecclesiam cipit de vera Ecclesia , longe altior est, ac necessario versari debet, quia actiones, ut subinde prorsus infallibilis et divina. dixit Philosophus, circa singularia versantur; 6. Ecclesia quomodo visibilis sensibus. ergo singularem etiam et individuam Eccle- Atque ex his colligere et addere possumus siam, Sanctam , et Apostolicam cognoscere tertio, quod maxime nostræ intentioni deserpossumus et debemus.

vit, nimirum, in quo vero sensu hæc Eccle4. Confirmatur secunda pars. - Et hinc fa- sia dicatur visibilis. Duplici enim ratione recile probatur alterum, quod proposuimus, putatur ejusmodi. Primo, quia illa Ecclesia, scilicet, debere nos credere hanc Ecclesiam quam fide credimus esse veram, objectum non tantum fide, et opinione humana, sed quoddam est, quod visu videri , et auribus maxime fide divina et christiana. Primo, quia audiri, et manibus quodammodo contrectari quidquid in Symbolo continetur, tenemur potest. Hoc enim satis esse solet, ut objechac fide certa et divina credere; sed unum tum aliquod creditum sensibile dicatur , ex credendis in Symbolo propositis est hæc etiamsi de illo credamus aliquod mysterium Ecclesia particularis et individua, ut decla- invisibile : sic sacramenta sensibilia vocanravi; ergo est credenda fide infusa, et om- tur, quamvis formalis ratio sacramenti aut nino certa. Secundo, hoć maxime confirmat veritas non sentiantur. Imo etiam Christus Augustinus, epist. 28 , dicens hanc fidem in Dominus objectum visibile erat, cum in teripsa Scriptura fundari, non minus quam fi- ris ambulabat, et tamen fide divina credebadem hominis Jesu Christi : Quomodo enim tur a multis tanquam verus Messias, qui rec(inquit) confidimus accepisse nos ex divinis te dicere poterant se videre Messiam, quem litteris, Christum manifestum, et non Eccle- sperabant, et quem præsentem credebant, siam manifestam ? Unde sæpe ibi Donatistis juxta illud Matth. 13 : Multi reges desideraobjicit : Incerti estis ubi sit Ecclesia, et ad veruni videre, quæ vos videtis, etc. Et post rehoc maxime lanquam ad magnum absurdum surrectionem suam dixit idem Christus Doeos deducere conatur. Nos autem (concludit, minus Thomæ : Quia vidisti me, Thoma, crecolum. 13) ideo certi sumus , neminem se a didisti. Quod declarans Gregor. dixit : Unum communione omnium gentium juste separare vidit, et aliud credidit; tamen de illo quem potuisse, quia non quisque nostrum in justitia vidit, credidit quod non vidit, et ita fides illa sua , sed in Scripturis divinis Iquærit Eccle- habebat objectum sensibile. Ita ergo dicere siam, et ut promissa est reddi conspicit. possumus de Ecclesia, nam de illa, quam in

5. Tertio, idem convincitur ex necessitate his personis et locis videmus, credimus esse. cognitionis veræ Ecclesiæ supra declarata ; Sanctam et Apostolicam, quod oculis corponam fides veræ Ecclesiæ est in suo ordine, reis non videmus. et secundum Deum, fundamentum reliquo- 7. Responsio hicreticorum. — Obviabunt rum quæ creduntur, et omnium actionum tandem Protestantes, hoc modo etiam suam necessariarum ad salutem , cum ab ea acci- Ecclesiam esse sibi visibilem, quia suam conpiamus Scripturam Sacram, juxta pervulga- gregationem, quam vident, credunt esse vetam Augustini sententiam : Evangelio non ram Ecclesiam. Respondemus imprimis, in crederem, nisi me auctoritas Ecclesiæ commo- hoc nullam nobis esse cum illis contentio

