Obrázky na stránke
PDF
ePub

ipsi homines, nisi de quibus dicit Apostolus : Sua quia et sub malis pastoribus pascuis dominicis nu" quærentes, non quæ Jesu Christi (Philipp. 11, 21). triuntur. Non autem faciunt malorum facta pastoAlii sunt ergo qui propterea tenent pastorales ca rum ; quia talia opera non suntillius, sed ipsorum. thedras, ut Christi gregibus consulant; alii vero qui Quos autem bonos vident, non solum audiunt bona propterea in eis sedent, ut suis honoribus tempo quæ dicunt; sed etiam imitantur bona quæ faciunt. ralibus et commodis sæcularibus gaudeant. Ista duo De talibus erat Apostolus, qui dicebat: Imitatores genera pastorum, aliis morientibus, aliis nascenti. mei estote, sicut et ego Christi (Id. XI, 1). Iste lumen bus, in ipsa Catholica necesse est usque ad finem erat illuminatum a Lumine sempiterno, ipso Domino sæculiet usque ad Domini judicium perseverent. Si Jesu Christo, et in candelabro positum erat, quia in enim temporibus Apostolorum fuerunt tales, inter ejus cruce gloriabatur : unde ait : Mihi autem absit quos falsos fratres Apostolus gemeret, et diceret. gloriari,nisi in cruce Domini nostri Jesu Christi (GaPericulis in falsis fratribus (Il Cor. xi, 26) ; nec eos lat. vi, 14). Et quia non sua quærebat, sed quæ leper superbiam separaret, sed per tolerantiam sus su Christi : quamvis ad imitationem suam quos per tineret; quanto magis temporibus nostris necesse Evangelium genuerat (1 Cor. iv, 15), hortatur; tamen est ut sint, cum de tempore hujus sæculi, quod pro- corripit graviter eos qui per Apostolorum nomina pinquatad finem, apertissime Dominus dicat: Quo schismata fecerunt; et objurgat illos qui dicebant, niam abundabil iniquitas, refrigescet charitas mul Ego sum Pauli: Numquid Paulus pro vobis, inquit, torum ? Sed quod sequitur, nos debet consolari et crucifixus est ? aut in nomine Pauli baptizali estis exhortari: Qui perseveraverit, inquit, usque in fi- (ld. 1, 12, 13) ? nem, hic salvus erit (Matth. xxiv, 12, 13).

6. Hinc intelligimus et bonos pastores, non sua 3. Sicut autem sunt pastores boni et mali, sic quærentes, sed quæ Jesu Christi; et bonas oves, etiam in ipsis gregibus sunt et boni et mali. Boni, quamvis imitentur facta pastorum bonorum, tamen ovium nomine significantur; mali vero, heedi ap in eis non ponere spem suam, quorum ministerio pellantur: sed commixti pariter pascunt, donec ve sunt congregatæ; sed in Domino potius, cujus san. niat princeps pastorum, qui dictus est unus Pastor

guine sunt redemplæ: ut quando forte incurreriat (Joan.x, 16); et quemadmodum ipse promisit, se. in pastores malos, doctrinam illius prædicantes et paret sicut pastor oves ab hædis (Matth. XXV, 32). sua mala opera facientes, quæ dicunt, faciant; quæ Nobis enim imperavit congregationem, sibi autem autem faciunt, non faciant; nec propter filios ini. servavit separationem:quia ille debet separare, qui quitatis, pascua deserant unitatis. In catholica enim nescit errare. Nam qui separare ante tempus, quod Ecclesia, quæ non in sola Africa, sicut pars

Donali, sibi Dominus servavit, superbi servi facile ausi sed per omnes gentes, sicut promissa est, dilatatur sunt; ipsi potius ab unitate catholica separati sunt: atque diffunditur, in universo mundo, sicut dicit Apos. num schismate immundi, mundum gregem unde tolus, fructificans et crescens (Coloss. 1, 6), et boni habere potuerunt ?

