Obrázky na stránke
PDF

nes hos acius simul sumplos, sed etiam ad eomm singulos; alioqui non esset de fide, ad credendum, ut sic, esse neccssariam gratiam, et similiter ad amandum, quod est manifeste falsum, ut constat ex toto discursu Concilii in tota illa sessione, et ex aliis antiquioribus, Arausicano, et Milevit., et ex communi consensu Patrum et Theologorum. Igitur juxta hanc definitionem Concilii actus pcenitentiae talis est, ut sine gratia excitante et adjuvante fieri non possit; ergo est in se supeniaturalis. Patet consequentia, quia actus naturalis ficri potest sine hujusmodiauxiliis; nam,licet auxilium gratiae possit esse utile ad facilius efficiendum naturalem actum, non tamen est simpliciter necessarium, loquendo de singulis actibus, ut late 1. 2, q. 109, art. 2 et 3. Et explicatur vis hujus rationis, nam, si actus poenitentiae quoad omnia intrin*eca est naturalis, solumque dicitur esse supernaturalis per acceptationem extrinsecamDei, id est, quia acceptatur a Deo, ergo ad ehciendum illum actum non requiritur Spiritus Sancti inspiratio, ejusque speciale adjutorium, quod est contra definitionem Concil. Trid. Sequela probatur, quia homo potest suis viribus elicere illum actum, et quidquid intrinsece in illo est; ergo ad hoc non requiritur illa inspiratio vel adjutorium. Rursus postquamhomo suis viribus elicuit talem actum, Deus sua voluntate gratuita potest illum acceptare , adeo ut Cajetan. dicat, stante sequali operatione et actione duorum hominum, Deum acceptarc pro sua voluntate actum unius ut sufficientem dispositionem, et non alterius; sed ad hanc acceptationem non est necessaria inspiratio, vel adjutorium SpiritusSancti, quia illa acceptatio non cst hominis operatio, ad quam illa auxilia requiri solent, sed cst sola Dei voluntas extriusccus acceptans; undc illa acceptatio non est principium efficieudi actum, sed ordine naturae supponit actum jam effectum. Eadcmque ratio est de iuformatione gratiae, nam hsec solum consistit iu fcifusione habitualis gratiee, quae sanctificnndo personam.morali quodam modo dignificat ct snnctificatactum, ethocmodo dicitur informare illum. Ad hanc crgo informationem nibil novi operatur homo, sed jam passive se habet, supposita priori efficientia actus; ergo ad illam informationem non est necessaria gratia excitans, vel adjuvans; si ergo neque propter efficientiam ipsius actus necessaria est, non cst cur sit nccessaria. 6. Argumentum ad hominem contra Sco

tum. Urgetur. Etidenter rejicitur.— Acccdit contra utramquc scntentiam; nam rogo ab Scoto, an actus pcenitentiee acceptetur a Deo, seu informetur grntin, quia supernaturalis est; vel e converso ideo tantum sit supematuralis, quia acceptalur a Deo, vel informatur gratia. Si primum, ergo supernaturalitas actus non consistit in sola acceptatione velinformatione cxtrinscca, sed cst aliquid aliud, quod in actu supponitur, ratione cujus est acccptabilis, et proportionatus, ut informctur gratia; illud ergo cst aliquid intrinsecum actui. Si secundum, aperte repugnat Concilio, quia acceptari a Deo, vel informari gratia, non est aliquid, quod fieri a nobis dcbeat, scd a solo Dco; ergo in tali actu nihil est cfficiendum, propter quod gratia excitans, vol adjuvans necessaria sit. Deindc Concilium ait, si quis dixerit, aliqucm sinc proedictis auxiliis gratioe possc ita pcenitere, ut ei justificationis gratia conferatnr, errare in fide; ergo requirit auxilium ad actum illum, ut supponitur ad collationem gratioe, et est ratio sen causa in suo genere , ob quam gratia confertur. Hanc enim vim habet illa particula Concili, sicut oportet, scilicet in ipso actu aliquid fieri ex vi auxilii divini, ratione cujus est sufficiens dispositio ad gratiam. Prseterea est ratio evidens, quia alias actus pcenitentioe prout est dispositio ad gratiam, esset actus merc naturalis, qnia, ut sic, antecedit informationem gratiae , per quam solam constituitur in csse actus supevnaturalis. Et similiter talis actus ex sola naturali dignitate esset acceptabilis Dco , qnia solum est supematuralis quatenus acceptatur; ergo quidquid in illo supponitur, ut acceptubilis sit, est mere naturale. Haec autem omnia non admittentur a Theologis Catholicis, quia Pelagianum sapiunt errorem. Et ideo ipse Scotus, in 1, d. 44, dixit.idco posse peccatorem salvari, quia Deus potest eum sua gratia praevenire, et in 4, d. 22, q. unica, art. 2, ait,homincm resurgere a peccato, quia Deus dat illi gratiam ad resurgendum, et videtur loqui de operantc et cooperante gratia.

