Obrázky na stránke
PDF
ePub

uersa est, non in quod uersa est, quia in id etiam reuersa est: et ideo hoc uocari debebat quod principaliter erat. quid ergo dicendum est de uirgis magorum? utrum et ipsae ueri dracones factae fuerant, sed ea ratione uirgae appellatae sunt, 5 qua et uirga Aaron? an potius uidebantur esse quod non erant, ludificatione uenefica ? cur ergo ex utraque parte et uirgae dicuntur et dracones, ut de figmentis illis nihil differat loquendi modus? sed demonstrare difficile est quomodo, etiam si

ueri dracones facti sunt ex uirgis magorum, non fuerunt tamen 10 creatores draconum nec magi nec angeli mali, quibus mini

stris illa operabantur. insunt enim rebus corporeis per omnia elementa mundi quaedam occultae seminariae rationes, quibus cum data fuerit opportunitas temporalis atque causalis, pro

rumpunt in species debitas suis modis et finibus. et sic non 15 dicuntur angeli, qui ista faciunt, animalium creatores, sicut

nec agricolae segetum uel arborum uel quorumcumque in terra gignentium creatores dicendi sunt, quamuis nouerint praebere quasdam uisibiles opportunitates et causas, ut illa nascantur.

quod autem isti faciunt uisibiliter, hoc angeli inuisibiliter; 30 deus uero solus unus creator est, qui causas ipsas et rationes

seminarias rebus inseuit. res breuiter dicta est; quae si exemplis et copiosa disputatione explicetur, ut facilius intellegatur, longo sermone opus est, a quo se ratio nostrae festinationis excusat.

5 an]

3 ipsae v: ipsi PTV ueri] uiri P: 4 facti PTV om. P'T

7 ut) et v defferat P 8 demontrare T 9 fuerint Po 12 occulta seminaria v rationes) creatori v 15 qui ista) quę isti v 16 agriculae V quorumcumque \': quorumque PTv

18 oportunitates Tv oportunitatis pi si) quasi o 22 ut] et P 23 longe P festinationes T 24 excusat) excurat T

21 quae

VIIII.

23

XCVI.

VNDE POTVERINT INCANTATORES AQVAM IN SANGVINEM VERTERE, SI IAM VBIQVE FACTVM ERAT. EX EODEM LIBRO

QVAESTIONVM EXODI. 111 Fecerunt autem similiter et incantatores Aegyp- 5

tiorum ueneficiis suis, et eduxerunt ranas super terram Aegypti. quaeritur unde, si iam ubique factum erat. sed similis quaestio est, unde et aquam in sanguinem uerterint, si tota aqua Aegypti in sanguinem conuersa iam fuerat. proinde intellegendum est regionem, ubi filii Israhel 10 habitabant, plagis talibus non fuisse percussam; et inde potuerunt incantatores uel aquam haurire, quam in sanguinem uerterent, uel aliquas ranas educere ad solam demonstrationem magicae potentiae. quamquam potuerunt etiam, posteaquam illa compressa sunt, facere; sed scriptura cito narrando con- 15 iunxit quod etiam postea fieri potuit.

XCVII.

ITEM DE INDVRATIONE CORDIS PHARAONIS. EX EODEM LIBRO

QVAESTIONVM EXODI. 112 Et uidit Pharao quoniam facta est refrigeratio; 20

et ingrauatum est cor eius, et non exaudiuit eos, sicut dixerat dominus. hic apparet non illas tantum fuisse causas obdurationis cordis Pharaonis, quod incantatores eius similia faciebant, uerum etiam ipsam dei patientiam, qua

5 Ex. 8, 7

20 Ex. 8, 15

1 cap. CVIII T CXI PCXII v; om. G 2 potuerunt GPTV sanguine P 3 conuertere P ubique PVo: utique T erat) fuerat v 4 quaestionum) om. V 6 ueneficis P 8 et) om. Plry 9 uerterent P 10 ubi GM’PTo: ibbi MV 12 aurire P 14 potuerant PV 17 cap. CVIIII T CXII PCXIII v; om. G

18 ex eodem - exodi om. T 21 ingratum (ua add. m. 2) T 23 fuesse P cordis pharaonis) om. v

cordis) cardis V 24 etiam] etiam et T patientiam] patiendam P

parcebat. patientia dei secundum corda hominum quibusdam utilis ad paenitendum, quibusdam inutilis ad resistendum deo et in malo perseuerandum. non tamen per se ipsa inutilis est, sed secundum cor malum, sicut iam diximus. hoc et s apostolus dicit: ignoras quia patientia dei ad paenitentiam te adducit? secundum autem duritiam cordis tui et cor impaenitens thesaurizas tibi iram in die irae et reuelationis iudicii dei, qui reddet unicuique secundum opera eius. nam et alibi cum di10 ceret: Christi bonus odor sumus in omni loco, etiam illud adiunxit: et in his qui salui fiunt et in his qui pereunt. non dixit Christi bonum se odorem esse his qui salui fiunt, malum autem his qui pereunt; sed tantum bonum odorem se dixit. illi uero tales sunt, ut et bono odore pereant 15 secundum sui cordis, ut saepe dictum est, qualitatem, quae

mutanda est bona uoluntate in dei gratia, ut incipiant ei prodesse iudicia dei, quae malis cordibus nocent. unde ille mutato in melius corde cantabat: uiuet anima mea et

laudabit te, et iudicia tua adiuuabunt me. non dixit: 20,munera tua“ uel „praemia tua“, sed: iudicia tu a. multum

est autem, ut sincera fiducia dici possit: proba me, domine, et temta me; ure renes meos et cor meum. et ne sibi aliquid ex suis uiribus tribuisse uideatur, continuo addidit:

quoniam misericordia tua ante oculos meos est, et 25 Complacui in ueritate tua. factam erga se commemorat misericordiam, ut complacere posset in ueritate, quoniam uniuersae uiae domini misericordia et ueritas.

