Obrázky na stránke
PDF
ePub

min a Sodomæ et Ægypti, et in hoc conve- illo capite non civitatem aliquam specialem, niunt Hieronymus et Lyran. supra allegati, sed universum mundum significare, quam cum expositoribus omnibus.

expositionem valde probabilem esse supra 9. Secundæ regis confirmationi satisfit. - ostensum est ; illa autem posita, cessat objecIn his autem quæ secundo loco rex notat, tio. Supponendo autem illam Babylonem esse particula Et, quam rex ponderat, nihil veri- Romam, argumentum regis parvi momenti tati obstat; sensus enim litteralis et clarus est est: nam si ex illis verbis, Sanguis omnium, civitatem illam non solum esse spiritualiter etc., colligi putat etiam Christum interfectum Sodomam, et Ægyptum, sed etiam in illa esse Romæ, et ideo exponit esse occisum in commissum esse illud horrendum facinus oc- membris suis, ergo Abel et Machabæi marcidendi Christum. Unde libenter accipimus tyres, item Stephanus, Andreas, et omnes quod rex ibi fatetur, serinonem ibi esse de Apostoli Romæ interfecti sunt, nam illi etiam civitate illa , in qua erit sedes regia Anti- interfecti sunt in terra. At non sunt interfecti christi. Item admittimus quod addit, futuram Romæ in propriis personis, nec in membris esse plenam tenebris, et fornicationibus, vel suis, quia Abel aut alius similis non fuit caput spiritualibus, vel carnalibus, ob quas Sodoma Martyrum, nec in eis locum habet regula de et Ægyptus appellatur. Quam vero subjungit capite et corpore ; quomodo ergo omnes illi interpretationem, ut Christus non in se, sed Romæ interfecti sunt? Quod ergo rex de aliis in suis membris crucifixus ibi dicatur, omnino responderit, nos de Christo respondebimus, rejicimus et improbamus. Nam, licet illa re- multoque facilius et probabilius, quia non est gula interpretandi Scripturas de Domino et necesse illam distributionem intelligere de ejus corpore trita sit, tamen, ut ait Augusti- omnibus Sanctis a principio mundi interfecnus, 3 de Doctr. Christian., c. 31, illam expli- tis, sed de illis qui per tyrannos persequentes cans, quid corpori, quid capiti conveniat, uti- Christi Ecclesiam interfecti sunt, et ita non que intelligendum est. Quia, licet regula, in se est necesse sub illis comprehendere Chrisac generatim sumpta, vera sit, in mala ejus tum. applicatione, sine delectu et intellectu facta, 11. Romc dicitur inveniri sanguis corum gravissime errari potest. Quod sine dubio regi Martyrum , qui ejus auctoritate cel approbanon solum in hoc puncto , sed etiam in toto tione occisi sunt. Dices saltem necessarium hoc discurso de Antichristo, imo etiam in aliis videri omnes Martyres novi Testamenti comfidei dogmatibus, et in abusu aliarum regu- prehendi. Propter hoc respondent docti exlarum interpretandi Scripturas sæpe contingit, positores moderni , sensum non esse , omnes ut aliquoties jam in superioribus notavimus. Sanctos interfectos esse Romæ, sed dici in Et in præsenti est manifestum, primo, quia ibi ea inveniri sanguinem omnium Martyrum, nulla est necessitas talis regulæ, vel meta- quia Romana potentia et auctoritate interfecti phoræ, et illa non est applicanda neque affin- sunt , quotquot ubique pro Christo interfecti genda sine fundamento. Secundo, quia verba fuerunt, maxime usque ad tempora Joannis. non juvant, sed potius repugnant; cum enim Potestque expositio hæc satis in littera fundicitur, Dominus eorum, expresse distinguitur dari, sic enim habet : In ea sanguis Prophecaput a membris, et ab illis membris, qui pro tarum et Sanctorum inventus est, et omnium, ipso interfecti fuerunt. Tertio, quia verba illa, qui interfecti sunt in terra. Ubi pondero parUbi et Dominus, ponuntur ad designandam ticulam illam in terra ; in hoc enim posteriori civitatem magnam, de qua erat sermo, et loco non dixit in ea, id est, in Babylone, sed distinguendam illam a cæteris; si autem sit in terra, id est, ubique in mundo; ergo non sermo de capite in membris, inutile est si- dicit omnes esse Romæ interfectos, sed omgnum, quia nec tantum Jerosolymis, nec tan- nium ubique interfectorum sanguinem Rotum Romæ, sed per universum mundum, et mæ attribui. Sed instabit aliquis , quia etiam fere in omnibus urbibus ejus, Christus est in hoc modo non omnes Martyres Romanosuis membris crucifixus. Denique nullus expo- rum imperatorum aut magistratuum ipsorum sitorum ita locum illum intellexit, neque ali- opera interfecti sunt. Nam Stephanus interquis ex Patribus.

