Obrázky na stránke
PDF
ePub

Concilio Milevitano, cap. 19, c. Placuit, 11, cit monachos esse cogendos per brachium sequæstione prima. Atque hic etiam sensus non culare (utique imploratum ab ecclesiastico) displicuit Panormitano, et insinuatur etiam in ut e curia exeant. Idemque facit Gelasius Pamarginali nota, quæ in C. Gregoriano habe- pa, in dicto cap. Probinum, et in dicto capit. tur, et ex Archidiacono sumpta est.

Non licuit. Similiterque Augustinus, in dict. 41. Et juxta hunc sensum facillime et om- cap. Maximianus, solum dicit esse laudabile nino vere intelliguntur reliqua jura allegata ; in Episcopo petere ab imperatore auxilium in nullo enim illorum est sermo de jurisdic- contra hostes Ecclesiæ. Denique Marcellus Patione, nec de actu qui illam requirat, sed de pa, in dicto cap. Boni principis, quod ad rem defensione, tuitione, ant auxilio quod et prin- pertineat, solum dicit, boni principis esse, sacipes sæculares Ecclesiæ debent, et ecclesias- cerdotes Dei honorare atque tueri; tueri antem tici Prælati ab illis possunt exigere. Sic Isido- non est judicare , et multo minus est honorarus, in dicto cap. Principes, dixit, ipsos ra re, quin potius contra honorem sacerdotum tionem esse reddituros Deo propter Ecclesiam, est, quod a laicis judicentur. Est ergo evidens quam a Christo tuendam suscipiunt. Hierony- in illis juribus nihil jurisdictionis in ecelesiasmus vero, in dict. cap. Regum, duo de Regi- ticos laicis tribui. bus dicit, scilicet, officium eorum esse facere 43. Jus canonicum dictum defensionis mojudicium et justítiam ; et liberare de manu dum non approbare.-Unde ulterius concludo, calumniatorum vi oppressos, et miseris, qui verisimilem non esse supra dictam excusatiofacilius opprimuntur a potentibus, præbere nem, nimirum, hæc fieri a laicis, licentia seu auxilium, ubi nihil in speciali dicit de cleri- jurisdictione eis jure communi concessa. Procis. Unde prior pars in suo foro et respectu batur, quia jura antiqua illam non concedunt, subditorum intelligenda est, sub posteriori ut probavi, nulla enim alia referuntur; jura vero possunt clerici in legitimo sensu com autem noviora non solum non concedunt, sed prehendi. Joannes autem Papa, in dicto cap. omnino prohibent, ut cap. Qualiter et quando, Administratores , solum monet magistratus de Judiciis, cum similibus ; maxime vero hoc sæculares, ut Prælatis ecclesiasticis eos mo- convincunt verba Concilii Lateranensis sub nentibus, ut ad Ecclesiarum tuitionem, pupil- Leone X, sess. 9, in reformatione curiæ : Cum lorum ac viduarum protectionem, rapacium a jure, tam divino quam humano, laicis potesque refrænationem invigilent, obediant. Ge- tas nulla in ecclesiasticas personas attribula lasius autem Papa, in c. Christianis, potius sit, innodamus omnes constitutiones, etc. Unde dicit cælestem militem, id est, clericum, non Concilium Tridentinum, sess. 25, cap. 3, nefas nisi forum suum debere sectari, occasione quo- dicit esse cuilibet magistratui sæculari, prokirumdam clericorum, qui per regiam potesta- bere ecclesiastico judici ne quem excommunicet, tem opprimebantur, ut in servitutem redige- aut mandare ut atam excommunicationem rerentur. Et ideo statim in capite sequenti dua- pocet, etc. Et rationem hanc reddit : Cum non bus ecclesiasticis personis causam delegat, ad saculares, sed ad ecclesiasticos hæc cognicommendat tamen cuidam comiti, ut si ad de- tio pertineat. Hujusmodi autem sunt omnes legatorum judicium, eorum adversarii venire actiones, de quibus tractamus, ad quas sæcucontempserint, sublimitatis ejus tuitione val- lares judices jurisdictionem non habere, Conlentur, ne quid illis aut subreptio aut inimica cilium aperte tradit. legis violentia necessitatis imponat. Ubi im 44. Denique est manifesta ratio, quia judiploratur brachium sæculare ad resistendum ces sæculares etiam in materiis spiritnalibus alteri laico, non ad judicandum clericum. hanc vim (ut ipsi loquuntur) per easdem ac