7. Ad hominem contra Cajetanum. Durand. impugnatur. — Simih modo argumcutamur contra Cajetanum, interrogando, an actus pcenitentioe sit supcrnaturalis , quia procedit ab auxilio, vel e converso, ideo ad illum sit necessarium auxilium, quia supernaturalis est. Si secundum, habemus quod intendimus, nam superaaturalitas actus nou erit sola relatio ad auxilium, sed erit aliquid

alsolulum in actu, ratione cujus requiritur durationis. Nec ratione extensionis.Ra

iuiilium. Et revera Concilia ideo iid lmjus- tio a priori. — Ex hoc vero ulterius concludo,

motii actus requirunt auxilia gratiae, quia vi- quod in 3 p. conclusionis posui, hunc actum

res liberi arbitrii sunt imbecilles, et insuffi- essesupcrnaturalem in entitate, id est, in sua

cientes ad illos efiiciendos. Uudesi Cajetanus essentia et specie, ita ut talis actus ejusdem

eligal priorem partem, parum consentanee speciei fieri non possit sine auxilio gratiae

loquitur ad doctrinam Conciliorum; nam se- excitante et adjuvante. Probalur, quia su

quitur, ad bujusinodi actum non esse neces- pernaturalilas istius actus est aliquid intrin

sarium auxiliuin gratiae, ut fiat in sensu divi- secumilli; sed hoc non potest esse modus

so, sed solum in sensu composito, ut ab auxi- aliquis vel accidens illius actus; est ergo en

lio gratiae procedat, esse necessarium tale titas et essentia ejus. Minor probari potest

auxibum, quod absurdum est. Cur enim exi- discurrendo per omnia, qua; in illo actu pree

geretur a nobis talis operandi modus, si ac- ter essentiam et entitatem ejus considerari

tum aeque bonum per nos ipsos operari pos- possunt. Unum est intensio; at vero nulla in

semos? aut cur Concilia dicerent, absoJute tensio certa, aut determinata necessaria est

non posse nos nostris viribus hunc actum ef- ad verum pcenitentia; actum, etiam ad illum

ficere 1 Et praeterea sequitur ex sententia Ca- qui est sufficiens dispositio ad gratiam, ut

jetaoi fieri posse, ut duobus bominibus eli- infra ostendam; ergo ratione solius intensio

cientibus actum poenitentiae seque pcrfectum nis, non potest actus dici supematuralis, ne

in se, uni remittatur peccatum, et non alteri, quc propter eam solam causam potest gratia

solum quia unus facit actum per auxilium, et esse necessaria ad illum. Maxirae, quia si in

alius suis viribus; quod consequens Cajeta- tensio sit connaturalis actui, per caindcm fa

nus concedit; mihi autem videtur valdc fal- cultatcm fieri potest, per quam substantia ac

sum, tum quia esset magna improportio et tus; si autem talis intensio fingatur extraor

quasi injustitia quaedam, quantum hic inter- dinaria, et excedens naturain actus, illa nec

venke potest. Nam, si is, qui est destitutus requiritur, nec frcquenter habetur a vere poe

auxilio, actum aeque perfectmn elicit, ac alius nitentibus; ergo ratione illius, neque est ne

cum auxibo, plus facit quod in se est, quam cessaria gratia, nequc actus est supernatura

aUus; ergo magis esset illi remittenda culpa. lis. Alius modus hujusmodi actus esse potest

Maxime quia Scriptura oeque promittit remis- duratio ejus, de qua cadem argumenta fieri

sionem omnibus vcre poenitentibus; in eo au- possunt, quia nulla definita duratio necessaria

tem casu tam vcre pceuitet unum, sicut alium. cst ad verum poenitentia; actum, etiam ut esse

