Obrázky na stránke
PDF
ePub

Dominus ipse ait, Multi dicent mihi in illa die : Do Evangelio, Beati, ait, qui esuriunt et sitiunt justitiam; mine, Domine ; nonne in nomine tuo dæmonia ejecimus, quoniam ipsi saturabuntur (Matth. v, 6). Vult enim et in nomine luo virtutes multas fecimus ? Et tunc confi esurire nos hic semper ac sitire justitiam, ut in tebor illis, Amen dico vobis, nescio vos : discedite a me futuro justitiæ retributione satiemur. omnes qui operamini iniquitatem (Id. vu, 22, 23). Tibi CAPUT XII.- Consideranda visipsa verborum est, vero longe est alia via ingrediendum; quæ, sæculi et ita nobis desideranda est justitia, ut in fame vel amore calcato, semper cogitando quæ Dei sunt, siti cibus desideratur ac potus: et hocin commune apostolicam te exhibere vis virginem; quæ tam spi oninibus est dicendum his, qui immortalis vitæ ritu sancta quam corpore. Domini præstolaris ad- præmia desiderant. Jam tuum est æstimare quanventum, et animæ tuæ lampadi sanctorum jugiter ium animo præstare debeas, quæ majoris præmii operum infundis oleum, et sapientibus juncta vir desiderio plus facere proposuisti, quam vel alios ginibus, in sponsi obviam præpararis. Fugienda necesse est. Apostolus definiens Christi virginem, tibi lata illa via est, quam multorum ad mortem longe eam separavit a nupta,et diversis studiis sineuntium comitatus terit, et ad vitam æternam an gularitatis meritum conjugiique divisit : Innupta, gustiilliusitineris,quod pauci reperiunt,callis tenen inquit, et virgo cogitat quæ Dei sunt, quomodo placeat dus est. Deposuisti javi impedimenta vel maxima, Deo, ut sit sancta corpore et spiritu; quæ autem nupta et omne quidquid a spiritualis vitæ cursu vel retar est, cogitat quæ sunt mundi, quomodo placeat oiro dat vel revocat; prima statim conversione vicisti. suo (1 Cor. VII, 34). Quæ corpore et spiritu sancta Respuisti conjugii voluptatem, posteritatis curam, est, nec in membris nec in mente delinquit. Delinillecebras deliciarum, seculi pompam, divitiarum quere autem non in causa castitatis tantum esse cupidinem, et cum Paulo potes dicere, Mihi mundus potest, sed etiam in quacumque parte justitiæ. Quamcrucifixus est, et ego mundo (Galat. vi, 14). Cujus tale vis enim virgo corpore, virgo sit spiritu,et nihilomiprincipium est, qualis debet esse perfectio ? Hanc nus aut manibus, aut oculis, aut oribus peccet, aut mihi tu virtutem, hunc animum etiam in reliquis lingua;quomodo corpore sancta dicenda est? Deinde atfer,eaque vi mentis, qua vitiorum occasiones de si vel odio infecta, vel invidia, vel avaritia, vel irapulisti, vitia nunc ipsa respue. Ornetur morum cundia sit; quomodo spiritu obtinet sanctitatem ? sanctitate virginitas, et perfectum gradum vitæ per Et si nupta, quæ amore conjugii cogitat quomodo fectio subsequatur. Certe si sæcularis vita tibi pla placeat viro suo, quantum liberis relinquat, quæ cuisset, dares operam, ne quis te divitiis, ne quis variis mundi astricta curis, rarius ad voluptatem corporalibus ornamentis, ne quis rerum omnium Dei respicit, tamen de peccatis excusare se non pocopia et honore præcederet: nunc quoniam diversi test; quid faciet virgo, quæ soluta ab omnibus tas studii diversam vitam desiderat,cura ne quis te hujus mundiimpedimentis ac libera,scholam quamin bene vivendo transcendat, ne quis morum sanc dain castitatis ingressa est ? titate superet, ne quis tibi in virtutibus præferatur. CAPUT XIII. – Si vis itaque propositi tui magniEt in illis, quæ ante diximus, non erat tuum ut tu tudinem æquare moribus, et per omnia Deo copu. aut omnes vinceres, aut nemo te; cuncta enim illa lari, si leve ac suave jugum Christi suavins tibi le. foris petuntur,et quidquid aliundesperatur,alienum viusque vis facere ; nunc maxime in beata vita est. Hæc vero in tua potestate sunt, et vere propria, curam impende, nunc stude, ut calentem recentis quæ non extrinsecus veniunt, sed in ipso corde ge fidem conversionis novus semper ardor accendat, nerantur. llla enim nec oinnis qui quærit invenit, et in tenera adhuc ætate facilius sanctæ conversa. nec qui invenerit semper tenet; quia ut ea commo tionis usus inolescat. Quidquid in te primum insti. dare, ita et eripere casus potest: hæc autem et omnis tueris, hoc manebit; et ad initiorum tuorum reguqui quærit invenit, et qui invenerit, eripi sibi nun lain reliqua vita decurret.Finis in ipso exordio cogi. quam timet; ista enim sola bona sunt, quæ sine tandus est : qualis ad illum ultimum diem pervevoluptate non invenimus aliquando, nec perdimus. nire cupis, talis nunc jam esse conare. Consuetudo