nem, quia nos nihil moramur, an eorum con- Dei a creatura mundi per ea, quæ facta sunt, gregatio visibilis sit , necne : sed ab eis in- intellecta conspici. Vel sicut Christus Domiventum est vocabulum invisibilis Ecclesiæ. nus, interrogatus a Joanne per discipulos : Tu Semper tamen intercedit hæc differentia, es qui venturus es, an alium expectamus ? ipse quod illi congregationem, quam vident, falso respondit : Renunciate Joanni quæ audistis et credunt esse veram Ecclesiam; nos autem vidistis. Ceci vident, claudi ambulant, etc., catholicam, seu Romanam Ecclesiam , quam Matth. 41, ac si diceret : In signis quæ ego etiam videmus, certa et infallibili fide credi- facio, videre potestis me esse Messiam; quia mus esse veram Ecclesiam. Deinde est alia illa exhibeo, quæ in Prophetis erant prædicdifferentia : nam adversarii vitare non pos- ta, Isai. 35 et 6. Et hac ratione idem Domisunt, quin dicant congregationem suam, seu nus dixit, Joan. 15 : Si opera non fecissem in opinionis suæ coetum, aliquando vel non eis, quce nemo alius fecit, peccatum non habefuisse, vel invisibilem fuisse, nimirum , ante- rent, quia nimirum per ipsa propalabatur, ut quam illi essent, quia tunc a nullis videbatur ei fidem adhibere obligarentur. vel agnoscebatur tanquam objectum, de quo 9. Signa Catholicæ Ecclesiæ.-Ita ergo dicrederent esse veram Christi Ecclesiam. Imo cimus Ecclesiam esse visibilem, quia talia propter illud tempus, in quo ipsi non erant, semper exhibuit signa, et quasi radios visibicogitarunt modum illum dicendi de invisibili les suæ veritatis, ut in eis, vel per ea videri Ecclesia, ut possent aliquo modo dicere, nun- possit ac debeat. Quod imprimis sumo ex quam defuisse in mundo veram Ecclesiam, omnibus testimoniis Sanctorum Patrum, quilicet per plures annos, ut, verbi gratia, a Gre- bus supra probavi Ecclesiæ visibilitatem; gorio Papa usque ad Lutherum, vel Wicle- omnes enim illam explicant per effectus ejus phum, aut alium similem, invisibilis fuerit. visibiles, quibus orbi propalam evasit. Et Quod etiam pro cerebro solum suo, et sine specialiter ex verbis Augustini proxime citafundamento astruerunt; nam si omnino igno- tis : Unusquisque nostrum in Scripturis divita et invisibilis erat toto illo tempore vera nis quærit Ecclesiam, et ut promissa est, reddi Ecclesia, unde ostendere possunt alicubi .conspicit. Promissa enim est Ecclesia habens faisse, vel quis eis revelavit? Nam si id so- tales proprietates et signa, in quibus impletis lum colligant ex promissionibus et prædic- conspici possit. Declaratur hoc ex verbis tionibus de perpetuitate Ecclesiæ, fateantur Christi, Marci ult.: Euntes in mundum uninecesse est semper durasse visibilem, id est, persum, prædicate Erangelium, ac si diceret : in particulari cognitam et notam, quia talis Plantate Ecclesiam , seminando Evangelii prædicta fuit, et promissa, ut ostensum est, verbum, et baptizando; nam ex baptizatis et quia semper fuit ita credita ab orbe chris- credentibus congreganda est. Et statim subtiano, sicut Symbolum apostolicum et Nicæ. jungit : Signa autem eos, qui crediderint, hæc dum semper in mundo durarunt, ex quo con- sequentur; e: ponit quinque sensibilia signa dita sunt, semperque fuerunt in vera Eccle- quasi certa suæ Ecclesiæ indicia, quæ postea sia credita.

in Actibus leguntur impleta : non enim illa 8. Ecclesiam disibilem sensui in signis esse data sunt ad cognoscendam singulorum creostenditur. - Altera ratio, ob quam merito dentium fidem, sed ad cognoscendam conpotest Ecclesia vera dici visibilis, non solum gregationem fidelium vere credentium in quoad materialem congregationem hominum, Christum, quæ est vera Ecclesia. sed etiam quoad internam formam et ratio- 10. Atque hoc modo per hæc signa ad litnem Ecclesiæ, quamvis non in se, sed in alio, teram intellecta, et per alia sanctitatis opera, ut loqui solent Scholastici, est, quia signa et quæ per illa significabantur (ut Gregorius, effectus visibiles, seu sensibiles, quibus con- homil. 29 in Evangel. , et Bernard., serm. 1 spicitur, sortita est. Sicut anima equi vel de Ascensione, voluerunt), facta est Ecclesia etiam bominis potest dici visibilis, aliter vero visibilis statim a suo initio, et postea eodem quam corpus : nam corpus videtur in se, ani- modo, ut supra ostendimus, perseveravit. ma vero non in se, sed in suis actibus, seu Non per durationem, et quasi continuationem operationibus. Unde corpus dici potest visi- omnium illorum signorum , sed per contibile animali modo, id est, mere sensitivo; nuam successionem, quæ suo etiam modo vianima vero rationali modo, id est, adminicu- sibilis est, et hominibus evidens, et hoc modo lo rationis, adjungendo discursum sensui. Si- in illis signis videtur Ecclesia, quæ nunc est, cut Paulus, ad Roman. 1, dixit , invisibilia quia eadem est cum illa quæ tunc fuit, quæ