fectus est a Judæis populari impetu, aut pro10. Al tertiam regis confirmationem respon- pria auctoritate; multi etiam in Perside, et detur.-- Confirmatione, quam tertio loco rex aliis locis extra Romanum imperium interaddidit ex c. 18 Apocalypsis, maxime moti fecti sunt. Respondetur imprimis hos paucos sunt Beda et alii, qui dixerunt Babylonem in esse, eorumque non haberi rationem, neque

esse necessarium ut universales sermones toto mundo locum interpretatur. Et nihilo. Scripturæ sine ulla exceptione semper intel- minus dicimus, etiam illam interpretationem ligantur. Vel dici etiam potest, omnium pro non probari a nobis , quia est a verbis et a Christo interfectorum sanguinem Romæ in- mente scribentis aliena , ut explicatum est, veniri, quia omnium martyria Roma suo censentque viri docti , Hieronymum ibi non exemplo approbavit, et omnibus tyrannis tam in propria persona, quam nomine Paulæ exemplum et animos præbuit ad persequen- et Eustochii loqui, eaque proponere, quæ ad dum Christianos, ac denique quia vel om- Jerusalem commendandam et ab ignominia nium mortibus cooperata est, vel affectu suo vindicandam illæ conferre putabant, non esconsensit, et ita particeps facta est interfec- pendendo nec examinando rigorose veritationis omnium.

