Obrázky na stránke
PDF
ePub

etiam post institutum sacramentum pæniten- mortali existentem nunquam justificari sine tiæ, non potest auferri peccatum sine vera vera contritione ; quod probari potest argucontritione. Et explico vim rationis hoc mo- mentis primæ sententiæ, et aliis etiam, quido, quia non obstante institutione hujus sa- bus probari solet ab aliquibus hominem non cramenti, pænitentia interior est necessaria posse justificari, etiam de potentia absoluta, ad remissionem peccati, quod non aliunde sine interiori motu pænitentiæ, vel amoris colligimus, nisi quia Scriptura sacra hanc Dei; nam illa vel nihil probant, vel conclupenitentiam postulat, ut necessariam; sed dunt necessarium esse motum contritionis, poenitentia interior, quam Scriptura pe- vel amoris super omnia. Secundum princi. tit, est vera contritio, tum quia attritio nun- pium est hoc sacramentum posse hominem quam per se fuit necessaria, ut supra dixi; efficere ex attrito contritum ; quod nunc suptum etiam, quia Scriptura, cum necessitatem ponimus ut certum, infra vero probabitur. pænitentiæ prædicat, loquitur independenter Ex his enim evidenter (sequitur, non posse ab hoc sacramiento. Denique requirit perfec- aliter hoc efficere, quam immutando attritiotam cordis conversionem ; ergo necessitas nem in contritionem, quia non potest id fahujus penitentiæ perfectæ manet etiam post cere per solam extrinsecam informationem institutum hoc sacramentum. Et confirmari gratiæ, juxta prius fundamentum ; non suhoc potest, nam qui semel peccavit mortali- perest autem alius modus, quo id fieri possit. ter, dilexit creaturam plus quam Deum ; er. Deinde, hic modus est possibilis ; non enim go donec ejus voluntas ita mutetur, ut dili- involvit contradictionem ; est etiam valde gat Deum plus quam creaturam, semper ma- per fectus, nam exaggerat efficaciam sacranet moraliter in eodem affectu priori ; ergo menti, nam supplet in homine defectum ejus; manet incapax gratiæ; non enim potest justi- supplet autem illum modo perfecto, efficitque ficari, qui moraliter plus diligit creaturam justificationem modo illi connaturali, et aliquam Creatorem. Et hic possent afferri tes- unde non fovet hominum negligentiam iu timonia Patrum dicentium sine charitate ne- procuranda vera contritione, nam potius ab minem justificari, quæ supra suo loco addu- eis requirit, ut quantum in ipsis est, ad hoc xi, et habentur multa de Pon., d. 2, apud maxime attendant in ipsa actuali susceptione Gratianum.

sacramenti, ne prædictus effectus ejus impe5. Secunda sententia.--Secunda sententia diatur; ergo '. principalis est, contritionem quidem esse per 7. Tertia sententia. - Tertia sententia prinse necessariam, ut licite recipiatur hoc sacra- cipalis est, esse quidem necessariam contrimentum, et consequenter etiam ad effectum tionem, per se loquendo, ideoque semper ejus ; nihilominus tamen aliquando posse esse necessarium, ut homo bona fide accedat, sufficere ad effectum hujus sacramenti so- putans se esse contritum, ad hoc saltem, ut lam attritionem præviam ex parte pæniten- excusetur ab actuali peccato, quod committetis ad confessionem accedentis ; non quia hoc ret, si sciens et videns in statu peccati mortasacramentum justificet hujusmodi hominem lis ad recipiendum sacramentum accederet; manente in illo sola altritione, sed perfi- existente autem hac bona fide, accidere posse, ciendo in illo ipsum interiorem motum pæ. ut homo cum sola attritione in re ipsa exisnitentiæ, excitando, et faciendo, ut ex attri- tente et durante justificetur, atque ita fiat ex tione transeat in contritionem, sive perfi- attrito contritus, non per mutationem ipsius ciendo eumdem actum, sive efficiendo, ut actus, sed per solam habituum infusionem. homo ex actu imperfecto transeat ad perfec- Juxta hanc ergo sentcntiam sola attritio in re tum. Et hoc modo aliqui auctores tribuunt est sufficiens dispositio ad effeclum hujus sahuic sacramento efficaciam faciendi homi- cramenti ; homo vero ipse babet præceptum nem ex attrito contritum, per immutationem accedendi cum contritione. Hanc opinionem ipsius actus attritionis. Ita sentiunt Henric., tenuit Victoria, in relect.de Potestate Eccl., q. Quodlib. 1, 9. 32; Cajetanus, sup., q. 84, art. 2; Soto, lib. 2 de Nat. et grat., c. 15, et in 4, 3; Ferrar., 4 contra Gent., c. 72; et idem d. 18, q. 3, art. 2, in fine, ubi in hoc constividetur sensisse Adrian., q. 1 de Pænit., art. luit differentiam inter sacramentum baptismi, 2, in fine, licet Quodlib.5, art. 2, dubius sit; inclinat etiam Petrus Soto, lect. 8 de Confess. Vide Rich., in 4, d. 23, art. 2, q. 1, in