sunt et mali. Ab ea vero separati, quamdiu contra il4. Ut ergo in unitate manèamus, nec offensi scan lam sentiunt,boniessenon possunt;quia etsi aliquos dalis palearum aream dominicam deseramus, sed eorum bonos videtur ostendere quasi laudabilis potius usque in finem ventilationis frumenta per conversatio, malos eos facit ipsa divisio, dicente severemus (ld. 111, 12), et comminutam.stipulam Domino : Qui mecum non est, adversum me est ; et firmo charitatis pondere toleremus; ipse Pastor qui mecum non colligit, spargit (Matth. XII, 30). noster in Evangelio de pastoribus bonis nos admo 7. Vadret exhortor, domina merito suscipienda, pet, ut propter bona opera eorum nec in eis ipsis et in Christi membris honoranda filia, ut quod tibi nostram spem ponamus ; sed eum qui tales illos Dominus præestitit, fideliter teneas; eumque corde fecit, Patrem qui in cælis est, glorificemus et de toto diligas et ejus Ecclesiam, qui te non permisit pastoribus malis, quos nomine Scribarum et Pha

virginitatis tuæ fructum cum perditis perdere vel risæorum sigaificare voluit, docentes bona, et fa perire. Si enim de islo sæculo exires separata ab cientes mala.

unitate corporis Christi, nihil tibi prodesset, servata 5. Nam de bonis pastoribus ita loquitur: Vos es integritas corporis tui. Sed Deus qui dives estia mi. tis lumen mundi. Non potest civitas abscondi super sericordia, fecitjuxta te quod in Evangelio scriptum montem constituta ; neque accendunt lucernam, el est; cum se excusarent invitati ad cænam patrisfaponunt eam sub modio, sed super candelabrum, ut milias, inter cætera dixit servis suis : Exite in vias luceal omnibus qui in domo sunt. Sic luceat lumen et sepes, quoscumque inveneritis, cogite intrare (Id. vestrum coram hominibus, ut videant opera vestra XXII, 9). Tu ergo quamvis dilectionem sincerissibona, et glorificent Patrem vestrum qui in cælis est mam debeas etiam bonis servis ejus, per quorum (Id. v, 14-16). De malis autem pastoribus oves ud ministerium intrare coacta es ; in illo tamen debes monet dicens: Super cathedram Moysi sedent. Quæ spem ponere, qui convivium præparavit, cui et tu ad dicunt, facite; quæ autem faciunt, facere nolile : vitam æternam beatamque sollicita es. Ei quippe dicunt enim, et non faciunt (Id. XX1, 2, 3). His au commendans cor tuum, et propositum tuum, et ditis, oves Christi etiam per malos doctores vocem sanctam virginitatem tuam, et fidem, et spem, et ipsius audiunt, et unitatem illius non relinquunt; charitatem tuam, non moveberis scandalis, quæ quia bonum quod eos audiunt dicere, non estipso abundabuntusque in finem ; sed stabili robore pierum, sed illius : et ideo securæ oves pascuntur, tatis salva eris, atque in Domino gloriosa, in ejus

unitate perseverando usque in finem. Quomodo primatum Numidiæ gerebat(a)delonginquo ut veniautem hanc acceperis pro te sollicitudinem meam, ret rogans litteris impetravi. Quo jam præsente, quam quibus potui litteris tibi insinuare curavi, omniumque in re tanta suspensis animis, ad horam fac ut noverim rescriptis tuis. Dei misericordia et nosille, qui mihi paratus videbatur, omnimodo regratia te semper protegat.

sistendo destituit. Ego autem qui utique, sicut exiEPISTOLA CCIX* (a).

tus docuit, differre potius debui, quam periculosum Augustinus Cælestino Romano Pontifici, de ipsius præcipitare negotium, dum nolo gravissimum et electione pacificefacta (quæ ad finem anni 422 re

sanctissimum senem ad nos usque fatigatum sine ferri potest) gratulatur:tum exponit causam An

effectu propter quem venerat tam longe, ad propria tonii episcopi Fussalensis, qui administratione

remeare,obtuli non petentibus quemdam adolescenEcclesiæ suæ ob scelera privatus appellaverat ad

tem Antonium (b) qui mecum tunc erat ; in monasteapostolicam Sedem ; atque obtestatur ut latam in

rio quidem a nobis a parvula ætate nutritum, sed ipsum sententiam vigere sinat.

præter lectionis officium nullis clericatus gradibus Domino beatissimo, et debita charitate venerando

et laboribus notum. At illi miseri, quod futurum sancto papæ COELESTINO, AUGUSTINUS, in Domino

fuerat ignorantes, offerenti eum mihi obedientissisalutem.

me crediderunt. Qui plura ? factum est ; esse illis 1. Primum gratulationem reddo meritis tuis, quod episcopus cæpit. te in illa Sede Dominus Deus noster sine ulla, sicut