tem eorum, quæ dicebantur. Nec rationes 12. Etsi Christus Romana auctoritate sit Hieronymi cogunt, tum quia eadem civitas occisus, violenter ex Joannis verbis dicitur Ro- diversis respectibus vel temporibus sancta mue occisus. - Romæ est sanguis martyrum, et iniqua nuncupatur, ut est frequens in Seriqui Romæ occisi non sunt. - Atque hæc om- ptura ; tum etiam quia probabile est, ciritania optime in Christi mortem conveniunt, tem sanctam, de qua Joannes loquitur in inisicque melius accommodantur quæ rex ulti- tio illius capitis, non esse eamdem cum cirimo loco in sua interpretatione dicit, Christum tate magna, de qua in fine loquitur, nam prior dici interfectum Romæ, quia Romani impe- est Ecclesia Christi, posterior vero est Jeruratoris auctoritate interfectus est. Hoc enim salem. Nec est inusitatum in Scriptura Jeruviolentissime accommodatur ad verba Joan- salem comparari Sodomæ, ut ibi late exposinis, cap. 11. Nam ibi non agit de auctoritate, tores ostendunt, et licet alibi factum non essed de loco, ubi Dominus eorúm crucifixus est, set, hoc non obstaret quominus Joannes, ut verba ipsa ostendunt, et occasio propter prævidens futurum Hierosolymitanum statum quam adjuncta fuere, utique ad signum ex- sub tempore Antichristi, eam comparationem hibendum quo intelligeretur de qua civitate faceret, illaque metaphora uteretur. Nam sermo esset, ad quem finem parum deservit, etiam Roma in antiqua Scriptura non inveniaut auctoritatem, aut potentiam qua Christus tur Babylon appellata , et tamen Petrus et occisus est , nosse; potuit enim in toto orbe Joannes nomen illud per metaphoram impoRomano, et in quacumque ejus civitate inter- suerunt. Denique idem Hieronymus, Daniel. fici, etiam si auctoritate imperatoris necare- 11, in fine, ex professo docet, Antichristum tur. At vero in cap. 18, omnes interfecti, sub Jerosolymis collocaturum esse solium regni quibus rex vult Christum comprehendi , non sui, et ibi in monte Sion esse a Christo interdicuntur interfecti Babylone, sed in terra; ficiendum. Et in hunc sensum exponit late sanguis autem omnium dicitur esse Babylo- locum Danielis, quem sensum, ut ipse ait, ne, seu Romæ , utique per participationem, prolixe prosecutus est, ut ostenderet Porphyrii auctoritatem, cooperationem seu consensum, calumniam, et Scripturæ difficultatem, cujus ut dictum est. Hoc autem modo etiam san- intelligentia absque Dei gratia, et doctrina maguis Christi non in membris tantum, sed jorum sibi imperitissimi vel maxime vendietiam in sua persona Romæ inventus est, vel cant. Quæ verba ideo refero, ut meam etiam propter rationem regis, quia per Romanos in hoc libro prolixitatem eisdem excusem. milites et magistratum, et quasi in defensionem auctoritatis Cæsaris interfectus est, vel

CAPUT XVII. certe quia Romani imperatores, persequendo et occidendo Christianos, maximum in Chris- EX DESCRIPTIONE PERSONÆ ANTICHRISTI , QUAM tum odium profitebantur, et ita interfectionis PAULUS TRADIT, 2 AD THESSAL. 2, ILLUM PONejus participes fiebant. Rex ergo sua illa in TIFICIS ADVERSARIUM MAXIMUM POTIUS QUAN terpretatione solvit quidem propriam objec PAPAN ESSE FUTURUM, EVIDENTER OSTENDItionem, quam in præcedenti confirmatione posuerat; non vero exponit, sed corrumpit verba cap. 11, quæ tractamus.

1. Summum Pontificem Antichristum esse 13. D. Hieronymus explicatur. Alibi res Jacobus colligit. - Hoc est tertium caput Hieronymus suam mentem clarius expressit. disputationis quam rex de Antichristo propo

Ad Hieronymum respondemus imprimis suit. Qui statim in ejusdem disputationis ininon favere regi, quia non de Roma, sed de tio inducit descriptionem personæ Antichristi

TUR.