6. Hæc sententia duobus principiis niti vi- corpore, et ad 2 ; Capreol., in 4, d. 17,q. ult., detur. Primum est , hominem in peccato a. 3, in fin.

et pænitentiæ, cujus nullam sufficientem ra- tur, indigne confitetur, et eo ipso graviter tionem assignat, vel assignare potest. Tenuit peccat , ideoque non potest effectum sacraetiam Ledesma, 2, p. 4, q. 20, art. 1 ; Vega, menti consequi; si autem propter ignoranlib. 13 in Trident., c. 34, ad 3 objectionem ; tiam a peccato excusetur, jam non ponit obi. Corduba, lib. 1 Q. Theolog., q.2, opin. 3, in cem sacramento, ideoque obtinebit effectum. 2 puncto illius, et opin. 4, qui bene declarat, 9. Quarta sententia. - Quarta sententia quacunque ratione homo excusetur ab actuali est, ut hoc sacramentum conferat effectum peccato, sive per ignorantiam facti, ut quia suum, sufficere veram et integram attritionem putat se esse contritum, vel per ignorantiam peccatorum, sive illa cognita sit, sive non. juris, ut quia invincibiliter credit se licite ac- Ita tenet D. Thom., in 4, d. 17, q. 3, art. 5, cedere cum sola attritione, consequi effec- q. 1, et d. 18, q. 1, art. 3, c. 1, ubi in hoc tum sacramenti. Atque hoc forte sensit Na- æquiparat hoc sacramentum baptismo, et varr., in Sum., c. 1, n. 30, ubi quoad hoc se- d. 22, q. 2, art. 1, q. 3, et d. 24, q. 1, art. 3, quitur opinionem Soti; statim vero, n. 42, q. 1, ad 3, et Opusc. 22, c. 2, ad 7, et exita eam explicat, ut dicat, attritionem solar presse in 3 p., q. 80, art. 4, ad 2, ubi constinon sufficere cum sacramento ad justificatio- tuit discrimen inter baptismum et poenitennem, nisi cel putetur esse contritio, vel saltem tiam ex una parte, et Eucharistiam ex alia, futura talis, munita calore absolutionis sacra- nam baptismus et pænitentia sunt quasi medimentalis ; quod amplius non declarat ; et po- cince purgativæ , quæ dantur ad tollendam fetest explicari juxta secundam sententiam, vel brem peccati : Eucharistia cero est medicina etiam juxta interpretationem Cordubæ, nimi- confortativa , quæ non datur, nisi liberatis a rum, quod requiratur 'attritio cum probabili peccato. In quo plane sentit, poenitentem esse existimatione, quod illa sufficiat ad conse- absolvendum, etiamsi constet nondum esse quendam justificationem per sacramentum. liberatum a peccato , dummodo sit sufficienQuod quidem in re verum est, non tamen ter attritus. Idem sentit Scotus, in 4, d. 14, juxta mentem borum auctorum, ut explica- q. 4, art. 3, dum ait, quod, licet pænitens acbimus.