CAPUT XI.--Habes ergo hic per quæ merito præ est, quæ aut vitia aut virtutes alit, quæque in his ponaris aliis ; imo hic magis. Nam corporalis nobi plurimum valet, cum quibus ab ineunte ætate silitas atque opulentia, tuorum intelliguntur esse,non mul creverit. Oplimi sunt ad institutionem morum tua ; spirituales vero divitias nullus tibi præter te primi quique anni: habent enim in se lentum quidconferre poterit. In his ergo jure laudanda, in his dam et molle, quod facile formari queat, atque ad merito cæteris præferenda es, quæ nisi ex te et in te arbitrium volentis trahi; et in cunctis fere rebus ciesse non possunt An sola ista vita est,quæ certamen tius assuescitur omne quod tenerum est. Novellas non habeat de profectu, et in qua unusquisque hoc adhuc et vix firmæ radicis arbusculas, dum ad omtantum debeat permanere quod cæpit, nec ullo aug. nem ductum sequaces sunt, in quamlibet partem menti desiderio ad majora contendat ? et cum in flecti facile est; quæ natura plerumque curvatæ, omnibus mundi studiis profectu non satientur ho cito ad arbitrium colentis corriguntur.Tenera adhuc mines, hic tantuin cæpisse sufficiet ? Ferventissimi et primæ ætatis animalia, sine labore domari soin terrenis, frigidissimi in coelestibus sumus ; et lent, quantoque citius a vagandi libertate desueta summam in rebus parvis exhibentes alacritatem,ad suni, tanto facilius vel colla jugo, vel frenis ora inmajora torpescimus. Considerare pudet quantus sit suescunt. Ipsa quoque litterarum studia teneris mefervor in sæculo, qua cura singula quæque studia lius inseruntur ingeniis ; idque penitus inhærere hominum quotidie ad perfectiora nitantur. Littera sensibus solet, quod primitus sederit in mente. Hoc rum ardor nulla prorsus ætate exstinguitur;imo, ut idem plurimum etiam in bene vivendi ratione valet; sæcularis auctoris utar sententia, ipsa magis ætate dum adhuc mobilis est atas, et animus duci facilis, inflammatur: divitiarum amor insatia bilis est; ex exercenda boni consuetudo, et jugi meditatione pleri nescit honorum cupido; celerem habituræ res firmanda est; occupandum est optimis rebus ingetinem sine fine quæruntur. Nos divinam sapientiam, nium, et sanctæ conversationis usus altius inserencelestes divitias, immortales honores, pigra qua dusest. Tunc vero ad perfectionis fastigium animus dain dissimulatione negligimus, et spirituales divi ascendit, et longæ consuetudinis beneficio utitur ad tias aut ne attingimus quidem, aut si leviter degu bene vivendi facultatem ; et virtutes suas etiam staverimus, continuo nos putamus esse satiatos. ipse miratus, secum quodammodo in se putabit Aliter nos divina sapientia ad suas invitat epulas: natum esse quod discit. Quierunt me, inquit, adhuc esurient; et qui me bibunt, CAPUT XIV. – Respice, obsecro, quantum a te adhuc sitient (Eccli.xxiv, 29). Nullus unquam talibus sanctitatis avia materque exspectant, quæ cum te expletur epulis, nec aliquando patitur de satietate quasi novum et illustre quoddam lumen generi suo fastidium : tanto unusquisque capacior, tanto avi natum esse putant, nunc in te solam omnem curam dior erit, quanto inde plus hauserit. Dominus in animi transtulerunt, et propositi tui cursum miris

studiis ac favore succendunt. Cumque ipsæ te ad esse mandata, quia leviora sint:tam enim maxima honestatem morum ab ineunte ætate formaverint, illa, quam minima, a Deo imperata sunt ; et connunc a te vinci cupiunt, tuamque victoriam suam temptus cujuscumque præcepti,præcipientis injuria laudem esse putant. Quarum egregia erga Deum est. Unde beatus Paulus clamat et docet : Omnia fides, in professione tua maximc claruit,cum tejam facile sine murmuratione et hæsitatione ; ut sitis irrenuptiis præparatam, simul atque aliud velle didi- prehensibiles et simplices, sicut filii Dei immaculati in cerunt, mira continuoassensus celeritate ad id quod medio nationis pravæ et perversæ, inter quos lucetis sieleyeras cohortatæ sunt, et trepidam pro ætate sen- cut luminaria in hoc mundo (Philipp. 