traditam a Paulo, 2 ad Thessal. 2 : Homo que omni genere inhumanitatis et malis cirpeccati, filius perditionis, qui extollitur supra cumscribet, ita ut omnes, qui ante illum improomne quod dicitur Deus. In qua omissis dua- bi et impii fuerint, excellat malitia. Et S. bus prioribus particulis, solum tertiam expen- Ephrem, serm. de Antichristo : Edomet draco dit, et illam Pontifici accommodat, ut illum in eum universam suam amaritudinem cum Antichristianismi arguat. Et in hunc fere omni sua malitia, propinabitque fraudulenter modum colligit : Papa se extollit supra omne latens in se lethiferum virus. Et similia habet quod dicitur Deus; ergo est Antichristus. An- Damasc., lib. 4, c. 27, et alii, qui de Antitecedens patet, nam de regibus vel sacerdo- christo scribunt, vel expresse vel tacite ita tibus, vel de utrisque ait Deus : Ego dixi : verba Pauli interpretando. Verba enim illa Dii estis, Psal. 82. At Papa se extollit supra Pauli, Homo peccati , filius perditionis , per omnes reges et Episcopos, nam super utrius- exaggerationem et antonomasiam dicta sunt. que gladii potestatem se effert. Ergo extollit Habent namque illa genitiva locum adjectise supra omne quod dicitur Deus, ac proinde vcrum, et absolute posita illam magnam vim est Antichristus. Neque in eo loco in verbis habere solent, sicut idem Paul., ad Coloss. 1, Pauli proprietatem aliam, unde Antichristi Christum vocavit filium dilectionis suæ, id persona describi seu cognosci possit, consi- est, dilectissimum, in quem Pater omnes thederare voluit, sed post longam digressionem sauros dilectionis suæ effudit, ut sensit Aude sede et tempore Antichristi, in p. 102, ad gustinus, 15 de Trinit., c. 19, in fine. Ad descriptionem personæ illius revertitur, eam- hunc ergo modum vocat idem Paulus hoc que non ex locis clarioribus Scripturæ , sed loco Antichristum hominem peccati, id est, ex obscurissimis Apocalypsis visionibus erue summe malum ac perditissimum, vel, ut Hug. re conatur. Sed prius quam ad illa obscurio- Card. exposuit, servum peccati, vel, ut ait ra, minusque utilia, necessitate coacti cum Cajetanus, homo habens plenitudinem omnium illo divertamus, circa hunc locum Pauli in- peccatorum. Et hinc etiam Theologi, cum Gresistendum est. Quoniam ex eo evidenter con- gorio, 15 Moral., c. 28, Antichristum dicunt stare potest talem describi Antichristi perso esse caput malorum omnium sub Satana, nam, ut non solum a fontifice Romano dis quia in illo futura est omnis malitiæ plenitutinctus, sed etiam fide et moribus omnino do. Et quia sicut Christus est sanctior omnidiversus et oppositus, ac denique summus bus bonis, ita Antichristus futurus est pejor Apostolicæ Sedis hostis et adversarius cogi- omnibus malis, ut dixit cum gloss. D. Thotandus sit.

mas, 2 Thessalon. 2. 2. Et imprimis expendo verba priora quæ 3. Ostenditur Antichristi notas Summis Ponrex omisit, Homo peccati, filius perditionis. tificibus non convenire. - Quis ergo ita sit auNam per hæc verba describitur ille homo ut dax, et impudens, ut descriptionem hanc Boiniquissimus, et quod perditissimus sit futu- nifacio III aut Pontificibus, qui post illum fuerus. Quod paulo post apertius idem Aposto- runt, attribuere non vereatur ? Quid enim lus explicuit, dicens : Ille iniquus , cujus est mali fecit Bonifacius III, propter quod homo adtentus secundum operationem Satanæ, et in peccati et filius perditionis vocari meruerit? omni seductione iniquitatis. Unde Chrysosto- Nihil profecto tale memoriæ proditum in hismus ibi, Homil. 3 : Vocat eum hominem pec- toriis legimus. Nam sancte vixit, et sancta decati, quia faciet innumerabilia. Et Theodor. : creta edidit, et sancte mortuus est, ut constat Ipsum (inquit) hominem peccati appellavit, ex Platina et aliis. Solumque illud ei objiciunt quandoquidem natura homo est, qui omnem ope- Protestantes , quod ambitionem Constantinorationem diaboli in se suscipit. Filius autem politani Patriarchæ, primatum Ecclesiæ appeperditionis, ut et ipse pereat, et aliis perditio- tentis, represserit, et Sedem Romanam manem procuret. Unde in hoc dicit Christum trem esse, et caput Ecclesiarum constanter æmulaturum, ut sicut Christus omnium fuit fideliterque defenderit. At hoc summa laude causa salutis, ita ipse sit auctor perditionis dignum est; non enim fuit ab eo usurpatum omnium. Theophyl. : Hominem peccati illum aut noviter inventum, sed a Deo concessum, ipsum vocat, ut qui omne peccatorum genus et a Patribus ac prædecessoribus suis acceperacturus sit, et alios ad peccatum supplan- ptum. Id enim omnes superiores Pontifices, taturus. Similia habet ibi OEcumenius, eis- usque ad sanctum Gregorium Magnum fecisdemque coloribus Antichristum depingunt se, in superioribus ostensum est. Cyrill., catech. 15 : Judæos (ait) decipiet, eos 4. Phocas Romanæ Sedi primatum non detu

