Obrázky na stránke
PDF
ePub

sas, ut per se etiam superet naturalem cogni- cum in solo motu locali, vel ejus velocitate tionem intellectus creati. Hujusmodi vero causa consistat, non potest verum miraculum existipropria est solus Deus, præsertim ut operans mari. Denique vera miracula sunt signa divinæ supra omnes naturæ leges, et præter modum omnipotentiæ, et ideo in testimonium divinæ connaturalem effectui producto. Et propterea fidei maxime fieri solent; ergo non possunt ab admiratio proveniens ex priori ignorantia non Angelo virtute naturali fieri. sufficit ad absolutam rationem miraculi,

sed

10. Respondetur ad difficultatem propositam solum secundum quid, vel quoad nos, ut lo- in num. 3. De ratione miraculi quid. — Ad quitur D. Thomas, dicta quæst. 110, art. 4. De difficultatem ergo in principio positam resratione ergo miraculi erit, ut causa effectus sit pondetur, nec in ratione D. Thomæ peti prinper se occulta, quia tunc revera opus est ad- cipium, neque de sola significatione vocis momiratione plenum, quod nomen miraculi im- veri quæstionem; sed imprimis veram ratioportat.

nem miraculi explicari, vel ab effectu, quia 9. Concluditur tandem resolutio posita n. 2, debet esse tale opus, ut absolute et per se adet ex dictis probatur.—Ex quibus tandem recte mirationem ingerat, non ex hominum ignoconcluditur assertio intenta, nimirum non rantia, sed ex natura sua, quia habet causam posse Angelos virtute propria vera miracula per se occultam, et quia ex hoc effectu nomen facere. Probatur ex supra dictis de illorum impositum est, ideo merito expeditur vocis potentia activa ad extra, quia nihil possunt significatio, et etymologia sumpta ex usu vocis facere sine interventu et apparatu naturalium in Scriptura, et Patribus fundato. Vel etiam causarum. Quia imprimis semper requirunt vera ratio miraculi ex ipsa qualitate operis, et præjacentem materiam, quia ex nihilo nihil ex comparatione ad ejus causas expenditur: facere possunt. Deinde ipsa materia non eis ad nam si opus sit ex naturalibus causis, non est nutum obedit, ut etiam diximus cum Augus- cur miraculosum censeatur. Unde recte contino, lib. 3, de Trinitate, cap. 8. Unde solum cluditur, de ratione miraculi esse, ut sit supra possunt materiam transmutare secundum ali- virtutem omnium causarum naturalium. In quam naturalem capacitatem, non vero secun quo etiam considerandum est in præsenti serdum potentiam obedientialem. Ac denique monem esse de operibus sensibilibus, quæ hohanc ipsam transmutationem, si sit ad formam minibus miraculosa apparent, de quibus conpræter motum localem facere non possunt per cedi potest et debet, ut sint vera miracula, nese et sua virtute, sed tantum applicando agens, cessarium et sufficiens esse, ut superent omnem quod virtutem habeat naturalem ad talem naturalem virtutem causarum naturalium viformam introducendam; ergo nullum verum sibilium et corporalium. Quia hinc evidenter miraculum facere possunt. Addit vero D. Tho- concluditur etiam esse supra omnem virtutem mas 3, cont. Gent., cap. 103, in fine, etiam angelicam, cum hæc non possit, nisi applicando posse Angelum uti corpore, ut instrumento ad naturales et corporeas causas activas passivis, effectus aliquos producendos. Ex quo (ut ait) hujusmodi effectus sensibiles efficere. Unde ipsum corpus virtutem aliquam sortitur ad ali- cum Augustinus et D. Thomas dicunt posse quid majus operandum, ut instrumentum sub- dæmones efficere aliquos effectus supra totum stantiæ spiritualis, Et hoc, inquit, magis acce- ordinem naturæ corporeæ, non intelligunt sudit ad rationem miraculi. Fateor tamen hunc pra totam virtutem naturæ corporeæ, sed per posteriorem modum difficillime intelligi, quia ordinem, intelligunt illam applicationem et Angelus nullam instrumentariam virtutem po- concursum corporalium causarum, qui per test corpori imprimere, ut supra ostendi. Et communem cursum naturalium agentium eveideo multo probabilius censeo, solum posse ad niret, si ab Angelis non immutaretur. Cum hos effectus operari applicando activa passivis. autem hæc immutatio per solum motum locaEt sic melius convincitur, et declaratur asser- lem fieri possit, ad veritatem miraculi non tio. Quia opus dæmonis, quod mirabile homi- sufficit, ut explicatum est. nibus videtur, aut est phantasticum et appa 11. Ad primam confirmationem in nu. 4.rens tantum, et tunc clarum est non esse mira- Ad primam confirmationem concedo , culum; aut est verum, ita ut effectus revera omnia miracula vera esse æqualia simpliciter, sit talis res, qualis apparet, et tunc si res at- quia quædam sunt nobiliora aliis, vel ex parte tente inspiciatur, nihil est in ea mirabile, nisi affectus, vel ex parte modi. Nihilominus taextraordinarius corporum- concursus, vel su men in hoc omnia conveniunt, et quamdam bita plurium causarum applicatio: hoc autem æqualitatem, seu univocationem habent, quod