11, 14, 15). tentiam voluntatis suæ auctoritate firmaverunt, CAPUT XVI. – Remoremur hic, virgo,paulisper, tuumque volum commune fecerunt. Quæ cum mul- et pretiosissimasmargaritas, quibus exornanda est tos suorum in altissimo dignitatis gradu viderint, sponsa Christi, per singula Apostoli verba pensede nullo ita, ut de te, aliquando lætatæ sunt: nihil mus. Omnia, inquit, facile. Non enim quasi ad arbienim ita magnum,nihil tam præclarum in quoquam trium nostrum quædam ex mandatis Dei debemus viderant. Sola quippe præstitisti generi tuo, quod eligere, sed generaliter universa complere ; nec alilonga retro ætate non habuit. Licet ediderit virilis qua præcepta ejus quasi vilia manuscula ac parva sexus memorabiles consulatus, et amplissimi ordi contemnere, sed imperantis in omnibus majestatem nis status illustris familiæ nomina frequens audierit; aspicere. Nulluin quippe mandatum Dei contemptinihil unquam tamen in genere vestro hoc tuo ho bile nobis videri potest, si ejus semper cogitemus nore fuit præstantius, qui non corporali albo, sed auctorem. Sine murmuratione et hæsitatione. Viles et libro memoriæ immortalis insertus est. Cum excepe ignobiles dominos palam contemoi videmus a serrintilli theatrales toto orbe plausus, miraque accla vulis, eisque ad minima quæque præcepta in faciem mandi conspiratione insignia consulum merita resisti solere. At hoc in personas nobiles jam non lælum vulgus expresserit; longe tamen tui honoris admittitur : quantoque potentiores domini, tanto est gloria major, que gaudium in cælis fecit, An servi ad obedientiam promptiores sunt ; cumque gelisque lætitiam. Per te enim non meretriculæ lo- difficiliora præcipiunt, libentius audiuntur. Certe ad cupletantur, sed aluntur virgines Christi; non vena- regisimperiumita omnes parati sunt, etia procinctu tor et auriga ditantur, sed sustentantur pauperes obedientiæ constituti, utetiam optentjuberi; et non Christi. Ad consulatum eorum diversæ totius orbis solum bene merituros esse se credunt si jussa feceprovinciæ, ad quas domus vestræ potentia extendi. rint, sed tanquam jam meruissent quod jussi sunt, tur, peregrinas feras et ignota animalia transmise ita pro dignitate præcipientis servitium beneficii runt, quæ crudelis arenæ solum, vel suo, vel homi loco ducitur. Nobis vero Deus ipse,æterna illa majesnum sanguine cruentarent; ad te vero electæ tas,ineffabilis atque inestimabilis potestas, sacras quæque virgines mittuntur, quastu pretiosissimum Litteras, et vere adorandos præceptorum suorum munus offeras Deo, tuoque exemplo ad perpetuam apices mittit; et non statim cum gaudio ac veneraprovoces castitatem, non tibi, sed tecum Deo servi tione suscipimus,nec pro magnoducimus beneficio turas. Hæc professionis tuæ gloria rumore celebri tantæ ac tam illustris potestatis imperium; maxime vulgata est per cunctos , et ita ad conversationem cum non jubentis quæritur commodum, sed utilitas tuam totus exsulta vitorbis, ut quod præingenti gau- subsequentis : verum e contrario fastidioso ac redio vis adhuc homines credere poterant, id semper misso animo, superborum ac neguam servorum videantur optasse. Multum his initiis, multum famæ more, in os Domini reclamamus ac dicimus, Durum tuæ odore suspensi omnes, mirum de te nescio quid est, arduum est, non possumus; homines sumus,fra. audire desiderant ; et qui professionis tuæ cogno gili carne circumdamur. O cæcaminsaniam !o provere virtutem, nunc conversationis exspectant. In fanam temeritatem ! Duplici ignorantia accusamus te nunc puta cunctorum ora oculosque conversos, Deum scientiæ,ut videatur pescire quod fecit, nescire et ad spectaculum vitæ tuæ totum consedisse mun quodjussit;quasioblitus fragilitatis humanæ, cujus dum. Cave ne per te tantorum animi offendantur, auctor ipse est, iinposuerit homioi mandata quæ, nec minus in te inveniant, quam requirunt. Verum ferre non possit : simulque, prohnefas! ascribimus quid ego tecum de hominibus ago, eorumque dete iniquitatem justo, pio crudelitatem, dum cum primo exspectationem ad cohortationem tuam traho ? impossibile aliquid præcepisse conquerimur,deinde Deus ipse omnium rector ac Dominus, cum omni pro his damnandum putamus hominem ab eo quæ Angelorum militia certamen tuum spectat, tibique vitare non potuit; ut, quod etiam suspicari sacrilecontra diabolum dimicanti parat æternitatis coro- gium est,videatur Deus non tam salutem nostram nam, et cæleste præmium incitainentum victoriæ quæsisse, quam pænam. Itaque Apostolus sciens a facit. Huic tanto spectaculo vide quem animum, Domino justitiæ ac majestatis nihil impossibile esse quam debeas offerre virtutem, ceriaminis magni præceptum, aufert a nobis vitium murmurandi ; tudinem de exspectantium dignitate metire.