4. Quid faciam ? Nolo apud tuam Venerationem audivimus, plebis suæ discissione constituit. Dein gravare quem nutriendum collegi ; nolo deserere de insinuo Sanctitati tuæ, quæ sint circa nos, ut

quos colligendos timoribus et doloribus parturivi; non solum orando pro nobis, verum etiam consu

et quomodo utrumque agam reperire non possum. lendo et opitulando subvenias. In magna quippe

Res quippe ad tantum scandalum venit, ut in eum tribulatione positus, hæc ad tuam Beatitudinem

hic apud nos causas dicerent, qui de illius episcoscripta direxi : quoniam volens prodesse quibus

patu suscipiendo, tanquam bene sibi consulentibus, dam in nostra vicinitate membris Christi, magnam

obtemperaverant nobis. In quibus causis cum stuillis cladem improvidus et incautus ingessi.

prorum crimina capitalia, quæ non ab ipsis quibus 2. Fussala (6) dicitur Hipponensi territorio confine

episcopus erat, sed ab aliis quibusdam objecta fuecastellum: antea ibi nunquam episcopus fuit, sed

rant, probari minime potuissent, atque ab iis quæ simul cum contigua sibi regione ad parceciam Hip

invidiosissime jactabantur,videretur esse purgatus;

tam miserandus factus est et nobis et aliis, ut quidponensis Ecclesiæ pertinebat. Paucos habebat illa terra catholicos ; cæteras plebes illic in magna

quid a castellanis et illius regionis hominibus de inmultitudine hominum constitutas Donatistarum er

tolerabili dominatione, de rapinis et diversis oppres

sionibus et contritionibus objiciebatur, nequaquam ror miserabiliter obtinebat, ita ut in eodem castello nullus esset omnino catholicus. Actum est in Dei

nobis tale videretur, ut propter hoc vel propter simul misericordia ut omnia ipsa loca unitati Ecclesiæ co

cuncta congesta, episcopatu cum putaremus esse hærerent; per quantos labores et pericula nostra,

privandum,sed restituenda quæ probarentur ablata. longum est explicare, ita ut ibi presbyteri qui eis

5. Denique sententias nostras sic temperavimus, congregandis a nobis primitus coostituti sunt, exs

ut salvo episcopatu, non tamen omnino impunita poliarentur, cæderentur, debilitarentur, excæca

relinquerentur quæ non deberent vel eidem ipsi rentur, occiderentur:quorum tamen passiones inu- deinceps iterumque facienda, vel cæteris imitanda tiles ac steriles non fuerunt, unitatis illic securitate proponi. Honorem itaque integrum servavimus juperfecta. Sed quod ab Hippone memoratum castel

veni corrigendo ; sed corripiendo minuimus poJum millibus quadraginta sejungitur, cum in eis

testatem, ne scilicet eis præesset ulterius,cum quiregendis, et eorum reliquiis licet exiguis colligendis,

bus sic egerat, ut dolore justo eum sibi præesse quæ in utroque sexu aberrabant non minaces ulte.

ferre omnino non possent, et cnm suo illiusque rius, sed fugaces, me viderem latius quam oporte periculo in aliquod scelus forsitan erupturam imbat extendi,nec adhibendæ sufficere diligentiæ quam patientiam sui doloris ostenderent. Quorum talis certissima ratione adhiberi debere cernebam, epis- animus etiam tunc, quando cum eis de illo episcopum ibi ordinandum constituendumque curavi.

copi egerunt, evidenter apparuit ; cum jam vir 3. Quod ut fieret, aptum loco illi congruumque re

spectabilis Celer, de cujus adversum se præpotenti quirebam, qui et Punica lingua esset instructus ; et

administratione conquestus est, nullam gerat, vel habebam de quo cogitabam paratum presbyterum,

in Africa, vel uspiam potestatem. propter quem ordinandum, sanctum senem qui tunc

6. Sed quid multis morer ? Collabora, obsecro, nobiscum, pietate venerabilis, domine beatissime,

et debita charitate venerande, sancte Papa, etjube *Multis mendis ad Vatic. exemplaris fidem expurgata. (a) Alias 261 : quæ autem 209 erat, nunc 208. Scripta

tibi quæ directa sunt omnia recitari. Vide episcopaforte ineunte an. 423.