cedat parum attritus, justificatur vi sacra- . 8. Fundamentum hujus sententiæ est ', menti. Clarius tenet hanc sententiam Palud. quia imprimis convenit cum præcedenti, hoc in 4, d. 19, q. 1, art. 2, et d. 17, q. 8, ubi sacramentum facere aliquando ex attrito con- idem sentit Capreolus, art. 3, ad 4 Durandi; tritum; negat autem hoc facere per intrinse- Adrianus, materia de Confess., q. 5, sub. 5 ; cam mutationem actus, propter ea quæ pos- Anton., 3 p., tit. 14, c. 19, § 5; Sylvest., tea afferemus. Aliunde vero supponit, teneri Confessio 1, q. 21, et Contritio 1, q. 1; Ruarbominem ex præcepto accedere contritum ad dus, art. 3, non longe a principio; et Cano, Rehoc sacramentum suscipiendum, quod potest lect. de Penit., p. 5, ad 2. Atque hanc senesse, vel ex naturali præcepto contritionis, tentiam omnino veram esse censeo; est taquod non est sublatum per institutionem hu- men per partes explicanda et confirmanda. jus sacramenti, saltem per se loquendo ; vel

Hoc sacramentum justificare hominem solum ex naturali præcepto, quo tenemur sancta

attritum, et illum contritum reddere. Consancte tractare, ac propterea non accedere scienter ad sacramentum suscipiendum in

clusio prima. statu peccati mortalis; vel denique ex spe- 10. Dico ergo primo : sacramentum hoc ciali præcepto pertinente ad hoc sacramen- habet virtutem ad justificandum peccatorem tum, quia in eo debet fieri accusatio exterior, per solam veram, supernaturalem , et inte. quæ procedat ab interiori proportionata ; gram attritionem dispositum; et in hoc sensu sed exterior confessio debet esse de peccato, efficaciam habet ad efficiendum hominem ex quatenus offensa Dei est ; ergo per se requi- attrito contritum. Hanc conclusionem existirit interiorem dolorem de peccato, quatenus mo hoc tempore adeo certam, ut non possit offensa Dei est; ergo, per se loquendo, requirit absque errore negari, loquendo, ut loquimur, contritionem ex proprio, et speciali præcepto. absolute de efficacia , abstrahendo a modo Et ideo, qui sciens et videns sine illa confite- quo id fit. Et probatur primo ex Concil. Trid.,

sess. 14, c. 4, ubi de contritione imperfecta, 1 Vide Durandum, d. 17, q. 13, n. 5 ; Bo- quæ attritio dicitur, declarat, quamvis sine sanav., 2 p., d. 15, art. 2, q.4 ; et Rich., art. cramento pænitentiæ per se perducere peccato1, 1. 8, ad 5.

rem ad justificationem nequeat, tamen eam ad

Dei gratiam in sacramento impetrandam, dis- quod non esset verum , si actio hujus potesponere. In quibus verbis observandum est, tatis supponeret semper peccata remissa per Concilium loqui de dispositione ultima per se contritionem. sufficiente cum sacramento. Quod probari 12. Præcluditur evasio. Roasio alia impotest primo ex phrasi locutionis. Simili enim pugnatur. — Nec enim satis est dicere, conmodo dixerat idem Concilium paulo superius tritionem includere ordinem ad actum hujus in eodem capite, contritionem fuisse omni potestatis, et per hunc actum quasi consumtempore necessariam ad impetrandam veniam mari priorem effectum remissionis peccati peccalorum, cum tamen constet fuisse neces. collatæ per contritionem , et hoc modo opesariam, ut dispositionem ultimam. Secundo rari illam potestatem ad remissionem ipsius probatur, quia, si esset sermo de dispositione culpæ. Hoc enim sufficienter refellitur ex remota, etiam extra sacramentum disponit dictis supra de sensu et efficacia formæ hujus attritio ad impetrandam Dei gratiam. Conci- sacramenti, quia illud re vera non esset relium autem expresse dicit, aliter disponere mittere peccatum, neque absolvere a culpa, intra sacramentum, quam extra; ergo intelli. si sacramentum non haberet actionem aligit respectu sacramenti non esse solum re- quam de se espulsivam culpæ, sed esset tanmotam, sed proximam, seu ultimam disposi- tum vel declarare absolutum, vel absolvere tionem. Imo, cum Concilium ait, attritionem solum ab obligatione confitendi. Nec etiam per se ad justificationem non sufficere, et satisfacit, quod alii dicunt, contritionem ipsubdit, in sacramento disponere ad impetran- sam esse partem sacramenti, et in voto ejus dam gratiam, plane intelligit per se in ratione remittere culpam, et hoc satis esse, ut sacradispositionis sufficere respectu sacramenti; mentum sit institutum ad hunc effectum , ergo e contrario docet etiam Concilium, ha- quamvis non conferatur unquam sine ipsa bere hoc sacramentum efficaciam ad dandam contritione. Præsertim, quia possunt aliquangratiam sanctificantem (de hac enim loqui- do contritio et absolutio simul concurrere; et tur), atque adeo ad justificandum peccatorem tunc etiam absolutio per seipsam operabitur per solam attritionem dispositum.