quodtunc utique nasci solet,cum autiniqua sunt quæ CAPUT XV. - Hæc tibi itaque in hoc agone sub jubentur,aut jubentis minus digo a persona est. Quid cundo præcipua cura sit,hic primus accinclus inter- tergiversamurincassum, et præcipienti opponimus necionis bellum virtute devincere, et adversum dia- naturæ fragilitatem ? Nemo magis novit mensuram boli castra in omnia præcepta Dei jurare; nec virium nostrarum, quam quiipsas vires nobis dedit; tantummodo declivare vetita, sed jussa complere. nec quisquam nielius quantum possimus intelligit, Neque enim tibi sufficit a malis otiosam esse,si otiosa quam qui ipsam virtutem nobis nostri posse donavit. fueris a bonis;cum lex Dei duplici mandatorum ge Nec impossibile aliquid voluit imperare, qui justus nere distincta sil, et mala prohibens bona imperet, est ; nec damnaturus hominem fuit pro eo quod atque ab utraque parte contemptum sui vetet. Non vitare non potuit, qui pius est. enim tantum ille servus contempsit dominum qui CAPUS XVII. - Sequitur, Utsilis irreprehensibiles prohibita fecerit, sed et qui jussa non fecerit.Dicia a el simplices. Ad omnem morum perfectionem unum nobis paulo ante sententia est, Omnis arbor quæ non hocsufficere verbum potest; quod etiam in episcopo facit fruclum bonum, excidetur, et in ignem mittetur eligendo Deus quærijubet.Quam enim circumspecta (Matth.111, 10,et vii, 19); et blandimurnobis sia malis vita est, quam sancta est, quæ nihil reprehensionis fructibus non gravemur, quidamnandi sumus si a incurrit! Quis autem sanctior potest esse, quam qui bonis steriles manserimus ! Juxta hanc intelligen- veræ simplicitatis virtutem tenens, nunquam aliud tiam abscindet Pater omnem palmitem fructum non corde promittit, aliud ore vultuque mentitur ? Sicut ferentem in Filio; et qui acceptum talentum in suda- filii Dei immaculati. Non est exhortatio vehementior, rio abscondit,quasi inutilis servus et nequam damna- quam qua nos Scriptura divina filios Dei vocat.Quis tur a Domino: necminuisse solum,sed et non auxisse enim non erubescat et metuat tanto Patre agere aliculpabile est. Non ideo aliqua putes contemnenda quid indignum,ut quidicitur Dei filius,ipse efficiatur vitii servus? Et idcirco adjungit, Utsimus immaculati. nos, proh pudor!quadam delectatione peccati,cum Neque enim convenit in filiis Dei (quia ipse est fons in quibusdam ostendimus quamdam vim natura justitiæ), peccati maculam reperiri. In medio nationis nostræ, in aliis omnino torpescimus; el qui voluppravæ et perversæ. Hoc est dicere, Quamvis infinita tates corporis virtutum amore contempsimus, rurvos cingat peccantium multitudo, et innumera sint sum amore vitiorum tormenta suscipimus, atque exempla viliorum;vos tamenila ccelestis nativitatis ita malis nostris cedimus, utea nec putemusposse memores esse debetis, ut inter malos viventes omne deponi. Quod hoc,quæso, consilium ? Quænam hæc malum vincatis. Inter quos lucelis, ait, sicut luminaria nova vivendi ratio est? Res difficiles,etlaboris plenas in hoc mundo. Et rursum in Evangelio legimus, Tunc securus aggredior, et faciliora non posse fieri credo; justi fulgebunt sicut sol in regno Patris eorum (Matth. vinco maxima, vincendus a parvis ; excelsa et arX111, 43). Comparatur vita præmio, ut qui in futuro dua indefessus exsupero, et cum venitur ad plana, solis fulgoredonandi sunt,hicjam similijustitiæ cla deficio ; libenter fugio quod delectat, et polo vitare ritate resplendeant,et infidelium cæcitatem operibus quod cruciat. Verum hæc eorum sunt, qui, Dei sanctitatis illuminent. Huic locoille sensus aptandus voluntate contempta, id solum petunt quod laudem est,quem ad Corinthiosidem apostolus disserens ait, facilius ia venit, et cito exitin famam; morum vero Alia claritas solis, alia claritas lunæ,alia claritas stella- bona, quæ secretiora sunt, negligunt. Tu vero quæ rum : stella autem a stella differt in claritate , sic et calcasti mundum et concupiscentias ejus, ut calresurrectio mortuorum (1 Cor. xv, 41, 42). Dispares cato eo gradum tibi quemdam ascendendi ad sunt in regno colorum per singulorum merita man cælum faceres, mundi gloriam ne requiras ; illi siones. Diversitas enim operum diversitatem facit tantum placere stude, cui sæpe displicet quod hopræmiorum ; quantumque aliquis hic in sanctitate minibus placel, et qui ipsa hominum judicia judifulserit, tantum ibi fulgebitin honore.Nunc ergo ad caturus est. Abstinentia tua et jejunium eo magis omnem morum perfectionem mentis aciem intende, Deo grata sunt, quo cum sanctis moribus offerunet ad cæleste præmium cælestem vitam para. Re tur ; ut quæ in aliis sunt umbracuta vitiorum, in splendeat omnibus clarissimiin modum sideris san te sint ornamenta virtutum. ctitas virginis,et futuri præmii magnitudinem de no CAPUT XIX. — Respice, obsecro, ad ipsam, qua vitate conversationis ostendat. Tibi faciliorin bonis apud Deum illustrata es, dignitatem,qua per Bapticursusest,quam malorum animiconsuetudo nonre smum in Dei filiam renata es, rursumque per consetinet. Nec timemus ne te a virtutibus vitia retardent, crationem virginitatis sponsa Christi esse cepisti. et maligna diaboli semina Christi frugem necent.Nam Ex utroque hic