(6) Miracula quædam in Fussalensi territorio divinitus (a) Hic, nisi fallimur, subintelligendus venit Silvanus facta narrantur in lib. 22 de Civit. Dei, c. 8: quo ex loco Zummensis, in Numidiæ primatu decessor Valentini apparet idem territorium ad Hipponensis episcopi curam Baianensis. Atinfra, n. 6, denotari videtur Valentinus ipse, pertinuisse, adhuc eo tempore quo illa contigerunt ; id est qui primatum gerebat anno 419, ut patet ex Epistola cum Maximinus Sinitensis, ibidem laudatus, jam accesse synodica Africanorum patrum ad Bonifacium. rat ad Ecclesiæ communionem; adeoque post annum 405, (6) Fortean bic ipse est qui inter Milevitanæ synodi quo ille anno ex episcopo dunatista factus est catholicus. Patres nominatur supra in Epistola 176.

tum qualiter gesserit ; quemadmodum judicio nos rum quem ille in suo libello reticuit, ac deinde tro usque adeo consenserit, communione privatus, quæ post ejus sanctæ memoriæ viri in Africa lectas nisi prius Fussalensibus omnia redderentur, jam litteras gesta sunt ; et subveni hominibus opem postea utre acta estimatis rebus solidos seposue tuam in Christi misericordia multo avidius quam rit, ut eicommunio redderetur; quam versuta sua ille poscentibus, a cujus inquietudine desiderant sione sanctum senem primatem nostrum gravissi liberari. Judicia quippe illis, et publicas potestates mum virum, utei cuncta crederet, quem velut omni et militares impetus tanquam exsecuturos apostomodo inculpatum venerando Papæ Bonifacio com licæ Sedis sententiam, sive ipse, sive rumores cremendaret, induxerit; et cætera quæ a me quid opus berrimi comminantur (a),ut miseri homines christaiest recoli, cum memoratus venerabilis senex ad nicatholici graviora formidenta catholico episcopo, tuam Sanctimoniam universa retulerit ?

quam, cum essent hæretici, a catholicorum impe7. Inillis autem multiplicibus Gestis, quibus de ratorum legibus formidabant. Non sinas ista fieri, illo nostrum judicium continetur,magis deberem ve obsecro te per Christi sanguinem, per apostoli Petri reri ne tibi minus severe, quam oporteret, judicasse memoriam, qui christianorum præpositos populovideamur, nisi scirem vos tam propensos ad mise rum monuit ne violenter dominentur in fratres (I ricordiam, ut non solum nobis quia illi pepercimus, Petr. v, 3).Ego Fussalenses catholicos filios in Chris. verum etiam ipi, existimetis esse parcendum. Sed to meos, et Anton

am episcopum filium in Christo ille quod a nobis aut benigne autremisse factum est. meum, benignitati charitatis Sanctitatis tuæ, quia jo prescriptionem vertere atque usurpare conatur. utrosque diligo, utrosque commendo. Neque FusClamat, Aut in mea cathedra sedere debui, aut epis salensibus succenseo, quia justam de me querimocopus esse non debui ; quasi nunc sedeat nisi in sua. niam ingerunt auribus tuis, quod eis hominem Propter hoc enim loca illa eidem dimissa atque per nondum mihi probatum, nondum saltem ætate missa sunt, in quibus et prius episcopus erat, ne in firmatum, a quo sic affligerentur, inflixi: neque alienam cathedram contra statuta patrum (a) trans huic noceri volo, cui quanto magis sinceram babeo latus illicite diceretur. Aut vero quisquam ita esse de charitatem, tanto magis pravæ ejus cupiditati obbet, sive severitatis, sive lenitatis exactor, utqui non sisto. Utrique misericordiam mereantur tuam ; illi visi fuerintepiscopatus honore privandi, nullo modo ne mala patiantur, iste ne faciat : illi, ne oderint in eis aliquid vindicetur;aut in quibus aliquid visum Catholicam, sia catholicis episcopis,maximeque ab fuerit vindicandum, episcopatus honore priventur? ipsa Sede apostolica, contra catholicum pon eis sub

