Obrázky na stránke
PDF
ePub

S.

tertia, late tractatum est, ubi partem affir- operationem a substantia et a virtute, sicut emantem veram esse regulariter in creaturis, tiam Anselmus supra, et de Concord. grat., et resolvimus.

lib. arbr. paulo ante finem, distinguit volunta2. Prima conclusio. Intellectus angelicus tem instrumentum et voluntatem usum, id est a substantia Angeli distinctus.Rejicitur est, potentiam et actum, quod etiam de ratioDurandus. — His positis dico primo. Præter ne attingit, lib. de conceptu Virgin., capit. 4, substantiam, quæ in rebus spiritualis est prin- idemque Damascenus tradit, lib. 2, de Fide, cipale intelligendi principium, datur in Ange- cap. 6. Et Leo papa, epist. 91, alias 93, ad To lis intellectus, quæ est facultas proxima intel- ribium, cap. 5, ait : Neminem esse suam saligendi, et potentia a substantia distincta. Ita pientiam, et quamvis ibi de hominibus loquadocet D. Thomas, 1 p., quæst. 54, art. 3, et tur , statim addit: Solus autem Deus nullius tota ejus schola, et Alensis, et omnes scholas- participationis indigus est. Et similia fere hatici, qui de anima et intellectu ejus ita sentiunt bentur in Concilio Toletano 15, parum a prinidem de Angelis docent, uno excepto Durando, cipio. Quam vero efficacia hæc sint ad suain 2, d. 3, quæst. 5, qui cum in anima dis- dendam assertionem et in quo gradu illam tinctionem admittat, quia est actus corporis, probent, ex puncto sequenti constabit. Est auin Angelo, quia est substantia integra, illam tem hæc veritas communis etiam rationali aninegat. Quæ ratio est impertinens, et ideo non mæ, unde potest rationibus generalibus probaest dubium, quin eodem modo de Angelis, quo ri, quas in tractatum de Anima relinquimus. de anima philosophandum sit. Et ita Diony- Quia vero Commentator et nonnulli philosophi, sius, cap. 11, de coelesti Hierarch., etiam in licet concedant, in anima rationali intellectiosummis spiritibus creatis distinguendo dicit nem esse aliquid distinctum a substantia ejus, esse tria, substantiam, virtutem et operatio- de intelligentiis contrarium docent, ut disput. nem. Quem imitatur Anselmus, de Casu dia- 35 Metaphysicæ, sectione 4, in principio retubol., capít. 8, dicens, voluntatem Angeli non li, ideo specialiter de intelligentiis veritatem esse substantiam, licet sit aliqua essentia, ea- hanc paucis ostendam, et quæ in dicto loco demque ratio est de intellectu. Et ibi eviden- Metaphysicæ, numero decimo et sequentibus ter supponit, quoad hoc eamdem esse rationem dixi, amplius declarabo. de Angelis, et de anima nostra. Unde mihi 4. Explicatur conclusio procedens. Prosemper persuasum habui, necessitatem hujus batur.–Nam duobus modis intelligi potest, potentiæ a substantia distinctæ oriri ex limita- substantiam aliquam spiritualem esse suum tione substantiæ creatæ, et ideo in omni spi- intelligere. Primo formaliter, et essentialiter, ritu creato, quantumcumque perfecto, illam secundo identice tantum, non tamen essendistinctionem ponimus. Atque hinc merito Ca- tialiter, nec formaliter, sicut motus est idem jetanus id extendit ad omnem etiam spiritum realiter cum mobili, licet de essentia ejus non creabilem, quia si creabilis esset Angelus, qui sit. Et e contrario duobus modis potest intelliconnaturali modo intelligere posset sine intel- gere distingui a substantia rei, primo tanlectu distincto a sua substantia, nulla probabi- quam modus extra ejus essentiam existens, li ratione divinare possemus, talem Angelum licet non sit res, vel qualitas omnino distincta, non esse factum, imo credibilis esset, vel om- secundo potest distingui realiter tanquam ennes, vel plures Angelos creatos hujusmodi esse. titas condistincta. De priori modo identitatis Unde non videntur mihi constanter loqui, qui certum omnino videtur, Angelum non esse admittunt, fieri posse spiritus intelligentes per suum intelligere. Quia si intellectio actualis suam substantiam et probantes, Angelos fac- esset de essentia Angeli, tam immutabilis esset tos non esse tales, quia creaturæ limitatæ sunt. in intelligendo, quantum est in essendo, seu Sed de hac re dixi late dicta disp. 18, Meta- in essentia, quia non posset mutari in intelphysicæ, sectione 3, et infra tractando de ani- lectione, quin mutaretur in essentia. At conma aliquid addemus.