tuus honor te ad sollicitudinem lui si etiam illi, qui loco peccandi usu bonum quodam propositi admoneat.At nullus debetesse ibi negligeilmodo obruere naturæ, instaurari per pænitentiam tiæ locus, ubi tam præclara servanda sunt.Pretiosior possunt, et, mutata voluntate vivendi, consuetudi- quæque vestis diligendia timidiore custoditur a manem consuetudine exstinguere,acoptimi quoquede cula ; multo quæsita auro gemma majori sollicitupessimis fieri ; quanto magis tu potesilla superare, a dine possidetur: et generaliter grandi cura magna quibus non superata es ? cui non tam expellenda quæque servantur. Unde et tu si te ipsam bene custosunt vitia, quam refellenda; quæ utique non susci- direcupis,debes honorem tuum semper pretiumque pere facilins est, quam semel suscepta deponere. cogitare. Tanto enim se unusquisque negligentius

CAPUT XVIII. - Nec vero eorum tanta dulcedo utitur, quanto se existimat viliorem. Non ob causam est, ut ea debeamus preferre virtutibus; cum necin aliam magis nobis in Scripturis divinis tam frequenomnibus sit delectationis illecebra,et a plerisqueea ter filiorum Dei nomen imponitur, ut illud quod etiam quæ videntur dulcissima, respuantur. Duo dicitur per prophetam, Et ego ero vobis in patrem, et namque sunt ex omnibus vitia, quæ maxime homi vos eritis mihi in filios, dicit Dominus omnipotens (Je. nes decipiunt sui voluptate, gula scilicet ac libido; rem. Xxxi, 9, et II Cor. vi, 18). Et Apostolus, Estote quæ deponere eo difficilius est, quo eis uti dulcius imitalores Dei, sicut filii charissimi (Ephes. v, 1). Et est:et tamen hæc vitia tam molesta, tamque delec- beatus Joannes inquit, Charissimi nunc filii Dei sutatione sui periculosa, isla a multis calcari vidi mus, et nondum apparuit quiderimus. Scimus quoniam mus, ut tota ætate virgines permanserint in summa cum apparuerit, similes ei erimus ; quoniam videbimus abstinentia; ut de illis taceam,quæ post deliciarum eum sicuti est (I Joan.11,2): utqui habet hanc spem longum luxum, et inveteratum usum libidinis, cas- in eo, sanctificet se, sicut et ille sanctus est. Vult titati ac temperantiæ se dederint, et utrumque vi. nobis doctrinæ cælestis dignitatem qua donati su. tium contraria sibi virtute mutaverint. Aliorum vero mus, frequenter ingerere, et honorem nostrum pecvitioruin est longe diversa ratio, quæ cum nihil ha. candi pudorem facere. Unde etiam Dominus ipse ad beant jucunditatis, tam multum amaritudinis ha perfeciam nos benignitatem vocans ait: Diligite bent; quæquecum ad vitandum multo sint faciliora, inimicos vestros, bene facile iis qui oderunt vos, et orale raro a quibus vitenturinvenias. Quid, oro te, invido pro persequentibus et calumniantibus vos ; ut sitis filii delectationis præstat invidia ; quem secretis qui- Patris vestri, qui in cælis est. Non est enim quod sic busdam conscientiæ ungulis livor ipse decerpit, et homines Deo faciat amabiles, ut pietas mentis et boalienam felicitatem tormentum ejus facit ? Quid nitas ; quæ tanta in christiano esse debet, ut etiam vero alter ab odio mercedis accipit, nisi horribiles in malis abundet, Deique imitetur benevolentiam, animæ tenebras, et confusæ mentis horrorem, qui qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et vultu semper animoque mærente, voto quo alteri pluit super justos et injustos (Matth. v, 44, 45), Hoc vult nocere, seipsum cruciat? Quid autem iracundo itaque vel in primis absit, ut nemini vel in verbo furor suus confert, quem sævissimis exagitatum etiam noceas, utin omnibus quibuscumque poteris stimulis conscientiæ ita ab omni consilio ac mente prodes se studeas,et,ne vicem quidem mali reddens, deturbat, ut, dum irascitur, insanire credatur? Si bona pro malis (A postolo dicente (Rom. XII, 17,20, militer curre per singula, invenies tot animæ tor- 21]) restituas. Nunquam detractio ex ore virginis menta, quot vitia:quæ utique eo facilius vinci pos- procedat. Vilium satis hominum est,et suam laudem sunt, quo nulla illiciunt nos voluptate. Quanto illud quærentiun, alios viles facere, quia alterius vitupe. difficilius, quanto durius, ut de castitatis labore ratione selaudari putant; et qui suo merito placere taceam, abstinere a vino carpibusque, ipso quoque non possunt, placere volunt in comparatione pejoetiam oleo, et vilem sine his cibum post biduum rum. Parum diximus: non solum ipsa non detrahas, interdum triduumque vix capere, fracta jejunio sed ne detrabenti quidem aliquando credas. Pessimembra vigiliisque, fomenta baloei contemnere, mum est hoc vitium, quod alterum vilem facit videri. necessarias res negare corpori, et vim quamdam Non minus auribus quam lingua sugias detractio. inferre naturæ ? Da tantam in cæteris magnitudi- nem. Scripturæ memor esto, quæ dicit, Non eris connem animi, et vide quid non possis efficere. Sed senlaneus cum derogantibus adversus prorimum tuum,

[ocr errors]