non

CAP. XXXIX. UTRUM ANGELI PER CORPORA ASSUMPTA POSSINT, ETC.

563 omnia sunt supra totum ordinem causarum veras res facere illo modo hominibus ita minaturalium, et supra naturalem capacitatem rabili, ut respectu eorum miraculum dicatur, materiæ, vel saltem supra connaturalem mo seu reputetur. Et si Angelus malus hanc hadum, quo talis effectus per se postulat. Unde bet potestatem, an de facto illa utatur, et subita sanitas, si tantum fiat per velocem ap- veros effectus illo modo faciat. Sed hanc maplicationem causarum naturalium, non erit teriam jam in superioribus attigi, et illam ex vere miraculosa, si tamen fiat per solam effi- professo tractavi, lib. 2 de Superstitione, cap. caciam superioris causæ, vel per solum impe- 14, usque ad 16. Et ideo in præsenti solam rium, vel si sanatio tam subita sit, ut causæ utriusque dubii resolutionem per compendium naturales, etiam sufficienter applicatæ non attingam. sufficiant virtute naturali tam subito mate 14. Vera resolutio prioris partis.-In priori riam disponere, tunc sanitas erit vere mira- ergo parte de possibili dicendum est, Angeculosa. Idemque dicendum est de subita plu- lum virtute naturali, non posse sua propria via, et aliis similibus operibus.

virtute, et tanquam causa per se hujusmodi 12. Ad secundam confirmationem ibid. effectus efficere. Hoc supra probatum est. Ad secundam confirmationem negatur se- Quia vero potest applicare activa passivis per quela : nam, ut supra ex Augustino et Theo- motum localem, et consequenter potest cordoreto retuli, miracula Sanctorum divina pora dividere, conterere, et quodammodo sunt, et quæ ipsi faciunt, Deus per eos facit. miscere, ideo tanquam causa per accidens, Declarat autem hoc D. Thomas, in dicta solu seu per modum periti artificis potest aliquos tione ad 1, quia boni Angeli dicuntur mira veros effectus ex imperfectioribus efficere, non cula facere, vel quia ad illorum desiderium tamen omnes, seu perfectiores. Hæc est docDeus illa facit, vel quia aliquod ministerium trina D. Thomæ, in citatis locis, sumpta ex exhibent in miraculis, quæ fiunt, vel colli- Augustino 3, de Trinit., cap. 8 et 9, et 20 de gendo pulveres in resurrectione, vel aliquid Civit., cap. 18. Et ratio utriusque partis in suhujusmodi agendo. Verumtamen addere opor- perioribus tacta est, nimirum, quod aliquæ tet etiam posse DEUM facere miraculum per res sunt adeo imperfectæ, ut per contingencreaturam vere, et physice efficientem ipsum tem concursum plurium rerum, seu causarum miraculosum opus, tanquam instrumentum inferiorum, simul cum influxu cæli facile geDEI, ut de humanitate Christi Domini cum D. nerentur, dæmon autem optime novit, et virThoma ejusque schola diximus in 1 tom., 3 tutes inferiorum rerum, et opportunitatem part., ad quæst. 13 ejus. Quia vero hic mo- conjungendi illas sub accommodata cceli indus operandi aliis sanctis regulariter non con- fluentia, et ideo potest esse causa, ut tales ceditur, eo quod omnis supernaturalis et non effectus vere, et realiter fiant. Aliæ vero sunt necessarius, et alioqui peculiaris ratio perso- res perfectiores, quæ ex natura sua determinalis dignitatis Christi in aliis non invenitur, nant sibi certum modum productionis a proideo D. Thomas, dicta solutione illum præter- pria, ac definita causa, et per se, et hos effecmisit. Verumtamen etiam hic modus non re tus non potest dæmon vere facere, quia non pugnat assertioni, quia solum posita est de potest semper applicare hujusmodi causam, Angelis propria, et naturali virtute operan- ut in animalibus perfectis, et similibus rebus tibus. Si autem aliquando Deus utatur Angelo, notum est. ut instrumento physico ad aliquod miracu 15. Posterioris partis enodatio.-In secunda lum, jam non operatur per naturalem poten- vero parte de facto, solum de rebus posteriotiam, sed per obedientialem, et in illo Deus ris generis potest generalis regula negativa principaliter operatur. Unde etiam tunc habet tradi, scilicet hujusmodi res, quando a dæmolocum ratio Augustini, et Theodoreti, quod nibus fieri apparent, non esse veras, sed phanilla operatio simpliciter est divina, et omnem tasticas. Probatur, quia ubi potestas deest, virtutem creatam secundum se spectatam non potest effectus esse verus : dæmon autem superat.

