Obrázky na stránke
PDF
ePub
[ocr errors]

7

[ocr errors]

melsoff 4.2 2.36 3 2013

4 .30-36 gon

M O N I TU M

A D O R I G E N IS

ΕΞ Η Γ Η Τ Ι Κ Α

IN E X OD U M.

Triplex fuit Origenis in Exodum ?Enyntizūrgenus;') Tomi nimirum, excerpta seu scholia, et Homiliae.

Tomorum fragmenta tria graece exhibet Philocaliae caput vigesimum sextum; fronti enim fragmenti secundi praefixus est hic titulus: ,,και πάλιν έν άλλο Τόμω εν ταις αυταίς εις την "Εξοδον σημειώσεσιν.Tria haec fragmenta primo loco repraesentat nostra editio.

Excerpta seu Scholia commemorat Hieronymus apud Rufinum lib. II. Invectiv. At nihil horum hodie superest, nisi forte aliquid inde excerptum habeant exhoyal in Exodum, quae sub Origenis nomine in Catenis graecis manuscriptis circumferuntur, quasque nos Tomorum fragmentis subjunximus.

Homilias denique edidit Origenes, quas Rufinus in fine Commentariorum ejus in epistolam ad Romanos perorans magno a

se labore translatas monet, dum „supplere, inquit, cupimus ea, quae ab Origene in auditorio ecclesiae ex tempore non tam explanationis, quam aedificationis intentione perorata sunt, sicut in homiliis sive oratiunculis in Genesin et in Exodum fecimus.... Quem laborem adimplendi, quae deerant, idcirco suscepimus, ne

') Cf. ed. Ruaei Tom. II. pag. 110. et 111.

[ocr errors][merged small]

pulsatae quaestiones et relictae (quod in homiletico dicendi genere ab illo fieri solet) latino lectori fastidium generarent. Ex his duodecim tantum commemorat Cassiodo-' tus de Instit. Div. litt. cap. 1., sed tredecim hodie supersunt, quae a nemine, quod sciam, in dubium revocantur. Duplex ex homilia octava fragmentum affert Jonas Aurelianensis episcopus lib. I. de Institutione Laicali cap. 19., et ejusdem libri cap. 13. alterum exhibet ex homilia decima. Id unum optarent eruditi, ut labore supplendi, quae deesse existimabat, Rufinus supersedisset.' Cum enim jam textus graecus perierit, vix certo distingui potest, ubi solus Origenes loquatur, aut ubi suas nobis merces obtrudat Rufinus. Ut ut est, cum extemporaneae sint hae homiliae, ex illarum numero sunt, quas Origenes teste Eusebio lib. VI. histor. Eccl. cap. 36. jam sexagenario major a Notariis excipi permisit, cum id antea fieri nunquam concessisset : proindeque post annum Christi CCXLV. habitae sunt.')

?) Cfr. de indice locorum Tom. X.

ORIGEN: IS

IN

E X 0 D D UM

HOMILIA. I.

1. Videtur mihi unusquisque sera to divinae ') scripturae similis esse alicui seminum, cujus natura haec est, ut, cum jactum fuerit in terram, regeneratum in 'spicam, vel in quamcunque aliam sui generis speciem multipliciter diffundatur, et tanto curbulatius, quando vel peritus agricola plus seminibus laboris impenderit; vel beneficium terrae fecundioris ind ulserit. Sic ergo efficitur, ut culturae diligentia exiguum semen, verbi causa, sinapis, quod est minimum omnium, efficiatur majus omnibus oleribus, et fiat arbor: „ita ?) ut veniant volatilia coeli, et habitent in ramis ejus. Ita et hic sermo, qui nunc nobis ex divinis voluminibus recitatus est, si peritum inveniat et diligentem colonum, cum primo attactu videatur exiguus et brevis, ut coeperit excoli, et spiritualiter tractari, ) crescit in arborem, in ramos et in virgulta diffunditur: ita ut possint venire disputatores, 4) rhetores,

[ocr errors]

') Edd. Merlini: scripturae divinae.
2) Matth. XIII, 32.
3) Edd. Merlini: retractari.

4) Sic Mss. Alias (v. c. in edd. M.): „disputatores
et rhetores hujus mundi, qui velut" etc. Ř.
ORIGENIS OPERA. Tom. IX.

1

oratores hujus mundi, q ui velut aves coeli levibus pennis, verborum dumtaxat poi mpa, excelsa sectantur et ardua, et rationibus capti velir it habitare in ramis istis, in quibus non loquendi dec :or est, sed ratio vivendi. Quid ergo faciemus et nos d e his, quae lecta sunt nobis? Si mihi Dominus conceder :e dignaretur spiritualis agriculturae disciplinam, si peritian i colendi ruris donaret, unus sermo ex his, quae recitata si ant, in tantum posset ') longe lateque diffundi, si tan ien et auditorum capacitas sineret, ut vix nobis ad explic: indum sufficeret dies. Tentabimus tamen pro viribus nos tris aliqua disserere, etiam si

neque nobis universa explicar e, nequé vobis cuncta audire possibile est. Quia et ho c ipsum agnoscere, quod supra vires nostras sit horum : scientia, non parvae arbitror esse peritiae. Videamus ergo, quid statim in initiis Exodi lectio contineat, et qua possumus brevitate', quantum ad aedificationem auditorum sufficit, persequamur: si tamen precibus vestris juvetis, ut adsit nobis sermo Dei, et ipse dux nostri dignetur esse sermonis.

2. „Haec 2) sunt, inquut, nomina filiorum Israel, qui ingressi sunt in Aegyptum' una cum Jacob patre suo, unusquisque cum universa como sua intraverunt: Ruben, Sir eon, Levi, Judas," et ce teri patriarchae. „Joseph autem, inquit, erat in Aegypto. Erant autem omnes animae de Jacob septuaginta quinque.“ Simile huic mysterio et illud esse puto, quod per prophetam dicitur, si quis advertere potest: „in :') Aegyptum descendit populus meus, ut 4) habitaret ibi, et in Assyrios, vi abductus est.“ Si quis ergo potest inviceın sibi ista conferre, et ex his,

?) Edd. Merlini: possit.
2) Exod. I, 1. 2. 5.
3) Jesai. LII, 4.

“) Aliquot Mss.; „ut habitaret ibi, et Assyriorum abductus est.“ R.

« PredošláPokračovať »