42. Et hoc ipsum confirmat Concilium Car- tionez aufurre volunt ; in illis autem materiis thaginense III, in d. cap, Petimus, et extendit necessaria est jurisdictio spiritualis, quæ nullo ad petendum auxilium a brachio sæculari, ad juredivino aut naturali competit laicis, et jure resistendum Prælato intruso et tyranno, quod canonico semper a principio fuit denegata laihis verbis moderatur et declarat: Servata cis talis jurisdictio, ut supra probatum est, et forma disciplinæ non æstimabitur appetitus, constat ex decretis d. 96. Et quamvis Papa de

destra charitate modeste conventus recede- absoluta potestate eam possit illis delegare, orre detractaverit, cum fuerit, sua contumacia dinarie id non facit; ergo non est verisimile, faciente , etiam auctoritate judiciaria, id est, jure communi esse datam sæcularibus totam sæculari, contentus. Similiter Concilium Chal- jurisdictionem ecclesiasticam, quæ ad honecedonense, in dicto cap. Quidam monachi, di- standas omnes illas actiones, quas ipsi usur

pant, necessaria est. Imo inde etiam concludi- in hoc quarto libro utrumque officium pro vitur, nullam omnino communicari, tum quia ribus explere necessarium duxi. Tum ut labor eadem est ratio totius et singularum partium; noster Catholicis, quibus maxime debitores tum etiam quia si quis recte consideret, sem- sumus, usui magis esse posset; tum etiam per causa, quam isti judices ad se advocant, ut non solum hæreticorum errores refellenet de qua voluint cognoscere, ecclesiastica est, do, argumentaque solvendo, sed etiam monimirum, sententia a judice ecclesiastico lata, rum honestatem et æquitatem, quæ in utriusvel aliquid simile.

que fori ecclesiastici et civilis distinctione ac 45. Aliorum erasio. - Quapropter alii auc- separatione cernitur, explicando , plenius tores sentientes cum præcedentibus, necessa- regi Angliæ , ejusque Protestantibus , aliisriam esse jurisdictionem ab ecclesiastico Præ- que libertatis ecclesiasticæ inimicis, quantum lato manantem, ut tales actiones juste fiant, in nobis est , satisfaceremus. Cum ergo in ad privilegium Apostolicum recurrunt, affir- tractatu de Clericorum exemptione, seu ecclemantque in reguis catholicis, in quibus hæ siastica immunitate, duas controversias esse actiones in praxi tolerantur, esse privilegium conspicerem, ad fidem unam, alteram ad moa Pontificibus concessum ob causas justas, res spectantem, ita utramque pertractare cupræsertim ad reprimendos Vicarios Episcopo- ravi, ut et illius, quæ in nobis est, fidelis docrum ab insolentiis (nt ait Bannez station citan- trinæ rationem redderem, et quomodo in usu dus), et ut pauperes, et minus potentes, qui et praxi servanda sit, docerem. Quam ob causæpius hanc vim patiuntur, facilius vel sine sam prius exemptionem ipsam ex fidei prinmagno dispendio remedium aliquod habere cipiis ac fundamentis, hoc est, ex verbo Dei possint. Atque ita de regno Galliæ testatur scripto, et non scripto, sed antiqua Patrum et Menochius, de Retinend. possess., remed. 3, Ecclesiæ traditione firmato, stabilire studui. n. 354, et indicat sæpe Rebuff., in locis alle- Deinde immunitatem hanc ecclesiasticam non gatis; et de Hispania idem affirmat Dominicus solum jure Pontificio ac Cæsareo introductam Bannez, 2.2, q. 67, art. 1, dub. 2, concl. 6. esse, verum etiam ipsi divino juri, tam veteri Et in hoc regno, scimus fieri multa siinilia, et quam novo, imo etiam naturali valde consenprætextu similis privilegii defendi, vel ratione taneam esse demonstravi. Quia revera neque cujusdam concordiæ per Pontificem approba- in divino cultu reverentia debita, ac decentia, tæ vel concessæ, donec per Sedem Apostoli- neque in ecclesiasticis moribus honestas, ne. cam aliud ordinetur, quod perinde est. Et re- que in ecclesiastica hierarchia decor, ordo, et vera ego etiam aliam viam non invenio, qua pulchritudo sine hoc immunitatis jure ac pripossint similes actiones a violatione exemptio- vilegio subsistere posset. Quod ut evidentius nis excusari, Quia vero pendet hæc excusatio constaret, rationem et modum quo usu et moex facto, id est, an talia privilegia sint revera ribus taiis exemptio servanda est, luculentius his regnis vel eorum principibus concessa, et declaravi. an in sua vi perseverent, fuerintve perpetua, 47. Quæ omnia, si rex Serenissimus Ande quibus circumstantiis mihi non constat, gliæ, attente ac sincere, depositoque nimio doideo neque approbare possum nec reprobare minandi ac imperandi affectu, considerare vohujusmodi facta, sed illud Apostolicæ Sedi re- luerit, futurum spero, ut non tam gravate mitto. Solumque assero, ut principes vel ma- ferat, quam in sua Præfatione significat, tangistratus civiles tuta conscientia possint hoc tam hominum et fundorum partem regum pogenus jurisdictionis exercere, necessarium esse testati et jurisdictioni subductam esse ; quia ut de privilegio, quod est illius fundamentum, neque majestas regia inde obscuratur, sed ilsufficientem satisque probabilem notitiam ha- lustrior fit, nec minuitur potentia, sed augebeant, et quod a Pontificibus revocatum non tur. Nil enim christianum et catholicum resit; hac autem notitia supposita, cætera, quæ gem ita illustrat, clarumque ac celebrem redad hanc materiam spectant, sufficienter ex dit, sicut integra in Deum pietas et religionis principiis positis definiri posse existimo. cultus; nam, ut optime dixit Cyrillus !, ad