Vlo, cap. 8.

unitas ex ipsa successione satis cognoscitur. cata Ecclesiæ visibilitate, nullo modo dicere Unde (ut apposite satis Augustinus, libr. de potest aliquis novorum dogmatum sectator, Utilit. credend., c. 26): Facta sunt illa oppor- vel Anglicant sectæ defensor, congregatiotunissima, ut his multitudine credentium con- nem suam esse Ecclesiam visibilem, et vegregata, atque propagata, in ipsos mores utilis ram; idemque de quocumque hæreticorum converteretur auctoritas. Accedit, quod ea si- conventiculo statuendum sentio. Probatur, gna, licet non sint tam frequentia, ne assidui- quia nulla signa exhibent, vel notas habent, tate rilescant , ut eodem loco superaddidit quibus Ecclesiæ Christi veritas ita ibi appaidem Augustinus, tel ne animus semper visibi- reat, ut secundum prudentem rationem, crelia quæreret, ut idem quoque, lib. 1 de Vera dibile sit illam esse veram Ecclesiam, quam relig., c. 25, ait, nihilominus non omnino Christus instituit, et perpetuo duratoram esse cessarunt in vera Christi Ecclesia, sed tempo. promisit. Non enim habet illa congregatio ribus opportunis fiunt juxta divinæ providen- sub tali secta antiquitatem, ut ex facto supra tiæ dispositionem, ut Augustinus etiam nota- relato constat. Neque habet originem condivit supra, et lib. 21 de Civit., cap. 8.

gnam Ecclesiæ Christi; ut enim in simili, mu. 11. Alia signa a Patribus tradita. - Anti- tatis hominibus, dixit Tertullian., de Præquitas Ecclesiæ. - Firmitas. — Accedit deni- script., c. 30 : Ubi tunc Lutherus , ubi tunc que præter illa signa quasi transitoria, quæ Calvinus, nam constat illos neque adeo olim in initio nascentis Ecclesiæ magis necessaria fuisse, et in catholicam primo doctrinam crefuere, dari alia, quæ permanentia et quasi didisse apud Ecclesiam Romanensem, donec intrinseca dici possunt, quia in ipsa Ecclesia sub pontificatu Leonis X, propter ambitionem ita requiruntur, ut semper cum illa durent. et inquietam animorum affectionem venena Quæ a Catholicis dicuntur notæ veræ Eccle- doctrinarum suarum disseminarunt. De qua siæ, quas multi ex illis latissime tradiderunt; re plura inferius, c. 12, dicemus. Deinde non nos vero nunc illam provinciam non assumi- habet ille cætus fundamentum petræ, in qua mus; nam præsenti instituto sufficiunt non- Christus suam Ecclesiam fundavit, et in qua nulla signa, quæ attigimus. Unum, et maxime permansuram esse promisit, ut ostensum est, commendatum a Patribus, est antiquitas, sed potius directe profitetur defectionem ab quam nomine successionis et originis decla- illo fundamento, imo vehenienti odio illud ravimus, et in c. 8 de hoc eodem signo redi- insectatur. Ad hæc, amplitudinem non habet, bit sermo. Aliud signum est, quod maneat sed in quodam terræ angulo latet, et neque Ecclesia fundata in eadem petra , in qua totum illud occupat, neque ibi consensionem Christus illam fundavit, et quod ea immobilis doctrinæ habet , sed infinitam propemodum et fidelis perseveret; et de hac sufficiunt dic- varietatem et divisionem. Ut omittam, nulla ta in c. 3 et 4, et quæ in lib. 3 addemus. Aliud habere signa supernaturalis virtutis, nec disignum, quod, lib. de Unitat. Eccles., et in vini luminis, aut veræ sanctitatis, cum Cathomultis aliis, valde commendat Augustinus, licæ Ecclesiæ antiqua lumina , sanctos, incontra Donatistas, est localis amplitudo, vel quam, Patres el Doctores tam facile deserat, (ut ita dicam) ubiquitas Ecclesiæ Catholicæ et quasi contemnat, et eximiæ sanctitatis ac per totum orbem diffusæ, sicut promissa est, perfectionis viam petulanter irrideat. Quis et de hac addemus aliqua in cap. 10. Hæc ergo prudens, his omnibus attente consideraergo omnia signa visibilia sunt, et per ea fit tis, cogitare possit, nedum firmiter credere, visibilis Ecclesia, non animali modo, sed ra- ibi esse veram Christi Ecclesiam. tionali, et fidei, quia, supposita promissione 13. Prima hæreticorum evasio. Consutaet prædictione talium signorum de vera tur. — Dicent fortasse aliqui ex hæreticis, se Christi Ecclesia, videndo illa signa in aliqua habere signa sufficientia veræ Ecclesiæ, quia congregatione, videtur vera Ecclesia saltem habent veras Scripturas, ac legitimum earum sub generali ratione credibilis, juxta modum sensum, et Christi sacrajnenta, ac vitam boloquendi D. Thomæ 2. 2, quæst. 1, art. 4, ad nam et honestam, conformem que Christi præ2 et 3, et art. 5, ad 1, id est, per talia signa ceptis. Sed hæc partim communia sunt, et videt quilibet prudens, de tali congregatione hæreticis omnibus, et veræ Ecclesiæ Christi, esse credendum, esse veram Ecclesiam, et ut habere Scripturam, et aliqua Christi sacranon detalia,cum