lit, sed ad summum declaravit. ---Sed instant, se arbitrantes illo nomine universalis Episcopi nomen universalis Episcopi ab imperatore omnem alium episcopatum de medio tolli, Phoca sibi concessum usurpasse, ut Anasta- potuit nihilominus Bonifacius suo tempore, sius refert. Respondemus imprimis, aut eos jam salis explicata voce et intentione Cyriaci tractare de nomine universalis Episcopi, aut Constantinopolitani Episcopi, ad resistendum de re per illud significata, scilicet, primatu illi, sine humilitatis præjudicio, ad dignitaEcclesiæ. Primatum quidem Ecclesiæ Roma- tem ipsam tuendam nomen acceptare. Adnæ supra Constantinopolitanam et alias con- miratione profecto dignum est, quod Henriferre non potuit Phocas, nam ante illum sem cus, rex Angliæ, ad suæ libidinis excusatioper in Ecclesia Romana fuit, et ipsi Patriar- nem nomen capitis Ecclesiæ usque ad illa chæ Constantinopolitani longe antea ac sem- tempora inauditum ausus fuerit usurpare, et per illum recognoverunt, ut in superioribus a Jacobo rege non homo peccati, sed potius ostensum est. Ad summum ergo potuit Pho- verum Ecclesiæ caput, cui ipse succedere, cas Romanæ Ecclesiæ primatum contra inso- quemque imitari debeat, censeatur; et Bonilentiam Cyriaci moderni Archiepiscopi Con- facium III, propter acceptum a majoribus nostantinopolitani defendere ac declarare. Atque men, defensamque dignitatem, Antichristum, hoc tantum fecisse Anastasius et Paulus Dia- hoc est, hominem peccati, et filium perditionis conus retulerunt, quorum verba recitat Ba- appellare ausus sit. Omitto cæteros Pontifices, ron., anno 606, n. 2. Si vero de nomine ocu- qui post Bonifacium sederunt, neque illo titumenici seu universalis Episcopi tractant, et in lo ordinarie usos esse, neque indignum illud eo ponunt hoc grande peccatum, imprimis in nomen hominis peccati meruisse. Nam, licet verbis Anastasii aut Pauli Diaconi hanc vocem non negemus aliquos improbis moribus fuisse, non invenio, sed voces primatus, primæ sedis illi tamen pauci fuerunt, et inter eos nullus et capitis Ecclesiarum, quæ antiquissimæ sunt. tam iniquus habitus est, ut homo peccati et Deinde etiam si verum sit, Joannem Archi- filius perditionis per antonomasiam dici meepiscopum Constantinopolitanum, nomen uni- ruerit, et e converso multi fuerunt sanctissimi, versalis Episcopi usurpare voluisse, et Cyria- ex quibus aliqui martyres fuerunt, multi vita cum eadem ambitione laborasse, et propter- et sanctitate illustres, ac reliqui omnes sine ea Bonifacium obtinuisse a Phoca, ut illum ulla improbitate vel scandalo Ecclesiam in ficompesceret, ipsumque Phocam id fecisse, et de et justitia conservarunt. Descriptionem imperiali edicto declarasse, nomen illud so- ergo Antichristi illis verbis a Paulo insinuatam lum Romano Pontifici posse convenire, nihi- nemo qui vel judicium rationis habeat, Ponlominus nec Anastasius refert, neque ostendi tifici Romano accommodabit. potest, Bonifacium aut successores ejus titu 6. Alia Pauli verba a rege supprimuntur. lum illum accepisse, illa voce explicatum, et - Venio ad alia verba, quæ rex expendit, significatum. Denique concedamus, si placet, licet non integre illa referat, sic enim habent: Bonifacium illo titulo et nomine usum fuisse, Qui adversatur, et extollitur supra omne quod numquid hoc grande peccatum est, ut pro- dicitur Deus, aut quod colitur. Omisit enim pterea mereatur Bonifacius homo peccati ap- rex verbum adversatur, quia suæ interpretapellari ? Certe si res ipsa et dignitas vera est, tioni non congruebat; Pontifex enim non adut revera est, non multum refert hac vel illa versatur christianis regibus aut Episcopis, voce illam explicare, et fortasse in ea occa- quos rex ibi deorum nomine significari vult, sione ad reprimendum et confundendum Cy- sed eorum se spiritualem patrem et protecriacum illo nomine uti volentem, videri potuit torem, æquissimumque moderatorem esse expediens. Alioqui si Bonifacius titulum illum profitetur. Prætermisit etiam illa posteriora acceptans peccavit, gravius certe Chalcedo- verba, aut quod colitur, quia sensum ab illo nensis Synodus deliquit, quæ nomen illud Leo- excogitatum prorsus evertunt. Sed videamus ni Magno ejusque successoribus obtulit, teste prius quomodo sancti Patres verba illa intelGregorio, lib. 7, indict. 1, epist. 30.