ad remissionem peccati. Hoc, inquam, non 11. Probatur conclusio ex fine et institu- satisfacit, nam, ut Concilium Tridentinum lione sacramenti. - Secundo hoc probatur ex dixit, præcipua vis hujus sacramenti in verfine et institutione hujus sacramenti; est enim bis formæ posita est; unde , antequam illa per se institutum ad suscitandos homines ba- proferatur, non confertur effectus hujus saptizatos a morte peccati, et ideo dicitur sa- cramenti ex opere operato; quod etiam in cramentum mortuorum, sicut baptismus; er cæteris sacramentis videre licet. Unde congo accepit vim ex institutione ad conferen- tritio , prout antecedit hoc sacramentum, et dam gratiam primam, et expellendum pec- justificare dicitur in voto sacramenti, non catum mortale; alioqui nec esset medium confert ad remissionem peccati ex opere opeproportionatum fini, nec recepisset virtutem rato, et virtute clavium, sed ex dispositione illi accommodatam; ergo ad suam efficaciam operantis, sicut ante institutionem hujus saet actionem non requirit necessario, quod cramenti justificabat; ergo ex hoc non salvapeccatum sit jam expulsum. Alioqui nunquam tur, quod peccatum ipsum remittatur virtute posset facere effectum propter quem institu- clavium. Deinde parum refert, quod contritio tum est; vana autem esset medicina instituta et absolutio possint simul concurrere, tum ad tollendum morbum, quæ non posset illum quia illud est rarissimum , et moraliter vix auferre, si non supponeret illum ablatum; er- potest contingere; tum etiam quia , si talis go sacramentum hoc ad suam actionem non contritio supponilur saltem ordine naturæ ad postulat contritionem, ut necessariam dispo- efficaciam ipsius sacramenti tanquam dissitionem præviam , alioqui supponeret sem- positio prævia, nullum remedium datum est per, ac necessario peccatum ablatum; ergo per institutionem hujus sacramenti ad facilius sufficit hoc sacramentum cum sola attritione obtinendam remissionem peccati, sed potius ad gratiam dandam , et peccatum expellen- additum est onus, semperque ipsa remissio dum. Atque hoc etiam confirmant, quæ supra culpæ supponetur saltem ordine naturæ ad dicta sunt de potestate clavium ad remitten- aclionem sacramenti. Tum denique quia veda peccata. Ostendimus enim, potestatem ritas formæ non fundatur in hoc quod contrihanc talem esse, ut se extendat ad culpam tio cum illa concurrat, sed in hoc quod ipsa tollendam, ut verba Christi præ se ferunt; habet vim ad justificandum hominem ; ergo habet hanc vim, etiamsi non supponat dispo- Concilium non loquitur de gratia excitante, sitionem per se sufficientem ad tollendam sed sanctificante, ut ostendimus. Neque illa culpam.

excitatio posset esse semper, et in omnibus

congrua, et efficax, ex generali lege sacraHoc sacrainentum conferre gratiam homini

menti, quia hæc est uniformis et æqualis resattrito sine mutatione interni doloris. Con

pectu omnium, supposita æquali dispositione; clusio secunda.