menta, et aliquam speciem virtutis aut religio12. Hæc signa nulli hæreticorum conventi- nis, saltem apparentis, et ideo ex his solis non culo quadrant.-Atque in hunc modum expli- potest visibilis fieri vera Ecclesia in sensu

prædicto. Quædam vero sunt falsa, ut nos cum, de quo certo constet talem formam illi credimus, et in se sunt obscura, quæ potius inesse. Item non probat formam illam non credi debent quam videri, et ideo inepte af- esse visibilem in alio, seu in signis quibus feruntur ut signa visibilis Ecclesiæ. Tale est sufficienter manifestatur. Quia, licet per hæc quod dicitur de vero sensu Scripturæ: sæpe signa non ostendatur sufficienter fides vel enim latens est, et potius per veram Eccle- sanctitas in singulis membris Ecclesiæ, prosiam definiri debet. Et simile est quod dici- pter fictionem quæ in unaquaque determinata tur de numero, veritate, ac legitimo usu sa- persona esse potest, nihilominus sufficienter cramentorum. Quod autem spectat ad sanc- ostendunt, in hoc corpore esse veram Christi titatem vitæ, licet in singulis personis occulta, fidem, et veram sanctitatem, quia vera Chrivel incerta sit, nihilominus in professione, et sti Ecclesia sine his esse non potest. Dico austatu perfectionis ejus nihil habet Anglicana tem sufficienter ostendere, non quia illa dona secta, quod illam commendet, neque in quo evidenter manifestent, nam supernaturalia possit cum sanctitate Ecclesiæ Catholicæ com- sunt et occulta, et per fidem creduntur, sed parari. Quapropter rectius adversarii in hoc quia saltem faciunt rem evidenter credibilem, sensu dicent, suam Ecclesiam esse invisibi- in quo sensu diximus, Ecclesiam veram, quoad lem; oportet tamen, ut consequenter fatean- hanc partem esse in notis suis et signis visitur non esse veram : nam vera Ecclesia Chri- bilem. sti visibilis est, non solum quia ubi, et in 16. Explicatio ex Patribus. - Ad testimoquibus personis visibilibus sit, definite cogno- nium Lucæ 17, respondetur illud sæpe soseitur, sed etiam quia sensibus se exhibet, lere objici a Patribus in hac materia contra ut evidenter credibilem tanquam veram Chri- hæreticos asserentes, Ecclesiam esse latensti Ecclesiam, ut declaratum satis et proba- tem, aut occultam. Sic Augustinus, lib. 13 tum est.