et non accipies super illo peccatum. Et alibi, Sepi aures animus, quod est seminarium odii. Tantus mentem tuas spinis, et noli audirelinguam nequam (Eccli.xxvIII, tuam repleat timor Dei, ut indignari omnino non 28). Accusator est enim auditor, qui facit detracto- audeas, et iram metu vincas. Beatus apostolus munrem : qui si avertat aures, et vultum contrahat, ac dans animam nostram, eamquein habitaculum Dei oculos abouendo contineat, male loquentem etiam pra parans, clama et dicit:Omnis amariludo, et ira, tacens arguit ; ut discat non libenter dicere, quod et indignatio, et clamor, et blasphemia auferatur a vobis didicerit non libenter audiri. Sollicitam satis ori tuo cum omni malitia (Ephes, iv, 31). custodiam pone. Non est quidquam enim in nobis, CAPUT XXI. - Adulatores ut inimicos cave, quoquo facilius peccare possimus, quam lingua. Unde rum serinones super oleum molles, et ipsi sunt jasanctus Jacobus illum esse perfectum dicit,quinon cula. Corrumpunt fictis laudibus leves animas, et offendit in verbo (Jocobi n. 2) : et Scriptura dicit, male credulis mentibus blandum vulnus infligunt. Mors et vita est in manibus lingua (Prov. xviii, 21). Crevit hoc in nostra ætate vitium, et in ultimo fine Mentiri autem, maledicere et jurare lingua tua nes stetit, necjam augeri potest.In hancomnes nos schociat :quia etos quod mentitur, occidit animam(Sap. lam studiumque dedimus, ut officium putemus illu1,11) ; et quimaledicunt, regnum Dei non possidebunt, dere; quodque ipsi ab aliis libenter accipimus, id juxta Apostolum (Galat. v, 20, 21) : et jurare ipse aliis quasi quoddam munus offerimus, et spe reciChristus prohibuit, qui dixit, Ego autem dico vobis piendæ laudis, eos a quibus laudari volumus, ante non jurare omnino: etrursum, Sitautem sermo vester, laudamus. Sæpe adulantium resistimus verbis ad Est est, non non : quod autem amplius est, a malo est faciem, etin secreto mentis favemus, maximumque (Matth. v. 34,37). Apostolus breviter oris vitia rese fructum cepisse nos ducimus, si vel fictis laudibus cans, ait, Omnis sermo malus ex ore vestro non proce prædicamur. Nec cogitamus quid ipsi simus, sed dat ; sed si quis bonus ad ædificationem fidei, ut det gra quid alteris esse videamur. Unde eo perducta res tiam audientibus (Ephes. IV, 29). Sit autem sermo est, ut neglecta veritate meriti, de sola opinione cuvirginis prudensi, modestus et rarus, nec tam elo remus,quitestimonium vitæ nostræ non a conscienquentia pretiosus quam pudore. Mirentur omnestia nostra, seda fama petimus. Beata mens est, quæ tuam, te tacente, verecundiam ; loquente, pruden- perfecte hoc vitium vincit, nec adulatur aliquando, tiam. Mite ac placidum semper eloquium tuum or nec adulanti credit; quæ nec decipit alterum, nec net mixta cum gravitate suavitas, cum pudore sa ipsa decipitur, tantumque hoc malum nec facit alipientia ; sit certa atque librata suique opportuni quando, nec patitur. Nihil unquam in te fictum sit, tate gratissima silentii verbique ratio. Nec unquam nihil omnino fucatum. Conscientiam tuam, quæ omnino virginis os loquatur, ut tacuisse melius certe Deo semper palet, in multitudine versari puta. sit. Cum ingenti cautione debet loqui, cui non so. Nunquam aliud corde, aliud ore prælendas. Quidlum malus, sed etiam otiosus sermo vitandus est. quid pudet dicere, pudeat etiam cogitare. Illud vero

CAPUT XX. - Summa tibi scientia sit, notitia notum jam ompibus atque divulgatum est, quam summa, vitia virtutesque distinguere: quæ quan utilis quamque huic proposito necessaria est jejuquam semper contraria sibi sint, aliqua tamen ex eis niorum et abstinentiæ virtus, maxime in his annis, tanta junguntur similitudine, ut discerniomnio vix in quibus corpori majorestusinest.Non manducare possint. Quam multi enim superbiam libertatis loco itaquecarnem,neque bibere vinum, apostolica voce ducunt, adulationem pro humilitate suscipiunt, ma- laudatum est. Quidquid illud est quod inflammare litiam prudentiæ amplectuntur vice, et stultitiæ sim corpus potest, quod fomentum suggerit voluptati, plicitatis nomen imponunt, atque fallaci ac pessima castitatis amore fugiendum est.Nec tamen ita magno decepti simulitudine, vitiis pro virtutibus glorian hujus reilabore gravari te volumus, ut sub ipso statur ? Et quanquam hæc omnia subtilissima intelli tim onere succumbas: per quod multi, dum nimio gentia debeas separare, cunctasque virtutes cum fervore mentis rationem suarum virium non habesuis lineisinsequendo nusquam prorsus abscedere; rent, subito conciderunt, et pene ante debilitatem, præcipue tamen fictam humilitatem fugiens, illam quam sanctitatem de proposito suo consecuti sunt. sectare quæ vera est, quam Christus docuit humili Optimus est in omni re modus, et laudabilis ubique tatem, in qua non sit superbia inclusa. Multi enim mensura. Corpus non frangendum, sed regendum hujus virtutis umbram, veritatem ejus sequuntur est. Sint ergo moderata sancta, et simplicia in omni pauci.Perfacile est enim aliquem vestem habere con mentis humilitate jejunia, quæ ita attenuentcorpus, temptam,salutare submissius,manuset genua deos ne animum elevent; ne res humilitatis gignat silculari, inclinato in terram capite oculisque dejectis perbiam, et vitia de virtute nascantur. Ego, inquit, humilitatem ac mansuetudinem polliceri,lenta voce cum mihi molesti essent, inducbar cilicic, et humiliatenuique sermones infringere, suspirare crebrius, bam in jejunio animam meam (Psal. xxXIV, 13). Vestis et ad omne verbum peccatorem