Denique juxta sententiam Cajetani, quod ad potest dispositio ad gratiam, quod infra os

tios nctus sit necessaria gratia, non est con- tendemus; et pneterea eadem virtute, qua

naturale ipsis actibus, nequc est propter ali- homo elicit aliquem actum, potcst in ilio du

quam nccessitatein ex parte subjecti, sed est rare per aliquod tempus; et id satis est ad

proptersolamextiinsecamlegemDei; hocau- actum pcenitentio;. Nam licet ad extraordina

tem est pra;ter omnem modum operandi divi- riam, vel diuturnam perseverantiam in illo

na? providentiae, et prseter omnem modnm lo- actu sit etiam extraordinaria gratia, aut virtus

qnendi ConcUiorum et Patrum de necessitatc necessaria, boc tamen impertinens est, quia

grauae. Atquebaecargumentaproceduntetiain hujusmodi diuturna duratio ad virtutem vel contra Durand., ct cofortius, quod ipse non re- effectum pcenitcntia; necessaria non est. Dequixit auxilium internum, et consequenter niquc dici posset modus talis actus extensio nonrequirit inspirationem in rigore sumptam. ejus ad plura objecta, seu peccata ; tamen

Et praeterca nec potest rcquirere intrinsecum juxta vera pFincipia philosopbiee, heec extenauxilium adjuvans per modum concursus su- sio non est aliud ab ipsa entitate indivisibili peraaturalis, quia ad effieicndain natnralem actus, quee babitudinem habet ad talia objecenlitatem semper sufficit naturaUs concursus, ta. Et praeterea in praesenti actus pcenitentiea quae ratio contra oinnes dictas sententias efli- babet extensioncm ad objectum juxta exigencaciam babet. ReUnquitur ergo, ex necessi- tiam motivi in quo fundatur, ut scquente sectate gratiae ad hunc actum optime concludi tione exponam. Ex quo motivo habet etiam Ulod esse in se et intrinsece supernaturale. suam essentiam et speciem; et ideb bic mo8. Panitentue aclum esse supemaluralem dus non est accidentaUs, neque in reipsa disi&entitate probatur. Ptenitentianon est su- tinctus ab essentia, vel entitate ipsius actus. pernaturalis ratione intensionis.—Nec ratione Pra;ter hos autem modos nullus alius excogitnri potest in actu, qui sit illi intrinsecus, seu

in illo inhaerens, a quo habeat actus quod su- Prima confirmatio sohitur.

pernaturalis git; ergo hoc habcl ex vi suse 10 Ad priinam igitur confirmationem de

essentia et speciei. Et ratio a pr.on sumenda vjrtute morali) dicendum imprimis est) dari

est ex eo quod nunc dicebam, nim.inm moti- actum pcenitentifc, id est, detesta

vum talis actus esse supenons ordinis, et ex- tionjs peccatij elicitlim a ^rtute theologali,

cedens omne naturale moUvum; actus autem seilicet charitatei Et in rigoro ad doctrinam

debet esse proportionatus motivo, seu objecto fidei defendendam, et intelligendam defini

formali, et ideo etiam est supenons ct su- tionem Concilii Tl.identini sufficit confitcri,

pernaturalis ordinis. Quod amphus explicabo hunc actum essc SUpCrnaturalem; nam quan

respondendo fundamento contranae senten- do Concilia loquuntur de pcenitcntia, non

t"8, tractant de virtute illa speciali, quam voca

9. Fundamenlo conlrario satisfit. In quo mus justitiam ad Deum; quod enim detur

ponant aliqui modum per/ectum pcemtendi. talis non pertinet ad doctrinam fidei.

Refellitur. Quid dicendum sit.—Ad funda- 1Yactant ergo de poenitcntia nbsolute pro de

mentum ergo supenus positum respondetur testatione peccati, et pnesertim de Ula, quae

imprimis.falsumessepersolumiUummodum ad remissionem peccati disponit, ad quod

habitudinis, seu denominatioms exU-insecse, maxime confert detcstatio ex charitatc. Hajc

satis explicari doctrinam ConcUiorum et Pa- erg0 supernaturalis est ex eodem motivo, ex

trum, ut satis a nobis ostensum est. Deindc qu0 ipsa cliaritaSi sciUcct ex bonitate divina,

dicitur, ex nulla ratione naturali coUigi posse qiiatenus est in Deo, ut est finis supernatura

hunc actum esse in entitate sua naturalem, lis 5ta excedens humanam naturam, ut non

quia, licet voluntas virtute sua naturali pos- habeat cum illo naturalcm connexionem, nec

