Obrázky na stránke
PDF
ePub

Hæc sancti Leonis scripta desiderari putavit Baronius": cum illius adhuc extent tum ad Septimium Altinum episcopum, tum ad Nicetam Aquileiensem archiepiscopum, Istriæ et Venetiæ metropolitanum, hac de re scriptæ epistolæ : quarum alteram, integram; alterius, quia longior ea est, partem tantum hic describendam existimavimus.

LEO® EPISCOPUS, SEPTIMIO EPISCOPO S.

“ Lectis fraternitatis tuæ literis, vigorem fidei tuæ, quam olim noveramus, agnovimus; congratulantes tibi, quod ad custodiam gregum Christi pastoralem curam vigilanter exequeris, ne lupi, qui sub specie ovium subintrarunt, bestiali sævitia simplices quosque dilacerent; et non solum ipsi nulla correctione proficiant, sed etiam ea, quæ sunt sana, corrumpant. Quod ne viperea possit obtinere fallacia, ad metropolitanum episcopum provinciæ Venetiæ scripta direximus : quibus ad status sui periculum cognosceret pertinere, si quisquam de Pelagianorum et Celestianorum consortio veniens, in communione Catholica sine professione legitimæ satisfactionis habeatur. Saluberrimum enim est, et spiritualis medicinæ utilitate plenissimum, ut sive presbyteri, sive diaconi, sive alii cujuslibet ordinis clerici, qui se correctos videri volunt, errorem suum, et ipsos erroris auctores damnari a se sine ambiguitate fateantur: ut sensibus pravis et dudum peremptis, nulla sperandi supersit occasio, ne ullum membrum Ecclesiæ talium possit societate violari, cum per omnia illis professio propria cæperit obviare. Circa

quos

etiam illam canonum constitutionem præcipimus custodiri, ne ab iis ecclesiis, ad quas proprie pertinent, sinantur abscedere, et pro suo arbitrio ad loca non sibi deputata transire. Quod cum recte non permittitur inculpatis, multo minus debeat licere suspectis. Pro

n Baron. ann. 444. sec. 8.

° Leon. epist. 55. in Isidori Mercatoris collectione : in et 90.

im, 83. et 85

inde dilectio tua, cujus devotione gaudemus, jungat curam suam dispositionibus nostris; et cum supradicto metropolitano det operam, ut circumspecte ac velociter impleantur ea, quæ ad totius Ecclesiæ incolumitatem, et laudabiliter sunt gesta, et salubriter ordinata."

LEOP EPISCOPUS ROMÆ, NICETÆ AQUILEIENSI EPISCOPO

SALUTEM.

Relatione sancti fratris et coepiscopi nostri Septimii, quæ in subditis habetur agnovimus quosdam presbyteros, diaconos, ac diversi ordinis clericos, quos Pelagiana sive Celestiana hæresis habuerit implicatos, ita in vestra provincia ad communionem Catholicam pervenisse; ut nulla ab eis damnatio proprii exigeretur erroris, et pastoralibus excubiis nimium dormitantibus, lupus ovium pellibus tectus in ovile Dominicum, non depositis bestialibus animis, introiret : et quod per auctoritatem canonum decretorumque nostrorum ne insontibus quidem conceditur, usurpare, ut relictis ecclesiis, in quibus clericatum aut acceperant, aut receperant, instabilitate sua per diversa circumferantur; amantes semper errare, et nunquam in fundamento apostolico permanere. Quoniam qui nullo discussi examine, nullo sunt præjudicio suæ professionis obstricti, hunc maxime expetunt fructum, ut sub velamento communionis plures domus adeant, et per falsi nominis scientiam multorum corda corrumpant. Quod utique efficere non possent, si ecclesiarum præsules necessariam diligentiam in talium receptione servarent; ne cuiquam eorum evagari in diversa licuisset.”

Ne ergo hoc ulterius audeatur, neve per quorundam negligentiam introducta pernicies ad eversionem multarum tendat animarum, hac nostri auctoritate præcepti, industriæ tuæ fraternitatis indicimus, ut congregata apud vos synodo provincialium sacerdotum, omnes sive presbyteri,

p Leon. epist. 56. in lsidori collect. in aliorum, 84. et 86. et 89.

sive diaconi, sive cujusque ordinis clerici, qui de Pelagianorum Celestianorumque consortio in communionem Catholicam ea imprudentia sunt recepti, ut non prius ad damnationem sui coarctarentur erroris, nunc, saltem posteaquam hypocrisis eorum ex quadam parte detegitur, ad veram correctionem, quæ et ipsis prodesse, et nullis possit nocere, cogantur. Damnent apertis professionibus sui superbi erroris auctores, et quicquid in doctrina eorum universalis Ecclesia exhorruit, detestentur: omniaque decreta synodalia, quæ ad excisionem hujus hæreseos apostolicæ sedis confirmavit auctoritas, amplecti se, et in omnibus approbare, plenis et apertis ac propria manu subscriptis protestationibus eloquantur. Nihil in verbis eorum obscurum, nihil inveniatur ambiguum. Quoniam novimus hanc istorum esse versutiam, ut in quacunque particula dogmatis execrandi, qua se a damnatorum societate discreverint, nihil sibi sensuum suorum existiment esse non salvum. Cumque omnes definitiones suas ad subrependi facilitatem improbare se simulent atque deponere, hoc ibi tota arte fallendi, nisi intelligantur, excipiunt; ut gratia Dei secundum merita dari accipientium sentiatur. Qur nisi gratis detur, non est gratia, sed merces, retributioque meritorum," &c.