Theodosium scribens : Gloriosa in Deum pie. SUPERIORIS LIBRI SUMMA.

tas regiis honoribus immobile fundamentum est,

unde subjungit, principes pietatis cultores sine 46. Quamvis in hoc opere, fidei catholicæ labore vincere, et adversariis præralere. Ideocausam et defensionem, potius quam mores instruendi munus assumpserim, nihilominus 1 Lib. de Recta fid. ad Theodos, IXIV.

31

que (ut Nicephor. refert') idem Theodosius ni- cumbere; non solum quia homo, sed etiam quia hil aliud filiis, Arcadio et Honorio, moriens dominus et rex est, et Dei vices gerit, a quo mandavit, quam ut veram pietatem integram maxime pendet. Unde subdit inferiu: , omnes servarent, per quam et pacem habituros, et reges, qui ad divinam reverentiam fuerunt solvictoriam a Deo co aturos esse sperabat. liciti, feliciter suum cursum consummasse ; Filii autem, parenti fidem et obedientiam ex- qui rero e contra, infelicem consecutos eritum hibentes (eodem Nicephoro teste), quæcumque fuisse. Absit igitur a christiano rege ut eccledecessores eorum pii imperatores pro Ecclesiis siasticam libertatem, propter divinum cultum statuerant, et ipsi confirmarunt, eaque firmi- introductam, et tam divina quam humana ter servarunt, aliaque insuper Deo grata addi- lege sancitam, et diuturna Ecclesiæ Cathoderunt. Intelligebant quippe religiosi princi- licæ consuetudine stabilitam, et antiquorum pes, prærogativas et immunitates rebns divi. Patrum, posteriorumque fidelium scriptorum nis concessas, non hominibus datas esse, sed auctoritate probatam, paucorum Novantium Deo, a quo regnorum omnium felicitas et suasu , vel studio ac desiderio temporalem conservatio pendet; ac proinde, tunc Christi dominationem amplificandi, evertere moliadextera imperium defendi, quando Ecclesiæ sta- tur. Id enim non gloriam, sed ignominiam ei tus inconcussus servatur ?, ut Leo Papa dixit. afferet, et terrenum regnum non augebit, sed Ex quo intulit D. Thomas, lib. 2 de Regim. auferet sempiternum. Quod ne Jacobo Regi Princip., sub finem, regem et principem toto contingat, toto corde optamus, et obnixe peconatu et sollicitudine divino cultui teneri in- timus ab illo, in cujus manu cor regis est, et

in saniorem partem illud vertere potest, et ve Lib. 13 Histor., cap. 1.

ritatis radiis ita illustrare, ut amplius ab ipso ? Epist. 25.

non avertatur.

FINIS LIBRI QUARTI.

INDEX CAPITUM LIBRI QUINTI

DE ANTICHRISTO, CUJUS NOMEN ET PERSONAM, PER CALUMNIAM, ET INJURIAM,

FALSO PROTESTANTES PONTIFICI ATTRIBUUNT.

tur.

tur.

Cap. I. De Antichristi nomine, ejus illum ferendum mittendos esse, ex caque varia significatione.

pite Apocalypsis contra duas falsas Cap. II. Utrum Antichristus proprie dic Protestantium expositiones ostendi

tus sit homo aliquis singularis, vel sedes aliqua seu imperium.

Cap. XII. Eliam et Enoch esse testes CAP. III. Duabus Protestantium objec - illos, qui contra Antichristum mit

tionibus ex Daniele et Paulo sumptis tendi sunt, ostenditur. contra doctrinam superioris capitis CAP. XIII. Joannem, per duos lestes, satisfit.