solum operatur virtute naturali, quæ ad hoc 13. Secundum punctum præsentis capitis non extenditur, ut dictum est, et ideo de solis bipartitum. - Statim vero occurrebat tractan- dæmonibus locutus sum, quia Angeli boni dum secundum punctum supra propositum, possunt operari virtute divina, et ideo in eis quod de possibili, et de facto versari potest, non est tam infallibilis hæc regula, quamvis scilicet esto non possit Angelus naturali vir- ordinarie vera esse videatur. Quia non sunt tute vera miracula facere, an saltem possit multiplicandæ actiones supernaturales sine

necessitate : an vero in aliquo particulari casu potest, non solum in rebus imperfectis, sed aliud contingat, ex aliis effectibus, aut signis, etiam in perfectioribus. Aliquando et profert, vel etiam testimoniis deducendum, aut con et facit hujusmodi effectus veros modo illo jectandum est. Et eadem ratione de priori ge- ignorantibus mirabili, re tamen vera solum nere rerum imperfectarum non potest gene- artificioso, ut explicatum est, et hoc observat, ralis regula tradi, nam hoc pendet ex libera quando tales res, si veræ sint magis possunt voluntate dæmonis, et permissione, de quibus hominibus nocere. Interdum vero solum res nobis non constat. Et ideo solum dicere pos- apparentes, et fictas presentat, vel facit, sumus quantum ex effectibus, et experientiis etiamsi tales sint, ut vel eas possit veras efficolligi potest, dæmones nunc uno, nunc alio cere, vel aliunde adducere, non tamen vult, modo operari, prout permittitur, et ad ma ne si veræ sint in aliquam hominis utilitatem jorem perniciem hominum, vel Dei injuriam corporalem, vel temporalem redundent. Quæ accommodatum esse judicat. Aliquando ergo omnia in locis allegatis, præsertim in dicto veras res ostendit, offert, aut donat, quas ta- cap. 16, fundavi, et fusius explicavi. Et ideo men ipse non facit etiam illo artificioso modo, de naturali potestate Angelorum hæc in præsed ab uno loco in alium transfert, ut facile senti dixisse sufficiat.

FINIS LIBRI QUARTI DE ANGELORUM POTENTIA.

AD POSTERIORES LIBROS QUATUOR

DE ANGELIS QUOAD SUPERNATURALIA CONSIDERATIS.

PRÆFATIO.

In præcedentibus libris de solis his, quæ ad puram naturam Angelorum pertinent, consideravimus : jam de gratia, quæ naturæ superadditur libris totidem agemus. Et quia contrariorum eadem est scientia, et peccatum gratiæ maxime opponitur, ideo simul de peccato Angelorum dicendum est. Uterque vero status tam gratiæ, quam peccati viam et terminum continet, id est, præmium aut poenam. Supponimus enim nunc Angelos aliquando fuisse, non videntes Deum, et illum stalum viæ appellamus, in

quo, vel gratiam, vel peccatum habere potuerunt. Unde in quatuor alios libros doctrinam partiemur. Primus, seu potius quintus in ordine ad præcedentes, erit de statu viæ Angelorum. Sextus de Beatitudine, ac ministeriis bonorum. Septimus de malis Angelis, eorumque lapsu, et culpa. Octavus de eorum pæna, et bello quod contra Deum, et homines gerunt. Quod vero ad gratiam spectat, sciendum est, tam gratiam, quam gloriam Angelis, et hominibus esse communem, et in his, quæ per se illi conveniunt, ejusdem rationis esse in utrisque, ut mox videbimus : ideoque omnia, quæ de visione beata, et de gratia, et auxiliis ejus, ac merito aliis locis tractantur, in Angelos etiam cum proportione conveniunt. Et ideo hæc non sunt repetenda, nec disputanda in præsenti, sed tantum supponenda, et insinuanda. Quia vero gratia accommodatur naturæ, aliquas conditiones, vel circumstantias in Angelis habet, quæ hoc in loco præcipue tractandæ sunt.

[graphic][subsumed][subsumed][subsumed][subsumed]
[graphic]
« PredošláPokračovať »