contra Faust., c. 13, exponens similem lo14. Secunda evasio. - Responsio. — Scio cum Matth. 24 , inquit : Dominus prævidens non defuturos qui dicant, quamvis in sua ait : Non potest civitas abscondi supra monsecta desint illa omnia signa visibilis, seu tem posita, etc., ut non audiantur illi, qui ad evidenter credibilis Ecclesiæ, ipsos tamen religionem scissuras traducunt, dicentes : Ecce certos interius reddi ex peculiari spiritu, seu hic est Christus, ecce illic, etc. Et infra : Nec revelatione Dei, apud se esse veram Eccle- illi audiantur, qui sub nomine quasi secreta et siam. Sed hæc evasio ridenda est potius, apocryphæ veritatis , et hominum paucitatis, quam impugnanda ; nam, ut recte dixit Au- dicunt : Ecce in cubiculis , ecce in deserto. Et gustinus, lib. de Unit. Eccl., c. 2 : Cum inter lib. 1 Quæstionum Evangelicar., q. 38, per nos et hæreticos quæstio est ubi sit Ecclesia, fulgur, quod exit ab Oriente, et pervenit usquid facturi sumus? in derbis nostris eam quæ- que ad Occidentem, intelligit Ecclesiam, quæ situri, an in verbis Christi? Puto quod in verbis velociter totum occupavit orbem ; subnectitChristi, qui veritas est, et optime novit corpus que : Constituta ergo auctoritate Ecclesiæ per skum. Quod late prosequitur, excludens non urbem terrarum clara, atque manifesta, consesolum privatum spiritum, sed etiam interpre- quenter discipulos admonet, atque omnes fidetationem Scripturæ secundum sensum hære- les, et qui in eum credere voluerunt, ne schisticorum. Unde hæc evasio de privato spiritu maticis atque hæreticis credant. Unumquodque communis est ad omnia et singula falsa dog- enim schisma, et unaquæque hæresis , aut lomata illius sectæ, et ideo quoad hanc partem cum suum habet in orbe terrarum, partem aliin capite sequenti disputationem hanc ple- quam tenens , aut obscuris atque occultis connius absolvemus.

Denticulis curiositatem hominum decipit. Et in 15. Soltuntur argumenta. Nunc solum hoc sensu explicat totum Christi sermonem, superest ut rationi dubitandi, et objectionibus et ideo ait præmonuisse : Nolite credere diin principio positis satisfaciamus, quod qui- centibus : Ecce hic, vel illic est Christus. Et dem ex jam dictis facillimo fiet negotio. Præ- idem sensit Origen., tract. 30 in Matth., dicipuum siquidem, cui maxime adversarii nj- cens : Non eum ostendunt in Ecclesia , quæ tontur, fundamentum solum probat, interio- plena est fulgore, quæ plena est lumine vero. rem formam Ecclesiæ , quæ est vera fides Eamdemque sententiam insinuavit Hieronycom charactere baptismali, non esse in se vi- mus, Matth. 24, ad illa verba : Si ergo dixesibilem, seu sensibilem. Non tainen probat rin dobis, etc., dicens : Aut in hæreticorum non esse visibile corpus humanum et mysti- penetralibus, qui Dei pollicentur arcana, nolite credere. Estque hæc sententia verissima, et adventum Christi, et continet prædictionem virtute contenta in verbis Christi, quamvis multorum, qui pseudochristi fingendi sunt, non sit ibi præcipue intenta.