lexerint. Certe illi non reges, judices aut prin5. Henricus dere debuit homo peccati appel- cipes mundi, vel Ecclesiæ sacerdotes aut Prælari. - Quod si Gregorius et prædecessores latos Paulum intellexisse existimarunt, sed ejus, ut idem ait, illud acceptare noluerint, ut sonant verba : Omne quod dicitur Deus. Et vel propter humilitatem, vel quia suis tem- specialiter solent Patres de idolis et diis genporibus non judicarunt necessarium, vel quia tium id exponere, quia omnes abjiciet Antivocis ambiguitatem timuerunt, existimari pos- christus, et supra omnes elevabitur, id est,

supra omnes qui dei, licet falso, dicuntur, pro Deo adorari, ut idem Chrysostomus subSic Chrysostomus inquit : Destruet Deos gen- jungit, homil. 40 in Joan. 5, exponens verba tium, jubebitque se pro deo adorari. Similiter illa : Si alius tenerit in nomine suo, illum acciTheodor. : Se ipsum Christum et verum Deum pietis. Antichristus (ait) neque se missum a Padicet, et ita contra omne quod dicitur Deus, tre, neque ejus voluntate venire dicet, sed omnem insurget. Idem fere Theoph., OEcumen. et potestatem tyrannice vindicabit, se omnium Ambros., aliique expositores. Irenæus vero Deum profitebitur, ut Paulus inquit, supra clarius lib. 3, c. 6, de diis gentium locum omne quod dicitur Deus, aut colitur 1. Alii vePauli interpretatur, qui dicuntur dii, sed non ro Patres nunc de idolis et falsis diis, nunc sunt, et supra illos ait extollendum esse Anti- simpliciter de omni cultu Dei loquuntur. Sic christum, non supra verum Deum. Quod quo- enim Tertullianus, lib. de Resurrect. carn., modo intelligendum sit, dubitare quis potest. cap. 24 : Adversatur (ait) et superextollitur Nam idem Irenæus, lib. 5, cap. 25, licet eo- supra omne quod dicitur Deus, vel religio, ita dem modo verba illa exponat, simul de eodem ut in templo Dei sedeat, affirmans Deum se. Antichristo dicit : Existens apostata et latro, Idemque habet lib. de Anima, cap. 57, et lib. quasi deus vult adorari. Unde adjungit : Idola 5 contra Marcion., cap. 16: Supra omne (ait) quidem seponens ad suadendum, quod ipse sit quod Deus dicitur, et omnem religionem. SimiDeus, se autem extollens unum idolum. Itaque lia videri possunt in Hypolit., Ephrem, et aliis, Antichristus revera supra verum Deum, et in tractat. de Antichrist. ; Cyrill., cateches. supra falsos seu idola se extollet. Sentit au- 15; Lactant., lib. 7, c. 17; Hieronymo, dicta tem Irenæus Paulum, per illa verba, supra q. 11, ad Algas.; et idem sentit Augustinus, omne quod dicitur Deus, tantum falsos deos tract. 29 in Joan. Parumque refert quod per intellexisse, exaltationem vero ejus supra ve- priora vel posteriora verba Paulus id dixerit, rum Deum in aliis verbis : Ut in templo Dei dummodo constet, in integra descriptione Ansedeat, ostendens se tanquam sit Deus, signifi- tichristi, quam ibi posuit, non tantum de diis casse. Unde c. 28 ait : In templo Dei sedente, metaphoricis (ut sic dicam) seu per particiut sicut Christum adorent illum , qui sedu- pationem quamdam, ut sunt reges et Prælati, cuntur ab illo.