set aliquo modo detestari peccatum, ut statim dependentiam, aut inclinationem; nam hinc

dicam, non tamen omni modo, prresertini provenit, ut diligere hunc finem super omnia

perfecto. Pcenitentia autem Christiana, de propter solam bonitatera suam, excedat vires

qua agimus, esse debet perfectus actus sal- humana: natur£e; et inde etiam est, ut detes

tem in specie et in ordine virtutis. NonnuUi tari peccatum efficaciter, et super omnia, so

autemhanc perfectionem in hoc solum po- lum miia huic bonitati repugnat, sit supra

nunt, quod voluntas ex parte sua elevatur ad gasdem vires. Secundo dicitur, prob.ibilius

altiorem modum operandi, quamvis cx parte essc> daii virtutes morales per se infusas, in

objecti nihil sit, quod non posset efficaciter etiam potest asSignari objcctum for

et formaliter attingi per naturales actus vo- male 8Uperna»urale ex conformitate ad su

luntatis; nam circa idem omnino objectum pernaturalem rationem, scu legem, in qua

materiale et formalc potest Deus elevare vo- sempcr fundantur proprii actus harum virtu

luntatem ad eliciendum actum supernatura- tum_ Quod darius apparet in virtute reugio

lem quoad substantiam, etiamsi voluntas cir- nig; qua; modo attingit Denm jpsum.

ca illud idem posset naturalem actum effi- Tjnde etiam illum respicit, ut supernaturalcm

cere. Sed hoc mihi non omnino probatur, fincm? ct cultum proportionatum illi tiUmit;

tum quia, licet fortasse id possit faccre Deus, pcenitcntia autcm vel est ipsa religio, vel in

tamen non est consentaneum naturis rerum, hoc ffiquaUs, et cjusdem rationis cum religio

et consequenter nunquam talis modus ope- nc, nam etiam attingit Deum, ut supernarii

randi exigitur secundum ordinariam legem; ralcm finem, a quo pcccatum avertit; unde

tum ctiam quia verius existimo, juxta doctri- aliquid supernaturale rcspcctu iUius cfticaci

nam Conciliorum et Patrum in materia de ter vult, scilicet, recompensare offensam, ct

gratia, non posse aliquem operari pcrfecte iuam expellere, ctc. Et ideo merito Concilium

circa objecta supcrnaturalium actuum ex for- Arausic. ita definit hanc voluntatem esse su

malibus motivis eorum sine auxilio gratiee. pcrnaturalem, sicut voluntatcm credendi. Pe

Et ideo in praesenti dicendum cst, dari in titur autcm in iUa confirmaUone aliud du

actu Christiana; pcenitentia; motivum adeo hlum5 quod in sequente secUonc commodius

8upernaturale, ut non possit voluntas, suis vi- expUcabitur.
ribus, in iUo solo fundata, efficaciter detestari
peccatum; quale autem iUud sit, declaro.

SECTIO VII.
An detur aliqua pcenitentia naturalis.

1. Pasnitentia requisita dwplex. — Duobus modis solet accipi pcenitentia, ut in superioribos dislinximus, scilicet late et generatim, et prontbabet specialem honestatem. Si ergo loquamnr lale depcenitentia, prout est generalis virlus, sic quaelibet virtus sub propria ratione potcst detestari peccatum sibi contrarium. Et ideo sicut datur virtus moralis acqnisita, quae potest elicere naturalem actum virtutis, ita potest eadem virtus elicere naturalem detestationem et odium vitii sibi contrarii. Hoc ergo modo clarum est posse dari naturalem pcenitentiam. Et de hac naturali pcenitentia praecipue videtur loqui Augustinus, lib. de Duab. animab., c. 14 et 15, cujus verba supra cilavimus. Et de eadem loquitur Arist. 7, Ethic, c. 7, cujus verba etiamsupra retuii. Et fortasse in eodem sensu dixit Plato 9 de Legibus, saepe aliquem nova peccata committere, quia non expiavit commissa.