et præsertim Antichristi : contra quorum per17. Explicatio auctoris. - In loco ergo secutiones, et deceptiones præmonens fideles Lucæ duæ partes, seu duæ sententiæ Christi Christus præmunivit, ne indicantibus, et didistinguendæ sunt. Prior, quæ in objectione centibus : Ecce hic, vel illic est Christus, prærefertur, in qua Christus loquitur de regno berent fidem. Et ita ex illo loco nihil colligitur, Dei, ubi regnum Dei sine dubio non signifi- quod ad præsentem causam faciat : nam hæc cat Ecclesiam, sed ipsum Chrisium, vel ad- posterior pars potius accommodatur optime ventum ejus. Interrogaverunt enim Pharisæi contra hæreticos , ut jam superius annotavi. Christum : Quando venit regnum Dei? id est, Prior vero intellecta de primo adventu Chriveniet. Quia non interrogabant de Ecclesia, sti, constat nihil pertinere ad quæstionen de sed de regno quod per Messiam obtenturos Ecclesia. Imo etiam per illa verba non excludisperabant, et illud vocabant regnum Dei, non tur, quin primus adventus Christi fuerit sensiquia aliquid cæleste vel spirituale de illo co- bilis et visibilis, ita ut in aliquo loco certo gitarent, sed quia ex speciali dono Dei per quæri posset, et signari, sicut Magi quærebant, virtutem et potentiam Messiæ illud spera- ubi Christus nasceretur, et recte illis responsum bant, vel quia Christum ipsum audierant sæ- est : in Bethleem Judæ. Utique per signum pe loquentem de regno Dei, ipsi vero de re- prophetiæ, nam talia signa data a Prophetis gno Messiæ nihil nisi temporale, et exterioris recte observabantur ad expectandum et copotentiæ, et majestatis cogitabant. Et ideo gnoscendum Messiam, imo per talia signa iprespondit eis Christus : Non venit regnum Dei se interdum se manifestabat. Igitur in illis cum observatione, nec dicent : Ecce hic, aut verbis cogitationem humanam excludit, ne ecce illic. Ubi non loquitur de hæreticis, sed putaretur quærendus aut expectandus per siexcludit expectationem Messiæ per modum gna, et observationes humanas, et cum apadventus regis temporalis, qui expectari so- paratu regis temporalis, etc. Quod si de spilet cum certa temporis observatione, et cum rituali regno animæ illa responsio Christi inaliis præviis signis, ex quibus conjectari so- telligatur, clarum est illud esse spirituale et let ubi sit, aut quando perventurus sit. Et ut internum, et hac ratione non esse visibile, omnino tolleret falsam cogitationem de futu- et non esse alligalum certo loco et tempori, ro adventu regni Dei, quasi nondum venis- prout tale regnum in singulis personis inveset, addit Christus : Ecce enim regnum Dei nitur. Et hoc modo etiam tota Ecclesia pointra dos est, quia Messiam, quem sperabant, test dici regnum Dei, et civitas Dei viventis, jam inter illos versatum habebant , sine illo el domus spiritualis, et per se invisibilis , licet apparatu regio quem cogitabant. Pro- quantum ad sanctitatem, et spiritualia dona, babile etiam est interrogasse Judæos de regno et nihilominus esse visibilis quoad personas Dei, quod Christus prædicabat , quamvis non in quibus existit, non vero per rationes huintelligerent, quale esset; Christum autem manas, neque hic aut illic, sed per certa inrespondisse, illud regnum, prout in hac vita dicia a Christo et Prophetis data, et in quoobtineri potest, esse spirituale, et ideo non cumque loco et tempore, quia et perpetua et esse quod speretur pro certo tempore aut universalis est, ut Augustinus observavit. loco, quia et intra hominem est, et in po- 19. Ad verba Symboli, jam satis declaratestate uniuscujusque est illud intra se habe- tum est quomodo Ecclesia sancta et Apostore, si velit per fidem et dilectionem Christum lica videri possit et credi; videtur enim quorecipere.

ad personas ex quibus constat ; creditur au18. Altera pars sententiæ Christi adeo est tem quoad veram fidem, sanctitatem, et alia distincta a prima, ut aliqui censeant non divina dona, per quæ Christo conjungitur fuisse continenter nec eodem tempore dictas, tanquam corpus mysticum ejus. Item videtur et saltem est certum ex Evangelio , in priori per signa visibilia; creditur autem ut in se per locutum esse Christum ad Pharisæos, respon- spiritualem et invisibilem formam constituidendo iHis ; in posteriori autem locutum esse tur. Denique videtur in ratione credibilis ; ad discipulos, et in eis ad omnes fideles, creditur autem in ratione veri et supernatupræveniendo illos, et dicens : Venient dies, ralis objecti. Ad locum Augustini respondeo, etc., et dicent robis : Ecce hic, et ecce illic. Augustinum nunquam distinxisse Ecclesiam Et hæc pars sine dubio pertinet ad secundum prædestinatorum et reproborum tanquam

« PredošláPokračovať »