vocatio autem eadem sæpe est congrua et ef13. Evasio ad locum Concilii diluitur. - ficax respectu unius, et non respectu alterius; Dico secundo : hoc sacramentum confert gra- gratis autem et sine fundamento diceretur, tiam homini attrito immediate, et absque im- dare Deum omnibus, et singulis accedentibus mutatione intrinseca, seu perfectione interio- ad hoc sacramentum cum sola attritione auris doloris ; unde attritio manens intrinsece xilium unicuique congruum ad contritionem, attritio est sufficiens dispositio proxima ad etiamsi varium et multiplex illud sit, cum de effectum hujus sacramenti; et tunc solum hoc nulla extet promissio, neque sit consendicitur homo fieri contritus per informatio- taneum generali institutioni sacramenti. nem gratiæ habitualis. Hæc assertio non est 15. Ex Augustino probatur conclusio. — tam certa, sicut præcedens; est tamen ita cer- Præterea potest hæc sententia probari ex ta, ut contraria non sit probabilis. Primo, Augustino, epist. 180, et ex mnltis decrepropter testimonium Concilii Tridentini quod, tis, quæ referuntur 26, q. 6, et in seq. disp. ut probavi , loquilur de dispositione ultima. a nobis tractabuntur; in quibus asseritur, Responderi potest, loqui quidem de dispo- æternam salutem peccatoris interdum pendesitione ullima, non tamen immediata gratiæ re ex absolutione sacerdotis, re ipsa exhibita; habituali, sed actioni sacramenti , quod non ideoque sacerdotem , qui eam indiscrete nesolam habitualem gratiam, sed etiam contri- gat homini existenti in extrema necessitate, tionem dat homini attrito. Sed contra hoc est vel negligens est in subveniendo illi per abprimo, quia Concilium non dicit, attritionem solutionem, sæpe esse posse causam damnadisponere in sacramento ad iinpetrandam tionis ejus. Hæc enim vera esse non possunt, contritionem , sed ad impetrandam Dei gra- nisi quia hoc sacramentum aliquando confert tiam. Deinde, Concilium loquitur de impetra- gratiam et remissionem peccati, sine qua hotione infallibili, qualis est illa quæ confertur mo damnaretur. Nam si ante absolutionem et per efficaciam sacramenti; per attritionem ejus effectum semper esset supponenda convero impetrari contritionem in sacramento, tritio , jam homo haberet gratiam ante absonon solum infallibile non est, verum etiam lutionem ; ergo, quamvis non absolveretur, est rarissimum ; posset enim hæc mutatio ex- non propterca damnaretur, et consequenter perimento agnosci, vel saltem conjectari; ob eam causam sacerdos dici non posset reus rarus autem vel nullus est, qui in se expe- animæ ejus. Neque possunt hi Patres expliriatur hanc mutationem specialiter ac præ- cari de gratia contritionis, et remissione peccise ex vi absolutionis. Item doctrina Concilii cati, quæ mediante illa datur; quia loquungeneralis est in omnibus; multi autem ab- tur sæpe de pænitentibus, qui jam sunt in eo solvi possunt vere attriti, qui non possunt ad extremo articulo constituti , in quo amentes, contritionem excitari; ergo vel in eis non aut furiosi jam sunt, vel omni sensu carent, habet locum doctrina Concilii, quod dicen- qui profecto non possent nisi miraculose per dum non est, vel asserendum est, juxta Con- sacramentum excitari ad pænitentiam seu cilii mentem, attritionem per se sufficere ad contritionem ; ergo, ut verum sit, hunc hoimpetrandam gratiam sanctificantem imme- minem damnari ob non datam absolutionem, diate in sacramento et per sacramentum necesse est ut per absolutionem possit dari

14. Præterea supra ostensum est, actum gratia, absque interventu contritionis; nam, ipsum contritionis, vel amoris, vel alium simi- si talis homo erat contritus, non condemnalem, qui requirit consensum liberum nostræ bitur, etiamsi non absolvatur; si vero erat voluntatis, non posse esse infallibilem effectum tantum attritus, quamvis absolvatur; non salex opere operato, quia sacramentum non de- vabitur, nisi absolutio possit dicto modo graterminat efficaciter nostram voluntatem ad tiam conferre. Imo etiam sequitur , si continconsensum, sed ad summum posset dari in- git (quod in praxi potest sæpe evenire) sacerfallibiliter ratione sacramenti aliqua gratia dotem in principio confessionis intelligere excitans sufficiens, quantum es parte Dei; at pænitentem solum esse attrituin, et ex timore poenarum tantum dolere, et interim hu- corde , prius saltem natura quam justificetur jusmodi poenitentem amittere sensum et per habituum infusionem. Sed hæc responsio, usum rationis, priusquam possit ad contri- licet impossibilis forte non sit, est tamen votionem excitari, sequitur, inquam, tunc sa- luntaria, quia nulla potest ostendi promissio cerdotem non posse licite illum absolvere, talis effectus, neque auctoritas in qua fundequia non potest illum justificare, cum non tur; et præterea est moraliter difficillimum, possit ad contritionem excitare, nec possit li- quod dum homo habet actualem attritionem cite aut debeat expeclare miraculosam ali- et considerationem alicujus motivi inferioris, quam excitationem; consequens autem valde in quo illa fundetur, simul erigatur ad consiabsurdum est, et in praxi periculosum. derandum Deum secundum se, prout neces