10 II Cor. 2, 15

18 Ps. 118, 175

5 Rom. 2, 4-6 21 Ps. 25, 2 et 3

tlen

enti

Om. V

1 patia (tien add. m. 2) V patia (enti add. m. 2) M 2 paeni. tendum PT: patiendum Vo 3 malū P ipsam v 4 iam]

hoc] nam hoc v 5 ignorans P patientia* (m ras.) T 6 adducet Padduxit o 7 impaenitens corv 8 in. dicii V: iusti iudicii PTU 11 adiuncxit P qui salui — non dizit] T in ras. 12 his) in his o 13 bis) in his v pereunt (qui om.) T 14 odore) odore de re T pareant P 16 ei] eis

23 aliquis P tribusse T uideatur V: uideretur PTV 25 ergo P cummemorat v

v

XCVIII.

PROPTER HOC IPSVM, INQUIT, EXCITAVI TE, QVI OSTENDAM IN TE VIRTVTEM MEAM. EX EODEM LIBRO 5

QVAESTIONVM. 113 Et propter hoc ipsum conseruatus es, ut ostendam

in te uirtutem meam et ut annuntietur nomen meum in uniuersa terra. haec scripturae uerba et apostolus posuit, cum in eodem loco perdifficili uersaretur. ubi 10 autem et hoc ait: si autem uolens deus ostendere iram et demonstrare potentiam suam attulit in multa patientia uasa irae — parcendo utique his quos malos futuros esse praesciebat: quae uasa dicit perfecta in perditione - et ut notas, inquit, faceret diuitias gloria e 15 suae in uasa misericordiae. unde uasorum misericordiae uox est in psalmis: deus meus, misericordia eius praeueniet me; deus meus demonstrauit mihi in inimicis meis. nouit ergo deus bene uti malis, in quibus tamen humanam naturam non ad malitiam creat, sed perfert eos patien- 20 ter, quousque scit oportere; non inaniter, sed utens eis ad admonitionem uel exercitationem bonorum. ecce enim ut

4 (et 7) Ex. 9, 16

11 Rom. 9, 22 et 23

1 Ps. 24, 10 17 Ps. 58, 11

1 possit Pv 3 cap. CXIII P CXIIII v; om. GT 4 propter hoc-quaestionum] Item de eadem re T propter-inquit om. Gv propter P: pro MV inquit om. P1 excitaui te G Py: excitauit MV qui (i ex e corr. m. 2 in V) MV: ut GPO 6 quaestionum q. exodi t. XXXI GPv 8 nuntietur v 10 in om. P:

perdifficile v perdificile P ubi] ibi P’T 11 Ostendere di P 13 uas T futurus P 14 praescierat PTV perditionem T 16 suae om. V 18 in inimicis T: inimicis V inimicos y inter inimicos P 19 meos Po uti) ut i* (n ras.) P humanam om. T 20 perfert] fert T 21 scit] scit eos PTv

22 exercitationem] excitationem P

annuntiaretur nomen dei in uniuersa terra, uasis misericordiae utique prodest. ad eorum utique utilitatem Pharao seruatus est, sicut et scriptura testatur et exitus docet.

XCVIII.

• ITEM DE EO QVOD AIT: EGO INGRAVAVI COR PHARAONIS.

EX EODEM LIBRO QVAESTIONVM EXODI. Dixit deus ad Mosen: intra ad Pharaonem; ego 114 enim grauaui cor eius et seruorum eius, ut ordine superueniant signa mea haec super eos. ita dicit: 10 ego enim ingrauaui cor eius, ut ordine superueni

ant signa mea haec super eos, tamquam opus habeat deus cuiusquam malitiam. sed sic intellegendum est, ac si diceret: „ego enim patiens fui super eum et seruos eius, ut non

eos auferrem, ut ordine superueniant signa mea super eos". 15 quia enim patientia dei opstinatior fiebat malus animus, ideo pro eo quod est: „patiens in eum fui“ dicitur: grauaui cor eius.

n

C.

ET NON RELICTA LVCVSTA INDVRAVIT COR PHARAO

NIS. EX EODEM LIBRO QVAESTIONVM EXODI.

Et non est relicta lucusta una in omni terra 115 Aegypti. et indurauit dominus cor Pharaonis. beneficium certe dei commemorauit scriptura, quod abstulit

[blocks in formation]

eu

1 dei) domini T utique misericordiae v 3 exitus (om. et) рі 4 cap. CXIIII P CXV v; om. GT 5 Item - exodi] item de eadem re T de eo] om. GPv 7 deus) dominus GPT, moysen Pv

8 grauani) graui T 9 superueniant (eū add. m. 2) P ita dicit-super eos) om. T' 10 ingrauauit T grauaui Plo

12 malitiam V: malitia PTV

si) sic T

14 auferem P1 ut u 15 obstination PT malos animos P malis animis v 16 fui] om. v

grauaui) graui T cor om. T 18 cap. CXV P CXVI v; om. GT 19 Et pon - exodi] Item de eadem re T (et 21) locasta Po

ut) sed

« PredošláPokračovať »