2. Quid de peceato, ut ofensa Dei est.Ratiane naturali cognoscitur peccatum esse offensiaun Dei.Ratio redditur.— At vero, si loqnamur de detestatione peccali, quatenus offensa Dei est, difficilius est, an possit aliquo modo naturaliter haberi. Nam aliqui Theologidubitant, an possitrationenalurali cognosci, nostris peccatis Deum offendi. Et partem negantem indicant Scot., in 4, d. 14, q, 3, et Durand., q. 1, qui consequenter aiunt, illam detestationem non posse haberi absolute ex soia ratione naturali, quamvis supposita illa cognitione, undecumque habeatur. dicaut ex parte voluntatis detestationem illam posse naturaliter haberi. Mihi tamen probabilius videtar, ratione naturali cognosci, peccatum eise offensionem Dei, ut est auctor, gubernator, et finis naturae. Quod sentit Vega, lib. 13 in Trident., c. 23, etinsinuat TertulI.,Iib. de Panit., c. 5, diccns: Ignorantes Dominum wdla exceptio tueatur a pana, quia Deus in aperto constitutus est, et vel ex ipsis rebus comprektnsibilem ignorare non licet. Ubi nou loquitur lantum de cognitione Dei absolute , sed quatenus nostris peccatis offenditur; haec enim cognitio est, quae non excusat a propria pcena peccato debita. Favet etiam D. Thoni., superioriquaest., art. 7, utibi attigi in Com., etdisp. 1, sect. 2. Ratio vero est, quia divina providentiaHuminenaturali cognoscitur, et consequenter Deum esse universalem gu

bernatoremetlegislatorem; item cognoscitur Deum esse finem ultimum naturalem hominis supra omnia diligendum, in cujus consecutione naturalis hominis bealitndo consistit. Ex his autem principiis non obscure colligitur, Deum oflendi peccatis hominum, velquia ejus preeceptum, et obedientia contemnitur, velquia in ratione finisultimi aliquid ei praefertur.

3. Naturaliter potest homo detestari pecca- tutiiyiit est offtnsa Dei.— Hac igitur cognitione supposita, sive ex propria scientia, sive ex humana fide et traditione comparetur, etiam potest homini naturaliter displicere peccatum commissum, ob hanc peculiarem rationem, quod cedat in offensionem Dei. Probatur, quia etiam illa ratio mali est propter se detestabilis, imo et detestabilior quam aliae, cum sit gravior cajteris; cstque repugnans ipsi naturae et naturali rationi ; ergo potest homo, per sc loquendo, illam detestari actu naturali. Et confirmatur, ac doclaratur, nam homo potest viribus nalurae diligere Deum, ut finem ultimum et naturalem ; ergo potest odisse quidquid contrarium est huic dilectioni; sed peccatum, ul sic, est comrarium divinto dilectioui; crgo potest etiam dolere de peccato quatenus offensa Dci est. Qui enim amat aliquem, facile dolet quod eum offenderit, et qui ad unum terminum acccdit, etiam virtute polest a contrario recedere. Qui ergo cognoscit peccatum esse contrarium Deo, qua virtute potest Deum diligere, potest etiam peccatum detestari.

i. Primum corollarium.Sicut amor Dei, ita detestatio peccati, et vropositum non. peccandi naturaliter haberi potest. Semper tamen cum duplici imperfectione. Prima. Secunda. —Ex quo colligitur, ita sentiendum esse de hac naturali detestatione peccati, et de proposilo iterum non pcceandi, ejusque cffieacia et perfeclione, sicut aliquis senserit do naturalidilectione Dei, utest tinis naturae, nam eadem estutriusque actusralio, eteamdem servant inter se proportionem, quam similes actus supernalurales scrvant inler se. Est aulem probabile, posse hominem pro aliquo instanti,aut brevi tempore, diligere Deum auctoiem nalurae superomniaabsolutoactuet efficaci, quantum est ex parte sui affectus, pro illo brevi tempore; .eodem ergo proportionali moilo poterit detestari peccatum, ut illi contrarium, quia objectum totum naturalc est, et consequenter etiam actus ct causa ejus; iinpcdimenta vcro et difficultates, quee possunt homini occurrere ad talem actum eliciendnm, non pro unoquoque instanti, aut brevi teropore occurrunt; et ideo simpliciter non repugnat hujusreodi actum elicere. Semper tamen liabet hujusmodi actus duplicem imperfectionem, si intra limites purae naturaj sistamus. Prima est cujusdam inefficaciae in ordine ad effectum, propter quam absolute incfficax dici solet, quia talis amor, dolor, aut propositum, per sese consideratum, et auxiliis gratiae destitutum, non potest esse constans, nec diu suis contrariis rcsislere, quia non potest homo suis viribus totam naturae legem multo temporeimplere. Secunda imperfectio, quae ex bac nascitur, redundat aliquo modo in determinationem ipsius effectus, quatenus ipsamet perseveranlia, vel peccali carentia potest objective cadere in propositum voluutatis, et virtualiter includi in odio, seu dotestatione peccati. Sic enim, nisi propositum illud nitatur aliquo modo in spe auxilii divini, non potest omnino absolute ferri in illud objecturo, quod homini secundum se moraliterimpossibile est; spes autem talis auxilii supernaturalis est, et ideoex hac parte detestatio peccati ex auxilio gratiae perfectior est, magisque absoluta; iila vero, quaj naturalis cst, aliquo modo est imperfecla, quamvis continere possit absolutum odium peccati, includens propositum cavendi illud, quanlum est ex parte sua, id est, conandi et faciendi quod potuerit, ad vitandum peccatum.