8. Existunt exempla, ipsa Sede apostolica judi venitur episcopum ; iste autem, ne se tanto scelere cante, vel aliorum judicata firmante, quosdam pro obstringat, ut quos molitur invitos facere suos, a culpis quibusdam, nec episcopali spoliatos honore, Christo faciat alienos. nec relictos omnimodisimpunitos. Quæ ut a nostris 10. Mesane, quod confitendum est Beatitudini tuæ, temporibus remotissima non requiram, recentia in isto utrorumque periculo tantus timor et meror memorabo (h). Clamet Priscus provinciæ Cæsare excruciat, ut ab officio cogitem gerendi episcopatus ensis episcopus : Aut ad primatum locus sicut cæ abscedere,et melamentis errori meo convenientibus teris et mihi patere debuit, aut episcopatus mihi dedere, si per eum cujus episcopatui per impruden. remanere non debuit. Clamet alius ejusdem pro tiam suffragatus sum, vastari Ecclesiam Dei, et, vinciæ Victor episcopus, cui relicto in eadem poena quod ipse Deus avertat, etiam cum vastantis perin qua et Priscus fuit, ausquam nisi ia dioecesi ejus ditione perire conspexero. Recolens enim quod ait ab aliquo communicatur episcopo; clamet, inquam: (a) Hæc idcirco spargebanturin vulgus, quod Africani Aut ubique communicare debui, aut etiam in meis patres per id tempus deliberationem habuissent non selocis communicare non debui. Clamet tertius ejus.

mel adversus appellationes episcoporum Africæ ad Ro

manam Sedem. Qua de re postmodum scribunt ad ipsum dem provinciæ Laurentius episcopus, et prorsus Coelestinum : « Impeodio deprecamur ut deinceps ad veshujus vocibus clamet : Aut in cathedra cui ordina

« tras aures hinc venientes non facilius admittatis, Dec

« a nobis excommunicatosin communionem ultra velitis tus sum, sedere debui, aut episcopus esse non « excipere : quia hoc etiam Nicæno concilio definitum debui. Sed quis ista vituperet, nisi qui parum at

« facile advertet Venerabilitas tua. Nam etsi de inferiori. tendit nec inulta omnia relinquenda, nec uno mo

« bus clericis vel laicis videtur ibi præcaveri, quanto ma

« gis hoc de episcopis voluit observari, ne in sua prodo omnia vindicanda ?

« vincia communione suspensi, a tua Sanctitate vel 9. Quia ergo pastorali vigilique cautela beatissi

« festinato vel præpopere velindebite videantur connu

« nioni restitui ? » Et infra demum rogant: « Exsecutores mus Papa Bonifacius in epistola sua posuit, de An ( etiam clericos vestros quibusque petentibus nolite mit tonio loquens episcopo, et ait, Siordinem rerum no

« tere, polite concedere ; ne famosum typbum sæculi in

« Ecclesiam Christi, quæ lucem simplicitatis et humilitabis fideliter indicavit ; accipe nunc (c) ordinem re tis diem Deum videre cupientibus præfert, videanturin

ducere. » Cæterum Cælestinus nihil tale est molitus, quale (a) Cionc. Nicæn. c. 16; Sardic. c. 1 ; Antioch. c. 21, etc. verebatur Augustinus ; siquidem Antonio reddita nun:

(b) Ad rem sufficere potuissent superiorum temporum quam apparet Ecclesiæ Pussalensis administratio, quam exempla, etiam extra Africam quæsita. Sed præsentissi - in se receptam Augustinus gerebat adhucsub vitæ finem, ma habebat ea quæ profert, si nimirum, id quod verisi: uti intelligitur ex Epistola ad Quodvult deum, hic 224, in mile est, episcopi illi, ut ipse quoque Antonius, Apiarii qua Fussalensem presbyterum ipsi commendat, eumque presbyteri lacto incitati,confugerant pariter ad Romanum ad suam curam pertinere significat.At vita funclo Antonio antistitem, ut ejus auctoritate in integrum restituerentur. suffectum alium fuisse par est credere :certe in Notitia

(c) Quædam hic et infra, n. 10, verba restituimus, Africæ censetur inter Numidas episcopos Melior Fussaaliosque plures locos mendis purgavimus ad codicem lensis. Notata hæc sintad conciliandam fidem huic EpisVaticanum; quod unum hactenus repertum est exemplar tolæ, quam eruditis nonnullis in suscipionem venisse hujus Epistolæ,ante annos, ut videtur, ducentos exaratum. intelligimus.