stat, Angelum mutari in sua intellectione, 3. Secunda conclusio.-Actus intelligendi est non mutata essentia, vel substantia sua, erdistinctus a substantia Angeli.Dico secundo, go. Probatur minor, tum quia multa cognosetiam actum intelligendi esse rem distinctam cit in habitu, quæ non semper actu considea substantia Angeli. In hoc major est concor- rat, quia vel non potest simul ad omnia atdia inter theologos cum D. Thoma, dicta q. 54, tendere, vel quia non vult, tum quia futura art. 1 et 2, et Magistro, in 2, d. 3. Et sumitur contingentia non cognoscit, prius quam fiant, ex citato loco Dionysii distinguentis in Angelis et postea illa potest intueri.

3. Quid aliqui respondeant ad proximam Decepti autem sunt, quia utraque perfectio est probationem.-Ad hoc autem responderi potest ad excellentiam divinæ intelligentiæ necessa- . primo secundum doctrinam Aristotelis 12, ria, et non sunt illæ perfectiones simul repuMetaphysicæ, cap. 7, et sequentibus, non esse gnantes, seu incompossibiles, ut contra eosdem necessarium, ut intelligant omnia alia a se in philosophos docui disp. 30 Metaphysicæ, sect. particulari, sed unamquamque intelligentiam 16, n. 40. Ergo pari ratione in cæteris inteltantum cognoscere seipsam, et ea, quæ sine ligentiis duæ illæ perfectiones componi potemutatione aliqua per seipsam cognoscere po- runt, et consequenter ex eo, quod cognitio test. Sic enim de primo motore ipse philoso- Angeli ad ea extendatur, quæ variabilia sunt, phatur 12, Metaphysicæ, cap. 9, text. 51, ubi non sequitur esse in se mutabilem, et consede cæteris intelligentiis eodem modo sentire quenter nec sequitur esse extra essentiam videtur. Quo posito cessat vis rationis factæ. vel substantiam Angeli. Ad hoc autem dicimus imprimis, non consta- 7. Dicta responsio rejicitur. — Respondere, Aristotelem idem in hoc sentire de cæteris tur, comparationem et æquiparationem nulintelligentiis, quod de prima, quia de sola lius esse momenti, est enim in hoc puncto inprima dicit esse perfectissimam, in qua per- ter Deum et Angelos ratio longe dissimilis. · fatione modum illum cognoscendi fundat. Primo quidem quia illa perfectio, et eminenAlias vero intelligentias dicit esse inferiores, tia divinæ intellectionis convenit Deo ex infiet quomodo se habeant ad suum intelligere, nita perfectione sua, estque adeo excellens, ut non satis declarat. Deinde dicimus, si fortasse humanus intellectus capere non possit, quoita de Angelis sensit, et in hoc inferiores in- modo eadem intellectio in se omnino necestelligentias primæ æquiparavit, et graviter saria et immutabilis, plura libere repræsenerrasse, et sine fundamento, id dixisse, cum tare possit, nulla mutatione, vel additione, non sint æqualis perfectionis, ut ipse fatetur. aut diminutione facta in ipsa. Intellectio auAlia vero ratio, quam inducit, frivola est, ni- tem angelica non attingit illam infinitatem, mirum, quod si intelligentia non esset suum vel simplicitatem divinæ intellectionis, ergo intelligere, defatigaretur intellectione perpe- nec potest illi cum fundamento, aut verisimitua. Negatur enim sequela, quia intelligendi litudine tribui illa perfectio. Deinde proprium actus, licet sit ab Angelo distinctus, illi con- est Dei, ut solam substantiam suam tanquam naturalis est, et nihil lædit spiritualem natu- primarium, et (ut ita dicam) directum objecram, et ideo sine defatigatione, imo cum ju- tum intueatur, alia vero, quæ extra ipsum cunditate continuari semper potest, ut de vi- sunt, secundario et quasi per resultantiam ex sione beatifica fides docet.