Cavendum ergo dilectioni tuæ est, magnaque diligentia providendum, ne per hujusmodi homines extincta dudum scandala suscitentur: et de exciso olim dogmate aliquod in provincia tua ejusdem mali germen oriatur; quod non solum in radicibus suis crescat, sed etiam sanctæ Ecclesiæ sobolem veneno sui odoris inficiat. Qui correctos se videri volunt, ab omni suspicione se purgent; et obediendo nobis probent se esse nostros. Quorum si quisquam salubribus præceptis satisfacere detrectarit, sive ille clericus sive sit laicus, ab Ecclesiæ societate pellatur ; ne perditor animæ suæ, saluti insidietur alienæ."

Post Leonis adversus renascentem istam hæresim Ecclesiæ navatam operam, de Prosperi contra Semipelagianos, e putrida veteris hæreseos stirpe Romæ denuo pullulantes, pugnam redintegrantis successu prospero,

patriarcha Photius' ista subjicit: “Met' où tolù dè máliv, ώσπερ αναφύειν της πικράς ρίζης αναισχυντούσης, εν τη Ρώμη τινές υπέρ της αιρέσεως επαρρησιάζοντο: άλλα Πρόσπερός τις, άνθρωπος ως αληθώς του θεού, λιβέλλους κατ' αυτών επιδιδωκώς, αφανείς αυτούς απειργάσατο, έτι Λέοντος του προειρημένου τον Ρωμαϊκόν θρόνον ιθύνοντος. Post non diu rursum veluti existere atque enasci e mala radice impudenter cum cæpisset, Romæ etiam quidam pro hæresi libere locuti sunt: quos Prosper, homo sane divinus, libellis adversus eos in vulgus editis facile dissipavit ex. tinxitque, Leone etiamnum, quem diximus, Romanam sedem gubernante.” Adversus istos postremum ab eo editum opus fuisse videtur, quum Romæ Leonis notarium ageret, quod Iepik åxaplotwv inscripsit: in quo eorum kuplav dóžav, qua voluntatis divinæ efficaciam a libero humanæ voluntatis arbitrio totam pendere statuebant, ita refellit et coarguit.

Sed tamen hæc aliqua si vis ratione tueri,
Et credi tam stulta cupis : jam pande quid hoc sit,
Quod bonus omnipotensque Deus non omnia subdit
Corda sibi, pariterque omnes jubet esse fideles ?
Nam si nemo usquam est, quem non velit esse redemptum,
Haud dubie impletur quicquid vult summa potestas.
Non omnes autem salvantur, magnaque pars est
Quæ sedet in tenebris mortis, nec vivificatur.
An varii motus animorum talia gignunt ?
Libertasque facit causam non omnibus unam ?
Ergo hominis valida arbitrio divina voluntas,
Aut etiam invalida est, operis cui finis in illo est.
Quem frustra juvisse velit, nisi præferat ille
Affectum, cujus comitetur gratia cursum, &c.

At vero omnipotens hominem cum gratia salvat,
Ipsa suum consummat opus : cui tempus agendi
Semper adest quæ gesta velit, non moribus illi
Fit mora, non causis anceps suspenditur ullis.
Nec quod sola potest, cura officioque ministri
Exequitur, famulisve vicem committit agendi :
Qui quamvis multa admoveant mandata vocantis,
Pulsant, non intrant animas. Deus ergo sepultos
Suscitat, et solvit peccati compede vinctos.

4 Phot, bibliothec. num. 54.
• Prosp. de Ingratis, cap. 13.

VOL, V.

r Vid. supr. cap. 8. pag. 251.
1 Ibid. cap. 15.

FF

Ille obscuratis dat cordibus intellectum :
Ille ex injustis justos facit, indit amorem
Quo redametur amans: et amor quem conserit, ipse est.
Hunc itaque affectum, quo sumunt mortua vitam,
Quo tenebræ fiunt lumen, quo immunda nitescunt,
Quo stulti sapere incipiunt, ægrique valescunt ;
Nemo alii dat, nemo sibi, non litera legis,
Nec naturalis sapientia : quæ semel acta
In præceps labi novit, consurgere vescit.

Et demum, apostrophe ad Deum facta, totum opus sic concludit:

Non autem hoc curam minui, studiumque resolvi
Virtutum, aut opus ingenii torpere putandum est,
Quod bona sanctorum tua sunt; et quicquid in illis
Aut sanum aut validum est, de te viget: ut videatur
Nil actura hominis, te cuncta gerente, voluntas.
Quæ sine te quid agit? nisi quo procul exulet a te,
Præcipites semper calles et devia motu
Ingressura suo: nisi fessam tu bone et ægram
Suscipias, referas, foveas, tuearis, honestes.
Tunc fiet cursus velox, oculique videntes,
Libera libertas, sapiens sapientia, jastum
Judicium, et fortis virtus, et sana facultas.
Hujus opis semper, Pater, indigeamus : ab ipsa
Prodeat arbitrium nostrum ; nihil, hac sine, sensus
Corporei possunt, opus ut servile quiescat.
Et tua dum in nobis agitur, non nostra, voluntas ;
Legitima in sanctis ducamus sabbata festis.

Ad secundum S. Germani in Britanniam contra Pelagianos susceptum iter jam accedo: quod non multo post prius tempore interposito contigisse volunt Beda", Vincentius', et in quarto de vita ipsius libro Erricus Antissiodorensis ita canens :

Vix præsul positis humeros subduxerat armis
Immensum fessus, propriamque reviserat urbem :
Ecce ferebantur precibus mandata coactis
Cunctorum, quiqui fuerant ex parte piorum,
In miseros iterum pestem recidisse Britannos
Dogmatis insani.

u Prosp. de Ingratis. cap. ultim. w Bed. histor. ecclesiastic. lib. 1. cap. 21. y Vincent, specul. historial. lib, 20. cap. 10.

« PredošláPokračovať »