ac miserum se cla abjectio, cibi vilitas, jejunii lassitudo, exstinguere mare ; et si vel levi sermone offensus sit, continuo debent, non nutrire superbiam. Quis rem medicinæ attollere supercilium, levare cervicem,et delicatum vulnus faciat, et inde sana lædat quæque, idejam illum oris sonum insano repente clamore mutare. læsa curanda sunt? aut quæ supererit spes salutis, Aliam nos humilitatem Christus docuit, qui nos ad si ista animæ remedia ipsa sint venena ? exemplum suum hortatur, dicens, Discite a me, quia CAPUT XXII. - Laborem jejunii tui misericordiæ mitis sum, el humilis corde (Malth. XI, 29). Qui cum opera commendent,et abstinentia tua pauperumre. malediceretur, non maledicebat ; cum pateretur, fectionesit gratior.Dominus loquitur per prophetam, non comminabatur (1 Petr. 11. 23). Quam nobis hu Misericordiam volo, et non sacrificium (Osee vi, 6): in militatem beatus Petrus insinuat : Misericordes, in Evangelio Christi verba legimus, Beali misericordes, quit, et humiles, non reddentes malum pro malo, nec . quoniam ipsi misericordiam consequentur (Matth. v, 7). maledictum pro maledicto (Id. u, 8, 9). Auferantur Sed,quæso,hanc curam vice tua a via materque susomnia figmenta verborum, cessentsimulati gestus, cipiant; illæ has partes pro le agant, illæ thesaurum etante occasionem sermo placidus. Verum humilem tuum in cælun levent. Ularum sit esurientes alere patientia ostendit injuriæ. Nullus ergo unquam in cibo, vestire nudos, visitare infirmos, peregrinos mente tua ullius sit vitii locus; nihil in te superbum, tecto suscipere, et æterni spe præmii Christo in paunihil arrogans, nihil denique fastidiosum. Apud peribus fenerari, qui dixit, Quodcumque fecistis uni ex Deun non est quidquam humilitate sublimius. Ipse his fratribus meis minimis, mihi fecistis (Idem. xxv. loquitur per prophetam, Surer quem alium respiciam, 40). Tibi vero maxime dum in proposito maturescat, nisi super humilem et quietum, et trementum sermones animus, ab omnibus occupationibus recedendum meos ? ( Isai. lxv1, 2.) ei nunquaminiramexardescat est, et omne studium, omnisque cura in ordinandi,

moribus exhibenda. Quibus ita vacare debes, et to1 Alius Cod., pudens.

tam occupare mentem utuon divitem te sentias esse,

nec dominam. Nobilitatis ad hoc tantum memineris, nem intemperans cadit, quodque laudabile est in ut cum claritate generis morum sanctitate conten: tempore suo, fit de nimietate sui culpabile. das; et cum nobilitate corporis animni virtute nobi CAPUT XXIV. - Generaliter quidem strictimque, lier proticias; magisque illa nobilitate glorieris,quæ sed breviter dicendum est. In bonis quoque rebus, filios Dei et cohæredes Christi facit.Ad quam si sem quidquid modum excesserit, vitium est. Magna est, per inspicias, duin credis gaudium te habere quod magna, inquam, et quæ grandi studio constat, permajus est, desinis de eo quod minus est gloriari. fectæ vitæ ratio ; consummatæque sapientiæ est Omnis ista præclari generis dignitas,et illustre Ani scire, quid, quo insequaris modo, et ad omnem accii sanguinis decus, ad animam transferantur. Ile tum præferendo consilium, nihil facere quod fecisse clarus, ille sublimis, ille sit nobilis ; ille tunc inte pænireat. Intra unius horæ spatium mutatur habi. gram nobilitatem suam servare se putet, si dedi ius; jejunare, abstinere, psallere, vigilare, non tam getur servire vitiis, ab eisque non superari : a quo studio opus habent quam voluntate. Quilibet incienim quis superatur, hujus et servus est (II Petr. piens statim ut voluerit ad ista perfectus est ; imo 1, 19). Quid enim hæc servitute animi indignius, illi hoc facilius facere possunt, qui recentis corporis quidve turpius, quam cum in eo aut dominatur vires de sæculo ad propositum afferunt: mores vero odium aut regnat invidia ? quam cuin eum autava mutare, singulasque virtutes animi formare in se ritia possidet, aut captum ira tenet, vel certe cætera atque perficere, grandis studii est, et longæ consibi vitia vindicant? Non est quod sibi aliquis de suetudinis. Itaque multi in hoc proposito senescinobilitate generis blandiatur, si ex meliore parte fit mus, et ea propter quæ ad ipsum propositum venifamulus : inulto est indignius menle servire, quam mus non habemus. Tua vero conversatio nova esse corpore.Superfluum arbitrorte inonere,quam parca debet, mira gravitas,patientia, mansuetudo, pietas. in procedendo debeas esse, quam rara ; cum te hoc Quidquid sanctius est atque perfectius, quidquid etiam siecularis abinfantia honestas docnerit, et fa. magis Deo te commendare potest, et majorem in cile intelligas, id libi multo magis in hac vita esse cælo facere ; id semper sequere, id semper amplecservandum, quam maxime secretum decet. lllud tere. sponsa Christi nihil debet esse ornatius. Tanto admoneo,utipsis quoque salutationibus,quæ tibi in majore placendi studio opus est, quanto major est cubiculo tuo exhibendæ sunt, certissimum modum ille cui placendum est. Sæculi vero virgines, quæ ponas: non sint nimiæ, neque quotidianæ, ne non se nuptiis præparant, et indulgentiam magis Apotam officium quam inquietudinem præstare vi stoliquam consilium sequi malunt, magisque ample. deantur.