5. Seeundum corollarium.—Hinc vero ulterius colligi videtur, posse hominem stando in pura ratione naturali, postquam peccavit, et Deum otfendit, habere etiam naturale desideriura placcndi Deo et expellendi a se peccatum, praesertim si intelligeret, sc non posse consequi suam naturalem bealitudinem, in statu peccati existentem. Quia cum naturaliter appetat csse beatus, naturaliter etiam desiderare polest, impedimenta beatitudinis auferri. Item quia si quis hominem offendit, ex naturali inclinatione et honestate appetit placare illum; multo ergo magis Deum,si ejus offensio cognita sit. Item. quia, si homo naturaliter cognoscit providentiara Dei, cognoscit etiam peccatorum vindictam; ergo vel hac rationedesiderabithabeieDeum placatum. Unde fit, ut his eliam rationibus et motivis induci possit ad naturale odium peccati ac detcstationem ojus.

6. Objectio.—Dices: non polest homo naturalitcr cognoscere, esse sibi possibile placare

Deum offensum; ergo neque polest id appetere, neque ob eam causam detestari peccatum. Antecedens patet, tum quia nullum mediura cognoscitur pcr naturalem rationem , quo possit homoplacareDeum offensum; tale enim medium non potest esse naturae, sed graliae, et ideo nonpotest esse naturaliter cognitum; tum etiam quiaalias ctiam spesconsequendi veniam peccati commissi essetactus naturalis, quodrepuguatnonsolum D.Thom., quaestione praecedenti, art. 7, ad 1, sed eliam Concil. Trid., sess. 14, cap. 4, ubi ait, poenitcntiam cum spe vcniae essc Spiritus Sancti donum.

7. Sohitur. —Respondelur : si sit sermo de venia peccati, quae vere tollit culpam, et restituit homlnem in Dei gratiam et benevolentiam, non oportet ut homo per lumen naturae cognoscat , hujusmodi veniam esse possibilem, aut datum esse aliquod medium ad illam obtinendam; nihilominus tamen, ut bene notat Ledes., 1 p. quarti, q. 26, art. 1, non repugnat cognoscere, vel potius 3uspicari, posse Deum remittere peccati pcenam, et consequenter etiam tollere debitum ejus per moralem condonationem, nihil cognoscendo de ordine gratiae. Et similiter conjectare posset homo, nullum esse medium magis accommodalum ad hanc remissionem obtinendam, quam sit detestatio ac dolorpeccati commissi; quo modo etiam Ovidius in lib. 1 de Ponto, dc suis diis dixit:

Saepe levant poenas, ercplaquc lumina reddunl,
Dum bene peccali poeniiuisse vident.

Unde, quod attinet ad spemv dicendum est, spem veniae supernaturalis, per gratiaeet justitiae restitutiouem, non posse cognosci aut haberi lumine aul viribus nalurae. Addo etiam, illius imperfectaj veniae nonposse haberi certam spem, quia haec fundatur in verbo et promissione Dei, quae non potest lumine naturali coguosci. Sedde hac re latius agitur in 1. 2, q. 109, ubi disseritur, et quam efficax possit esse ille actus, et quantum valere possit ad remissionem peccali, vel nunc, vel in statu pura; naturae.

8. Occurritur tacitw oljectioni. — Nec vero doctrina haec repugnat dictis in praecedenti sectione (ut in quadam objectione, seu confirmatione ibi rehcta opponebatur), quia motivum detestandi peccatum, non tantuin naturale, sed etiam "supernaturale csse potest; et illud quod supernaturale-est, excellentius est et efficacius ad convertendam voluntatein

« PredošláPokračovať »