[ocr errors][ocr errors]

Apostolus,Si nosemtipsos judicarernus, a Domino non fratrem, ne securus tendat in mortem ? Solet enim judicaremur (1 Cor. XI, 31), judicabo meipsum, ut fieri, et frequenter accidit ut ad horam contristetur parcat mihi, qui judicaretus est vivos et mortuos. Si cum reprehenditur, et resistat, et contendat; et taautem et membra Christi, quæ in illa regione sunt, men postea consideret secum in silentio, ubi nemo ab exitiabili timore ac tristitia recreaveris, et meam est nisi Deus et ipse, nec timet displicere hominibus, senectutem hac misericordi justitia fueris consola- quia corripitur; sed timet displicere Deo, quia non tus, retribuet tibi, et in præsenti etin futura vita, corrigitur, et deinceps non faciat illud in quo juste bona pro bonis, qui per te nobis in ista tribulatione reprehensus est, et quantum odit peccatum suum, succurrit, et qui te in illa Sode constituit.

tantum diligat fratrem quem sensit hostem pecEPISTOLA CCX' (a).

cati sui. Si autem de illo numero est, de quo dictum Augustinus Felicitati et Rustico, de malis tolerandis et est, Corripe stultum, et adjiciet ut oderit te (Prov. ix,

de fraterna correptione ; forte occasione tumultus in 8); non de charitate illius dissensio nascitur, sed sanctimonialium conventu exorti, de quo in epistola tamen charitatem reprebensoris sui exercet et proproxime post hanc subsequente.

bat : quia non ei rependitur odium ; sed dilcctio Dilectissimæ et sanctissimæ matri FELICITATI, et fra- quæ cogit reprehendere, imperturbata perdurat,

tri Rustico, et sororibus quæ vobiscum sunt, Au- etiam cum ille qui reprehensus est, odit. Si autem GUSTINUS, et qui mecum sunt, in Domino salutein. ille qui corripit, reddere vult malum pro malo ei

1. Bonus est Dominus, et misericordia ejus ubi- qui corripienti indignatur, non fuit digous qui corque diffusa, quæ nos de vestra charitate in suis vis- riperet, sed dignus plane qui etiam ipse corripi ceribus consolatur. Quantum enim diligat credentes deberet. Hæc agite ut inter vos aut non exsistant et sperantes in se, et illum atqueinvicem diligentes, indignationes, aut exortæ statim celerrima pace et quid eis in posterum servet, hinc maxime os- perimantur. Majorem date operam concordandis tendit, cum infidelibus, et desperatis, et perversis, vobis quam redarguendis. Quia sicut acetum corquibus in mala voluntate usque in finem perseve- rumpit vas, si diutius ibi fuerit ; sic ira corrantibus ignem cum diabolo æternum minatur, in rumpit cor, si in alium diem duraverit. Hæc ergo hoc tamen sæculo bona tanta largitur ; Qui facit agite, et Deus pacis erit vobiscum, orantes simul oriri solem suum super bonos et malos, et pluit super et pro nobis, ut ea quæ bene monemus, alacriter justos et injustos (Matth. v, 46): breviter enim aliquid impleamus. dictum est, ut plura cogitentur. Quam multa enim

EPISTOLA CCXI" (a). babeant impii in hac vita munera et dona gratuita Augustinus monachas quæ dum student mutare præab illo quem contemnunt, enumerare quis potest? positam, indecenter fuerant tumultuatæ, revocat ad Inter quæ illud magnum, quod exemplis interposi concordiam, et præscribit illis vitæ regulam !. tarum tribulationum quas hujus sæculi dulcedini 1. Sicut parata est severitas peccata quæ invenerit lanquam bonus medicus miscet, admonet eos, si vindicare ; ita non vult charitas quod vindicet inattendere velint, fugere ab ira ventura ; et cum in venire. Hæc causa fecit ut ad vos non venirem, cum via sunt, id est in hac vita, concordare cum ser meam præsentiam quæreretis, non ad pacis vestræ mone Dei, quem sibi adversarium fecerunt male gaudium, sed ad dissensionis vestræ augmentum. vivendo. Quid ergo non misericorditer præstatur Quomodo enim contemnerem, et impunitum relinhominibus a Domino Deo, a quo etiam tribulatio be- querem, si et me præsente tantus vester tumultus neficium est ? Nam res prospera donum est conso- exsisteret, quantus me absente, etsi oculos meos lantis ; res autem adversa donum est admonentis latuit, tamen aures meas vestris vocibus verberavit? Dei : et si hæc præstat, ut dixi, etiam malis, quid Nam fortassis etiam major esset vestra seditio in præparat sustinentibus se ? quorum in numero vos præsentia mea, cum necesse esset vobis non conper illius gratiam congregatos esse gaudete, sus cedi, quæ in perniciosissimum exemplum contra satinentes invicem in dilectione, studeutes servare nam disciplinam, quod vobis non expedit, petebaupitatem spiritus in vinculo pacis (Eph. IV, 3). Non tis ; ac sic quales non volo, invenirem vos, et ipse enim deerit quod in vobis io vicem sufferatis, nisi invenirer a vobis qualem non volebatis. cum vos ita purgaverit : Dominus, absorpta morte 2. Cum ergo scribat Apostolus ad Corinthios, diin victoriam, ut sit Deus omnia in omnibus (I Cor. cens, Testem Deum facio super animam meam, quia XV, 54, 28).