16. Ratione probatur assertio. -- Præterea sarium est ad illum propter se super omnia argumentor in hunc modum, quia artrilio ex amandum. doctrina Concilii est ultima et sufficiens dis- 18. Solutio alia. Rejicitur. - Dici vero positio ad effectum hujus sacramenti ; sed etiam potest, non oportere, ut in illo ultimo non est ultima dispositio ad contritionem; instanti attritio duret, sed ex efficacia sacraergo est ultima dispositio ad infusionein gra- menti fieri, ut relicta attritione, homo ascentiæ habitualis. Probatur minor (cætera enim dat ad contritionem, vel dilectionem super clara sunt) tum ex dictis circa explicationem omnia, satisque esse ad rationem dispositionis Concilii; tum etiam quia ultima dispositio inoralis, quales sunt dispositiones sacramenad effectum sacramenti, per se loquendo, non torum, quod immediate antea, vel tempore destruitur per actionem ipsius sacramenti, proximo præcesserit, et relinquat dispositum sed manet in eodem instanti, in quo perfici- subjectum ad effectum sacramenti recipientur sacramentum, et datur effectus ejus; dum. Verumtamen hæc etiam responsio eaergo attritio quando est dispositio ad effec- dem ratione, qua præcedens, rejicienda est. tum hujus sacramenti, non destruitur per ac- Nam licet id, quod affirmat, simpliciter non tionem ejus, sed manet , seu manere potest, repugnet, tamen etiam est sine fundamento quantum est ex parte ipsius sacramenti ; dictum, et præter communem legem sacraquod majori ratione in hoc sacramento verum mentorum, quæ licet non requirant actualem est, quia non solum est dispositio ad cffectum, dispositionem in instanti, quo conferunt effecsed etiam materia, ex qua intrinsece compo- tum, nunquam tamen postulant carentiam, nitur ipsum sacramentum ; ergo per se non vel mutationem talis dispositionis, ut suos efest dispositio ad ipsam contritionem. Patet fectus operentur. Et præterea , propter difficonsequentia, quia contritio excludit attritio- cultatem supra tactam circa infallibilitatem nem, quia neque idem actus, qui erat attri. talis effectus. Item, quia alias tenerentur hotio, potest fieri contritio, ut supra ostensum mines, vel non accedere ad hoc sacramenest; nec voluntas potest simul et in eodem tum, nisi cum vera contritione, quod falsum instanti, perseverando in molu attritionis, esse statim ostendemus; vel, si accedant atmotum contritionis elicere; neque intellectus trili, magnam diligentiam adhibere, ut non potest simul attendere ad motiva adeo di- distrahantur tempore absolutionis, ut non imversa, et cum ea efficacia, quæ necessaria est pediant efficacem motionem ad contritionem, ad perfectam contritionem eliciendam; quod vel amorem super omnia, alias ponerent obisaltem de possibilitate practica et morali vi- cem effectui sacramenti. At hoc etiam falsum detur manifestum.

est, tum quia communiter in Ecclesia non 17. Enodatio rationis. - Eluditur. - agnoscitur talis obligatio ; tum etiam quia Responderi potest primo, attritionem non alias attritio jam non esset sufficiens disposiposse fieri contritionem intrinsece et ex proxi- tio ad efficaciam sacramenti ; nam, præter mo motivo, tamen posse fieri contritionem illam , esset necessaria specialis advertentia extrinsece, per informationem charitatis, non et attentio pænitentis. At e converso, si attrisolum habitualis, sed etiam actualis, ut in tio per se esset sufficiens dispositio ad totam superioribus explicatum reliquimus. Sic ergo efficaciam sacramenti , ipsum sacramentum dici potest, quando quis vere attritus absolvi- sua virtute deberet dare et attentionem, et tur, in instanti quo perficitur forma sacra- omnem motionem necessariam ad efficaciam menţi excitari ad habendum amorem Dei su- contritionis. per omnia, atque ita perfici in eo contritionem per veram conversionem ad Deum ex toto

« PredošláPokračovať »