sui comprehensione intelligat, ergo etiam est 6. Altera responsio. — Secundo responderi proprium Dei, ut eodem actu intelligendi in potest, licet Angelus intelligat omnia per suam se immutato objecta variabilia et diversos eosubstantiam, ita ut intelligere ejus sit ipsius rum status futuri, præsentis, aut præteriti inEssentia, ac proinde tam invariabilis, et im- tueatur, ergo non potest Angelus tantam vamutabilis sit ejus intellectio, sicut ejus sub- rietatem habere in cognitione ex parte objecti stantia: nihilominus posse ex parte objecto- sine aliqua mutatione ex parte sui actus. Prirum variationem, vel augmentum, aut dimi- mum antecedens probatur, quia sola substannotionem admittere sine mutatione, vel aug- tia divina est causa suprema eminenter contimento in entitate sua, vel aliquo reali modo nens rationes omnium rerum, sed ex hac emiintrinseco per solam habitudinem rationis ad nentia provenit, ut comprehendendo se, omnia talia objecta, quæ intentionaliter attingit. Sic alia comprehendat et sicut sunt, intueatur, enim vera theologia docet, Deum intueri præ- ergo etiam est illi proprium, omnia in se dicsentia, vel futura, quæ non intueretur, si fu- to modo cognoscere. Angelus enim cum non tura non essent, sine variatione intrinseca in contineat eminenter omnia, nec sit necessaria suo intelligere. Quod Averroes, et alii non in- causa cæterarum rerum, non potest ex vi cotellexerunt, et ideo ignorationem aliquarum gnitionis sui reliqua omnia cognoscere, ut inrerum mutabilium, et contingentium Deo tri- fra latius dicemus. Prima vero consequentia buerunt, et ut illi concederent perfectionem probatur, quia intellectio divina inde maxime immutabilitatis in cognoscendo, eidem per- habet, ut in se invariabilis existens omnia vafectionem universalissimæ scientiæ denega- riabilia immutabiliter intueatur, quod sese funt, vel, quod perinde est, ignorantiam, vel immutabiliter videt, et se comprehendendo, inscitiam aliquarum rerum in eo cogitarunt. cætera omnia prout sunt, naturaliter repræ

sentat. Altera vero consequentia ex dictis nota distinguantur formaliter. Ita docet ex moderest. Aliud argumentum fieri potest, quia Deus nis Daniel Malonius, in 2, d. 3, disp. 5, sect. 2, habet illum cognoscendi modum ex vi suæ et dicit alios ita sentire, quos non refert. Funæternitatis per essentiam, quia ejus intellec- daturque quia certum putat, non posse inteltio etiam est per essentiam æterna, quod non lectionem separatam ab Angelo existere. Conhabet intellectio creata, eo ipso quod creata trarium vero sentit D. Thomas, 1 p., q. 54, est. Denique nec Deus ipse posset illam immu- art. 1, et ibi omnes Thomistæ. Et idem sentit tabilitatem in suo actu habere, si posset denuo Scotus, in 4, d. 1, q. 1, § Secunda propositio, considerare, et actu intueri, quod antea non ubi ex professo probat, intellectionem Angeli intelligebat actualiter, vel non actu intelligere, non esse substantiam, sed accidens quia poquod semel consideravit : quia vero ratione test Angelus habere intellectionem aliam et suæ immutabilitatis, quæ nunc videt, ab æter- aliam realiter, in quo indicat, intellectiones in no intellexit, et quod semel vidit, semper, ac uno Angelo esse accidentia realiter inter se necessario actu intuetur, ideo omnia mutabi- distincta, et consequenter etiam a substantia. lia immutabiliter intelligit. At vero Angelus Gregorius etiam in 2, d. 7, q. 2, art. 2, docet, non habet hanc excellentiam, sed nunc videt, intellectionem Angeli esse essentialiter disquod antea non videbat, et e contrario nunc tinctam a substantia, Marsilius vero, in 2, q. 7, non considerat actu, quod antea considerabat, art. 1, in secunda illius parte dicit, Angelum quia non potest simul omnia actu intelligere, intelligere per intellectionem superadditam, ut infra videbimus, ergo non potest sine ali- Idem sentit Gabriel, in 2, d. 3, q. 1, art. 2, qua mutatione in actibus suis illam varieta- concl. 1, cum Ochamo, in 2, q. 14 et 15, et tem habere.