ctuntur incontinentiæ remedium, quam præmium CAPUT XXIII. Et quanquam omne vitæ tuæ continentiæ ; utsponsis placeant, eosquein amorem tempus divino debeas operi consecrare, et nullain sui magisinciteni, mira se sollicitudine formare stuprorsus horam a spirituali profectu vacniam esse dent,et naturalem corporis pulchritudinem ornandi conveniat,cum tibi in lege Dominidie ac nocte medi arte commendant. Hæc est illis per dies singulos tandum sit (Psal.1, 2); debet tamen aliquis esse de cura præcipua, decentibus fucis colorare faciem, imterminatus et constitutus horarum numerus, quo plicare auro crinem,et ardentes concharum lapides plenius Deo vaces, et qui te ad summam animiin capitis honorem facere ; suspendere ex auribus patentionein velut quadam lege contineat. Optimum trimonia, brachia ornare monilibus ac latera, et inest ergo huic operi matutinum deputari lempus,id clusas auro gemmas a collo pectus demittere. Non est meliorum diei partem,etusque ad horam tertiam minorem sponsus tuus requirit ornatum, qui cum animam quotidie in cælesti agone certantem, hoc universam Ecclesiam salutaris aqnæ lavacro purifivelut spiritualis quodam palæstræ exerceri gymna catam sive macula rugaque reddiderit(Ephes. F, 26, sio.His tu per singulos dies horis in secretiori domus 27), quotidie cupit eam fieri pulchriorem, ut semel parte ora, clauso cubiculo tuo. Adhibe tibi etiam in a vitiis peccatisquemundata, semperorneturdecore Urbe solitudinem, et remota paulisper ab omnibus, virtutum. Et si hoc a tota requirit Ecclesia, in quo propius Deo jungere ; aspectuique tuorum reddita, et viduæ continentur et nuptæ; quantum putasexslectionis fructum et orationis ostende. Nihil enim in pectat a virgine, quæ ex pulcherrimo hoc quodam hoc secreto magis agere debes, quam animam divi Ecclesice prato, velut augu-tior quidam flos videtur nis eloquiis pascere, et quantum ei per totam suffi. electa ? Assuine ergo omnem illum ornatum, per cere possit diem, hoc eam veluti cibo pinguiore quem placere Christo potes.Satis placere? Deo crede satiare. Ita Scripturas santas lege, ut semper memi tuain faciem, si hominibus pulchra apperere non neris Dei illa verba esse, qui Legem suam non solum studeas. Istud ornamentum serva capitis, quod acsciri, sed etiam impleri jubet. Nihilenim prodest fa quisivisti chrismatis sacramento, cui tibi in cæles. cienda didicisse et non facere.Optime uteris lectione tis regni mysterium diadema quoddam regalis unedivina, si tibi eam adhibeasspeculi vice, utibi velut tionis impositum est. Optima ornamenta sunt adimaginem suam anima respiciat,et vel fæda quæ aurium verba Dei: ad ea sola paratus esse debet auque corrigat, vel pulchra plus ornet. Lectionem fre. ditus virginis, eaque pretiosissimis lapidibus antequenter interrumpatoratio, et animam jugiter adhæ. ferre. Omnia prorsus membra decorentur operibus rentera Deo grata vicissitudo sanctioperis accendat. sanctitatis, totaque virginalis animæ pulchritudo Nunc te igitur ordo instruatcælestis historiæ ; nunc geminati monilis instar vario virtutum fulgore res. sanctum David oblectet canticum; nunc Salomonis plendeat. Tunc vereconcupiscet rex decorem tuum, erudiat sapientia ; nunc ad timorem Domini inere. dicetque tibi, Tota formosa es, proxima mea, et marula pationes incitent Prophetarum; nunc evangelica et non est in te (Cant. iv, 7). Et hæc tibi ornawenta, apostolica perfectio te Christo inoinni morum sanc quæ dixi, etiam erunt munimenta maxima, et quæ titate conjungat. Quæ paranda sunt, memoriæ peni te ipsam ornare Deo et contra diabolum armare tus insere, eaque jugi meditatione conserva ; quæ possint, qui per leve interdum quodcumque vitium maturanda sunt, frequenter revolve, ut divinum hoc ad animam ingreditur; et si virtutum propugnacula studium et cælestis schola, et mores simul virginis non resistant, nostro nos repellit loco, et continuo ornent et sensuun, tradantque tibi cum sapientia de hoste fit dominus. Propter quod Scriptura nos sanctitatem. Unde Scriptura dicit : Qui quærunt adhortatur, et dicit : Si spirilus potestatem habentis Deum, inveniunt sapientiam cum justitia. Sit antem ascen.lerit super telocum tuum ne demiseris (Eccle, x, ti. ipsa lectio temperata,cui finem consilium,nonlassi CAPUT XIV. – Ab eojam tempore quo primum tudo imponat. Nam ut immoderatajejunia,et ardor per virginitatis professionem Domino consecrata es, abstinentiæ, et enormes inordinateque vigiliæ, in adversariiin te crevit odium, et qui aliena lucra pro temperantiæ coarguuntur, idque pimietate sui pa suis damnis habet, se amisisse ducit quidquid te riunt, ut hæc ipsa postea nec mediocriter quidem fieri possint ; ita studium lectionis in reprehensio. 1 Alius Cod., pulchram.

« PredošláPokračovať »