Enoch et Eliam intellexisse, conjecCap. IV. Alteri objectioni ex capite 17 tura, et Patrum auctoritate ostendi

Apocalypsis sumptæ contra eamdem

resolutionem capitis secundi satisfit. CAP. XIV. Utrum ex aliis Scripturæ CAP. V. De tempore persecutionis et locis ostendi possit, Eliam et Enoch morte Antichristi.

futuros esse secundi Christi adventus CAP. VI. Primre objectioni regis An precursores et testes contra Anti

glia contra doctrinam superioris ca christum. pitis satisfit.

CAP. XV. Antichristi sedem et loco et Cap: VII. Alieri objectioni regis An gradu longissime a Pontificis sede

gliæ ex capite 18 Apocalypsis de distare. sumptæ salisfit.

Cap. XVI. Ubi futura sit Antichristi CAP. VIII. Tertiæ objectioni regis An

sedes. gliæ ex variis novi Testamenti verbis CAP. XVII. Ex descriptione personæ desumptæ satisfit.

Antichristi , quam Paulus tradit 2 CAP. IX. Alteri difficultati occurrendo, ad Thess. 2, illum Pontificis adversa

tempus regni Antichristi et initium rium maximum, potius quam Papam, ejus amplius declaratur.

esse futurum, evidenter ostenditur. Cap. X. Aliis duobus argumentis satis- Car. XVIII. Quæ ex visionibus cap. 6

fit, et obiter nonnullæ Catholicorum et 9 Apocalysis rex inducit refelopiniones de tempore Antichristi re luntur. felluntur.

Cap. XIX. Idem ex cap. 13 ostenditur, CAP. XI. Antichristi tempore duos ve et omnia, quæ Rex ex illo decerpit,

ros homines ad testimonium contra refelluntur.

Cap. XX. Que circa 14, 15 et 16 cap. Cap. XXII. Ex descriptione Antichristi

Apocalypsis rex notat, discutiun a Daniele Propheta tradita, fabula tur.

de Antichristianismo Romano evidenCAP. XXI. Ex visione capitis 17 et se ter refellitur.

quentibus Apocalypsis novum de An. Eorum, quæ in hoc libro tractantur, tichristo errorem confutari potius summa , cum apostrophe ad regem quam confirmari.

Anglice.

LIBER QUINTUS

DE ANTICHRISTO

CUJUS NOMEN ET PERSONAM PER CALUMNIAM ET INJURIAM FALSO PROTESTANTES PONTIFICI

ATTRIBUUNT.

Quoniam doctissimi nostri temporis catho- Antichristo disputationem texere, imo etiam, licique scriptores (ut interim antiquiores si necesse sit, eadem iterum repetere non omittam) totam de Antichristo materiam ac- sum veritus, dummodo, quantum in me est, curate disputarunt, eamdemque nos jam alibi omnibus, tam sapientibus quam insipientipro nostra tenuitate prosecuti sumus, liber bus, satisfaciam, utrisque enim (teste Aposhic parum necessarius alicui videri potest, tolo ") debitores sumus. Ne tamen lectori mopræsertim quia superioribus non ita connec- lesti simus, non omnia quæ de Antichristo titur, ut propter doctrinæ consecutionem tractari solent, sed ea solum quæ causæ, et postulari videatur. Verumtamen rex Angliæ, peculiari responsioni, quam rex postulat, incui initio hujus operis respondere proposui- servire queant, attingemus. Et singula memmus, nos vel in vitos laborem hunc iterum bra, quæ rex distinguit, singulatim etiam exsubire compellit. Ille enim in sua Præfatione pendemus, non tamen eodem ordine, sed ea post suæ fidei professionem, ad disputatio- semper præmittemus, quæ vel evidentiora nem de Antichristo repente digreditur, et pe- sunt, et in Scripturis clariora, vel quorum culiarem eorum, quæ pro sua opinione protu- cognitio ad ea, quæ minus nota sunt, vel a lit, responsionem postulat, dicens : Id mihi prioribus pendent, aliquid conferre posse maxime in votis est, ut si cui hanc meam de censebimus. Antichristo conjecturam libebit refellere, sin

CAPUT I. gulis disputationis meæ partibus ordine respondeat; ideoque necessarium ducimus, et DE ANTICHRISTI NOMINE , EJUSQUE VARIA SIGNIcum illo digredi, et singulis ejus conjecturis

FICATIONE. peculiare tribuere responsum. Neque enim illud prætermittendum censuimus, eo quod 1. Nominis etymon. Prius quam de re rex solis conjecturis se niti fateatur; quia in ipsa dicamus, visum est de nomine Anticlvire adeo absurda, et plane incredibili, et Ec- sti pauca præmittere, ut omnes Protestantium clesiie Catholicæ nimis odiosa et perniciosa, technas, vel potius in Christi Vicarium contunec conjecturæ permittendæ sunt, sed penitus extirpandæ. Quam ob causam iterum de i Rom. 1.

« PredošláPokračovať »