parcens vobis nondum veni Corinthum ; non quia domi2. Dissensiones aulem nunquam debent amari ; namur fidei vestræ, sed cooperatores sumus gaudii vestri sed aliquando tamen aut a charitate nascuntur, aut (Il Cor. 1, 23) ; hoc ergo etiam dico vobis, quia par. charitatem probant. Quis enim facile invenitur qui cens vobis non ad vos veni. Peperci etiam mihi, ne velit reprehendi ? et ubi est ille sapiens de quo dic. tristitiam super tristitiam haberem ; et elegi non ut tum est, Corripe sapientem, et amabit te ? Numquid In Mss. inscribitur: Objurgatio contra Sanctimonialium tamen ideo non debemus reprehendere et corripere dissensionem, additurque in quibusdam : Et post incre

pationem earum regularis informalio. Apud Possidium

etiam in indiculo Joannis Uliminerii, et in nostro, cap. * Sic omnes Mss. [Infidelibus, et desperatis, quibus, etc.) 7,recensetur hisce verbis : Sanctimonialibus objurgatio Am. et quatuor Mss., portaverit.

et regula, s Correcta ad bl. cb. ff. gg. r. sb. duos t. duos vc. tres * Correcta ad Mss. Sulpitian. bl. ff. vc. duos v. Am V. Am. Bad. Er. Lov.

Bad. Er. Lov. (a) Alias 87 : quæ autem 210 erat, nunc 57. Scripta (a) Alias 109 : quæ autem 214 erat, nunc 247. Scripta circ. an 123.

circa an. 423,

[ocr errors]

exhiberem faciem meam vobis, sed effunderem cor pudet voluisse quod velle non debuistis, erubesmeum Deo pro vobis, et causam magni periculi ves cendo curratis in mortem ; sed potius pænitendo tri, non apud vos verbis, sed apud Deum lacrymis resumatis virtutem, nec habeatis pænitentiam Judæ agerem, ne convertat in luctum gaudium meum traditoris, sed potius lacrymas Petri pastoris. quo soleo gaudere de vobis, etinter tanta scandala 5. Hæc suntquæ ut observetis præcipimus in moquibus ubique abundathic mundus aliquando con nasterio constitutæ. Primum propter quod estis in solari, cogitans copiosam congregationem, et cas unum congregatæ, ut unanimes habitetis in domo, tam dilectionem, et sanctam conversationem ves. et sit vobis cor unum et anima una in Deo. Et non tram,et largiorem gratiam Dei,quædata est vobis, ut dicatis aliquid proprium, sed sint vobis omnia comnon solum carnales nuptias contemneretis, ve munia: et distribuatur unicuique vestrum a præporum etiam eligeretis in domo societetem unanimes sita vestra victus et tegumentum ; non æqualiter habitandi, ut sit vobis anima una et cor unum in omnibus, quia non æqualiter valetis omnes, sed Deum.

unicuique sicut opus fuerit. Sic enim legitis in Acti. 3. Hæc in vobis bona, hæc Dei dona considerans,

bus Apostolorum, Quia erant eis omnia commuinter multas tempestates quibus ex aliis malis qua

nin, et distribuebatur singulis prout cuique opus erat titur cor meum, solet utcumque requiescere. Cur (Act. iv, 32, 35). Quæ aliquid habebant in sæculo, rebatis bene ; quis vos fascinavi ? Suasio illa non est

quando ingressæ sunt monasterium, libenter velint ex Deo qui vocavit vos (Galat. v, 7). Modicum fermenti illud esse commune. Quæ autem non habebant, (1 Cor. v, 6): nolo dicere quod sequitur ; hoc enim

non ea quærant in monasterio, quæ nec foris habere magis cupio, et oro, et hortor, ut ipsum fermen potuerunt: sed tamen earum infirmitati quod opus tum convertatur in melius, ne tota massa, sicut est tribuatur, etiamsi pauperies earum, quando pene jam fecerat, convertatur in pejus. Si ergo