nec tantum de diis gentium falsis, seu idolis, 7. Tam verum Deum, quam falsum a divo sed etiam de vero Deo locutum fuisse. Paulo significari. - Non est autem alienum 8. Principes etsi aliquando dii dicantur, ea ab universalitate dictorum verborum, ut in- significatio Pauli loco non congruit. - Valtelligantur tam verum quam falsos deos com- de ergo frigida est et inanis Protestantium prehendere, scilicet, supra omne quod dicitur expositio , aut potius accommodatio. Primo, Deus, sive vere, sive false dicatur, et sive re- quia est contra communem sensum Patrum. ligiose, sive superstitiose colatur. Et ita Ly. Secundo, quia omne quod dicitur Deus, plus ran. ibi, et Rab., in tract. de Antichristo, su- comprehendit. Vel si verbum illud, quod dicipra omnes, inquiunt, deos gentium, et non so- tur, habet emphasim illam, quod dicitur, cum lum supra illos, sed etiam supra omne quod non sit, ut Irenæus significavit, sic non ad recolitur, id est, supra Sanctam Trinitatem, quæ ges vel Prælatos, sed ad idola pertinet, quia solum colenda et adoranda est. Idemque clare reges et Prælati , eo modo quo dicuntur dii, sentit OEcumen. ibi, dicens : Adtersabitur et non falso dicuntur, cum ore ipsius Dei dicanextolletur sua superbia, non solum adversus tur secundum quamdam analogiam vel partiDeum universorum, sed etiam adversus idola. cipationem. Vel si absolute sumitur, omne Neque enim ad idololatriam ducet homines, sed quod dicitur, sive sit, sive non sit, omnem aput ipsum tanquam Deum adorent ; propterea pellatum Deum includit. Et præterea illud nodicitur, quod efferetur super omne quod dicitur men Deus, debuit maxime comprehendere id Deus, aut Numen. Et 1 Joan. 4, eadem verba quod frequentius, et ab omnibus, et a toto tractans, adjungit : Per hoc quod addit, et vulgo dicitur Deus ; Episcopi autem aut reomne numen, etiam Christianismum significat, ges, licet semel aut iterum in Scriptura dii in quo nimirum est cultus veri Dei. Præterea dicantur , vulgo tamen et communiter non Chrysostomus ibi, cum Paulus simul dicat : ita appellantur ; idola autem gentium tunc Adversatur et extollitur, ita exponit : Non maxime deorum nomine significabantur, et enim inducet ad cultum idolorum, sed erit qui- præter illos Deus verus, præsertim a Chrisdam Dei adversarius, utique veri Dei; ergo etiam supra illum extolletur, nam faciet se 1 2 Thess. 2.

« PredošláPokračovať »