Obrázky na stránke
PDF
ePub

CCXXX.

DE HIS SCRIPTVRAE LOCIS, DE QVIBVS DVBIVM EST, AN PROPTER ASSVMTAM CREATVRAM MINOREM PATRE INDICANT FILIVM, AN VERO HOC TANTVM QVOD, LICET AEQVALEM PATRI, 5 TAMEN QVIA DE PATRE SIT DOCEANT. EX LIBRO DE TRINI

TATE II, T. II. .

Sunt quaedam in scripturis ita posita, ut ambiguum sit, 251 quonam referenda sint, utrum ad illud, quod propter assumtam

creaturam minor est filius, an ad illud, quod, quamuis aequalis, 10 tamen quia de patre sit indicatur, et mihi quidem uidetur,

si eo modo ambiguum est, ut explicari discernique non possit, ex qualibet regula sit sine periculo posse intellegi, sicut est quod ait: mea doctrina non est mea, sed eius qui

me misit. nam et ex forma serui potest accipi, sicut iam 15 superiore libro tractauimus, et ex forma dei, in qua sic

aequalis est patri, ut tamen de patre sit. in dei quippe forma sicut non est aliud filius, aliud uita eius, sed ipsa uita filius eius est, ita non est aliud filius, aliud doctrina eius, sed ipsa

doctrina filius eius est. ac per hoc, sicut id quod dictum est: 20 dedit filio uitam non aliud intellegitur quam: genuit

filium, qui est uita, sic etiam cum dicitur: dedit filio doctrinam, bene intellegitur: genuit filium, qui est doctrina, ut quod dictum est: mea doctrina non est mea, sed eius

qui me misit, sic intellegatur, ac si dictum sit: „ego non 25 sum a me ipso, sed ab illo qui me misit.“

13 (et 23) Io. 7, 16

15 de Trin. I, 12

20 Io. 5, 26

1 cap. CCXXX MV: om. GPv 3 patre scripsi: patrem MV indicant scripsi: indicat MV (cf. Rönsch I. c. p. 435) 6 t. II] t. (omisso numero) V 12 qualibet V: utralibet a regula sit MV: regula a 15 superiore V: in 8. a (cf. d. civ. dei I, 233, 23. 511, 28 ed. Dombart) 17 aliud filius a: alius f. V

[blocks in formation]

DE HIS QVAE SPIRITVM SANCTVM NON MINOREM PATRE INDICANT, SED TANTVM QVOD DE PATRE PROCEDIT. EX EODEM

LIBRO DE TRINITATE II, T. III.

252 Nam de spiritu sancto, de quo (non) dictum est: semet ip- 5

sum exinaniuit formam serui accipiens, ait tamen ipse dominus: cum autem uenerit ille spiritus ueritatis, docebit uos omnem ueritatem; non enim loquetur a semet ipso, sed quaecumque audierit loquetur et quaecumque uentura sunt annuntiabit uobis. 10 (ille me clarificabit, quia de meo accipiet et annuntiabit uobis.) post haec uerba nisi continuo dixisset : omnia, quae habet pater, mea sunt; propterea dixi: de meo accipiet et annuntiabit uobis, crederetur fortasse ita natus de Christo spiritus sanctus, quemadmodum ille 15 de patre. de se quippe dixerat: mea doctrina non est mea, sed eius qui me misit; de spiritu autem sancto: non enim loquetur a semet ipso, sed quaecumque audierit loquetur, et: quia de meo accipiet et annuntiabit uobis. sed quia reddit causam, cur dixerit: de 20 meo accipiet – ait enim: omnia, quaecumque habet pater, mea sunt; propterea dixi, quia de meo accipiet – restat, ut intellegatur etiam spiritus sanctus de patris habere sicut filius. quomodo, nisi secundum id quod supra diximus : cum autem uenerit paracletus, quem ego 25 mittam uobis à patre, spiritum ueritatis, qui a patre procedet, ille testimonium perhibebit de me? procedendo itaque a patre dicitur non loqui a semet ipso; et sicut non ex eo fit, ut minor sit filius, quia dixit: non po

16 Io. 7, 16

5 Philipp. 2, 7 7 (et 18) Io. 16, 13 sqq. 25 Io. 15, 26 29 Io. 5, 19

1 cap. CCXXXI MV: deest in GPU 2 quae MV: qui V in capitulis p. 24, 25; quod mutandum erat in quae 5 non a: om. V 11 ille me-annuntiabit uobis a: om. MV 12 continuo (000 obduxit m. 2) V 13 dizi a: dixit V 20 redit V

test filius a se facere quicquam, nisi quod uiderit patrem facientem – non enim hoc ex forma serui dixit, sed ex forma dei, sicut iam ostendimus; haec autem uerba non indicant, quod minor sit, sed quod de patre sit - ita non 5 hinc efficitur, ut minor sit spiritus sanctus, quia dictum est de illo: non enim loquetur a semet ipso, sed quaecumque audierit loquetur; secundum hoc dictum est, quod de patre procedit.

CCXXXII.

10 QVOD CLARIFICATIO, QVAE FIT INTER PATREM ET FILIVM ET SPIRITVM SANCTVM, NVLLAM DIFFERENTIAM IN TRINITATE

SIGNIFICET. EX EODEM LIBRO DE TRINITATE II, T. IIII.