foris erant, nec ipsa necessaria poterat invenire; repullulastis sanum sapere, orate ne intretis in ten ac nunc non ideo putent se esse felices, quia invetationem, ne iterum in contentiones, æmulationes, nerunt victum et tegumentum, quale foris inveanimositates, dissensiones, detractiones, seditio

nire non potuerunt. nes, susurrationes. Non enim sic plantavimus et

6. Nec erigant cervicem quia sociantur eis, ad rigavimus hortum dominicum in vobis, ut spinas quas foris accedere non audebant; sed sursum cor metamus jstas ex vobis. Si autem adhuc vestra habeant, et terrena bona non quærant, ne incipiant tumultuaturinfirmitas, orate ut eruamini de tenta monasteria esse divitibus utilia, non pauperibus, tione. Quæ autem conturbant vos, si adhuc con si divites illic humiliantur, et pauperes illic inflanturbant vos, nisi correxerint se, portabunt judi tur. Sed rursus etiam illæ quæ aliquid esse videcium, quæcumque illæ fuerint.

bantur in sæculo, non habeant fastidio sorores suas, 4. Cogitate quid mali sit, ut cum de Donatistis in

quæ ad illam sanctam societatem ex paupertate veunitate gaudeamus, interna schismata in monaste

nerunt : magis autem studeant non de parentum rio lugeamus. Perseverate in bono proposito, et non

divitum dignitale, sed de pauperum sororum sociedesiderabitis mutare præpositam, qua in monaste

tate gloriari. Nec extollantur, si communi vitæ de rio illo per tam multos annos perseverante et nu

suis facuitatibus aliquid contulerunt ; ne de suis mero et ætate crevistis; quæ vos mater non ulero,

divitiis magis superbiant, quia eas monasterio par sed animo suscepit. Omnes enim quæ illuc venistis,

tiuntur, quam si eis in sæculo fruerentur. Alia quippe ibi eam aut sanctæ præpositæ sorori meæ servien.

quæcumque iniquitas in malis operibus exercetur tem, placentem, aut etiam ipsam præpositam quæ

ut fiant ; superbia vero etiam bonis operibus insivos suscepit, invenistis : sub illa estis eruditæ, sub

diatur ut pereant:et quid prodest dispergere dando illa velatæ, sub illa multiplicatæ ; et sic tumultua

pauperibus et pauperem fieri, si anima misera su: mini, ut ea vobis mutetur, cum lugere deberetis, si

perbior efficiatur contemnendo, quam fueral poseam vobis mutare vellemus. Ipsa est enim quam

sidendo ? Omnes ergo unanimiter et concorditer nostis, ipsa est ad quam venistis, ipsa est quam per

vivite ; et honorate in vobis invicem Deum, cujus tot annos habendo crevistis. Novum non accepistis,

templa factæ estis. nisi præpositum:aut si propter illium quæritis novi

7. Orationibus instate horis et temporibus constatem, et in ejus invidiam contra matrem vestram

titutis. In oratorio nemo aliquid agat, nisi ad quod sic rebellastis, cur non potius id petistis, ut ipse

est factum, unde et nomen accepit ; ut si aliquæ vobis mutetur ? Si autem hoc exhorretis ; quia novi

etiam præter horas constitutas, si eis vacat, orare quomodo eum in Christo venerabiliter diligatis, cur

voluerint, non eis sint impedimento, quæ ibi alinon potius illam ? In vobis namque regendis sic

quid agere voluerint. Psalmis et hymnis cum oratis præpositi rudimenta turbantur, ut magis velit vos

Deum, hoc versetur in corde quod profertur in ipse deserere, quam istam ex vobis famam et invi

voce : et nolite cantare, nisi quod legitis ' esse candiam sustinere, ut dicatur non vos aliam quæsitu

tandum ; quod autem non ita scriplum est ut can: ras fuisse præpositam, nisi ipsum cepissetis ha

tetur, non cantetur. bere præpositum. Tranquillet ergo Deus et compo

8. Carnem vestram domate jejuniis et abstinen. nat animos vestros ; non in vobis prævaleat opus

tia escæ et potus, quantum valetudo permittit. diaboli, sed pax Christi vincat in cordibus vestris :

Quando autem aliqua non potest jejunare, non tanec dolore animi, quia non fit quod vultis, vel quia " Aliquot Mss., legistis.

[ocr errors]
« PredošláPokračovať »