Euigilent hic, si possunt, qui hoc etiam sibi suffragari pu- 253 tauerunt ad demonstrandum patrem filio maiorem, quia dixit 15 filius: pater, clarifica me. ecce et spiritus sanctus clari

ficat eum; numquidnam et ipse maior est illo? porro autem, si propterea spiritus sanctus glorificat filium, quia de filio accepit, et ideo de eius accipit, quia omnia, quae habet pater,

ipsius sunt: manifestum, quia, cum spiritus sanctus glorificat 20 filium, pater glorificat filium. unde cognoscimus, quod omnia,

quae habet pater, non tantum filii, sed etiam spiritus sancti sunt, quia potest spiritus sanctus glorificare filium, quem glorificat pater. quod si ille qui glorificat eo quem glorificat

maior est, sinant, ut aequales sint qui se inuicem glorificant. 25 scriptum est autem, quod et filius glorificet patrem. ego, in

quit, te glorificaui super terram. sane caueant, ne putetur spiritus sanctus maior ambobus, qui glorificat filium, quem glorificat pater, ipse autem nec a patre nec a filio glorificatur.

15 Io. 17,

18 cf. Io. 16, 15

26 Io. 17,

4

9 cap. CCXXXII deest in omnibus libris praeter MV V:, quia a

27 qui

CCXXXIII.

QUOMODO INTELLEGENDA SIT MISSIO SIVE FILII SIVE SPIRITYS

SANCTI. EX EODEM LIBRO DE TRINITATE II, T. V. 254 Sed in his conuicti ad illud se conuertunt, ut dicant: ,maior

est qui mittit quam qui mittitur; proinde maior est pater 5 filio, quia filius à patre se missum assidue commemorat; maior est et spiritu sancto, quia de illo dixit Iesus: quem mittet pater meus in nomine meo; et spiritus sanctus utroque minor est, quia et pater eum mittit, sicut commemorauimus, et filius, cum dicit: si autem abiero, mittam 10 eum ad uos.“ qua in quaestione primum quaero, unde et quo missus sit filius. ego, inquit, a patre exii et ueni in hunc mundum. ergo à patre exire et uenire in hunc mundum, hoc est mitti. quid igitur est quod de illo idem ipse euangelista dicit: in hoc mundo erat, et mundus per 15 ipsum factus est, et mundus eum non cognouit? deinde coniungit: in sua propria uenit. illuc utique missus est, quo uenit; at si in hunc mundum missus est, quia exiit a patre et uenit in hunc mundum et in hoc mundo erat, illuc ergo missus est, ubi erat. nam et illud quod scriptum est in 20 propheta deum dicere: caelum et terram ego impleo, si de filio dictum est ipsum enim nonnulli uolunt intellegi uel prophetis uel in prophetis locutum — quo missus est nisi illuc, ubi erat? ubique enim erat, quia ait: caelum et terram ego impleo. si autem de patre dictum est, ubi esse as potuit sine uerbo suo et sine sapientia sua, quae pertendit a fine usque ad finem fortiter et disponit omnia

15 Io. 1,

7 Io. 14, 26 10 Io. 16, 7 12 Io. 16, 28

21 Hier, 23, 24 26 Sap. 8, 1

10 sq.

1 cap. CCXLVIII PCCLI GU 3 eodem] om. Go

II t. V] II. t. VII V; om. v 6 assiduae v 8 mittit v meus] om. GU 11 qua GPo: quia v in quaestione V: inquisitione GPU quo] & quo v

13 exire a patre v 18 exiit] exit v 21 deum V: dominum v 23 loquutum V 24 quia V: qui Gv

suauiter? sed neque sine spiritu sancto usquam esse potuit. itaque si ubique est deus, ubique est etiam spiritus eius ; illuc ergo et spiritus sanctus missus est, ubi erat. nam et ille qui non inuenit locum, quo iret a facie dei, et dicit: si ascenodero in caelum, tu illic es, et si descendero in infernum, ades, ubique uolens intellegi praesentem deum, prius nominauit spiritum eius; nam sic ait: quo abibo ab spiritu tuo, et quo a facie tua fugiam?

Quocirca si et filius et spiritus sanctus illuc mittitur, ubi 10 erat, quaerendum est, quomodo sit ista missio siue filii siue

spiritus sancti; pater enim solus nusquam legitur missus. et de filio ita scribit apostolus: cum autem uenit plenitudo temporis, misit deus filium suum factum ex mu

liere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant 15 redimeret. misit, inquit, filium suum factum ex mu

liere: quo nomine quis catholicus nesciat non eum priuationem uirginitatis, sed differentiam sexus hebraeo more loquendi significare uoluisse ? cum itaque ait: misit deus filium suum

factum ex muliere, satis ostendit eo ipso missum filium, 20 quo factus est ex muliere. quod ergo de deo natus est, in

hoc mundo erat; quod autem de Maria natus est, in hunc missus aduenit. proinde mitti a patre sine spiritu sancto non potuit, non solum quia intellegitur pater, cum eum misit, id

est fecit ex femina, non utique sine spiritu sancto fecisse, 25 uerum etiam quod manifestissime atque apertissime in euan

gelio dicitur uirgini Mariae quaerenti ab angelo: quomodo fiet istud? spiritus sanctus superueniet in te et uirtus altissimi obumbrabit tibi. et Matthaeus dicit:

4 Ps. 138, 8

7 Ps. 138, 7

12 Gal. 4, 4 sq.

26 Luc. 1, 34 sq.

1 potuit esse v

2 etiam V: om. V 4 iret V: eat GPU 5 illic V: ibi GPv 7 abibo V: ibo GPO ab V: a G Po 10 sit V: intellegatur GPv 12 filio V: filio quidem GPU 13 ex muliere* (m ras.) V 17 differentia V loquendi more Gu

19 ostendit] add. va in mg. 21 hunc V: hunc mundum (mundo P) GPU 24 sancto GV: se GʻPy feC#*sse (is ras.) P. 25 manifestissime atque GPv: om. V 27 istud fiet Go 28 mattheus V matheus v

« PredošláPokračovať »