aperte supponunt Ægidius, Argentina et alii 8. Tertiæ responsionis tripartita. — Tertio in 2, d. 3, nam licet expresse non declarent responderi potest, ex hac mutatione in ange- modum distinctionis, semper de intellectione lica intellectione ad summum sequi distinctio- loquuntur tanquam de re ab Angelo distincta. nem modalem, seu formalem inter substantiam Eamdemque sententiamr probavi in dicta disp. Angeli et actum intelligendi ejus, quia illa dis- 35 Metaphysicæ, sect. 4, n. 12, tum ex eo, tinctio ad hujusmodi mutationem sufficit, et quod intellectio est forma perfecta, et ideo hamajor distinctio non est absque necessitate ad- bet suam propriam entitatem et non est momittenda, cum ad perfectionem non pertineat. dus tantum, tum etiam quia repræsentat forAdde, neque in omni actu intelligendi colligi maliter rem intellectam, et ideo ab objecto et ex sola mutatione distinctionem ex natura rei potentia nascitur : tum præterea quia intellecinter illum, et substantiam Angeli, quia licet tiones supernaturales, ut visio beata, fides, etc., in aliarum rerum consideratione actuali va- sunt actus realiter distincti a substantia Angeli, rietatem et mutationem patiatur, seipsum per- nec aliter possunt convenienter intelligi, ut petuo immutabiliter intuetur, ergo saltem seip- generaliter in materia de gratia probavimus. sum per seipsum intelligit, sine ulla entitate, Denique quod contraria sententia in suo funvel modo suæ substantiæ super addito quia damnento supponit, intellectionem non posse non superest via, qua inter talem actum et extra substantiam existere, si intelligatur de substantiam distinctionem colligamus. Deni- potestate naturali, verum est, sed illatio est que si potentia intellectiva non distinguitur nullius momenti, nam idem verum est de accirealiter, sed formaliter tantum a substantia dentibus panis, quæ sine substantia naturaliAngeli, non est, cur actus ab utraque amplius ter esse non possunt, et nihilominus sunt entia distinguatur. Si vero potentia est res distincta distincta, ut mysterium Eucharistiæ comprolicet consequenter fatendum sit, actum etiam bavit. Si autem antecedens illud de potentia realiter ab substantia distingui, cum non insit absoluta Dei intelligatur, falsum est et princisubstantiæ, nisi media potentia, nihilominus pium petit. ab ipsa potentia non oportet, ut plusquam mo- 10. Tractatur secunda pars. — Circa secundaliter distinguatur, quia non sunt tot entita- dam partem Durandus, in 2, d. 3, quæst. 5, ad tes sine causa multiplicandæ.

1, cum de intellectionibus Angeli fateatur dis9. Tractatur prima pars prædictæ responsio- tingui realiter a substantia ejus, addit hanc linis. — Circa priorem aliqui censent , licet sit mitationem, quando intelligit rem aliam a se, certum, intelligere Angeli non esse de essen- per quam indicat, intellectionem, qua se intia ejus, nec formaliter pertinere ad substan- telligit, non distingui ab ejus substautia, et tiam ejus, nihilominus satis esse, quod ab illo fortasse fundatur, quia in sui cognitione non

potest recipere mutationem , sed necessario dens, intellectionem distingui realiter a subsemper est sibi præsens, ut ibidem quæst. 8, stantia, cum inter substantiam, et actum podocet. Verumtameu hæc sententia falsa est, ut tentia interveniat: et similiter est certum, acin dicto loco Metaphysicæ, dixi, et bene docet tum intelligendi Angeli ab ejus intellectu esse Henricus, quodl. 15, quæst. 8, Marsilius, in 2, distinctum ex natura rei, quia eadem potentia quæst. 7, art. 2, et ibi omnes, nam si Duran- diversis actibus afficitur, et ab uno ad alium dus opinatus est, Angelum intelligere se per mutatur, et secundum actus illuminatur, aut suam substantiam formaliter et essentialiter, elevatur ad superiorem ordinem cognoscendi, ita ut de essentia Angeli sit se intelligere in cum tamen potentia in se eadem omnino maactu, improbabilis profecto, et absurda est ejus neat. Et hinc etiam concluditur juxta arguopinio, tum quia est contra omnes alios theo- mentum factum, actum respectu talis potentiæ logos, qui quoad hanc partem de actu intelli- esse formam perfectam, et rem, seu qualitatem gendi unanimiter docent, Angelum non cog- distinctam, et non tantum modum, ac proinde noscere se per suam substantiam, tum etiam · distinctionem inter illa duo esse vere realem quia potest Deus conservare substantiam An- duarum rerum mutuo separabilium de potengeli existentem, et se non actu intelligentem. tia saltem absoluta, et non tantum modalem. Quis enim hoc negare audeat, cum nullam 12. Corollarium ex proxime dictis consonum contradictionem implicet, tum denique quia in D. Thomæ. - Probatur. — Ad idem rationes Angelo eadem est facultas, qua se, et alia, in- D. Thomæ quales.-Ex quibus infero, tam potelligit, ergo si intelligere alia a se in actu non tentiam intellectivam, quam actum intelliest de essentia ejus, nec intelligere se, erit de gendi esse res ab existentia Angeli distinctas. ejus essentia. Denique intellectio, qua se An- Sumitur ex D. Thoma, dicta q. 54, art. 2, gelus intelligit, est actio vitalis, quæ ab ipso quatenus in eo definit, intelligere Angeli ab Angelo efficitur, ergo non potest esse formali- ejus esse distingui, et ab omnibus communiter ter et essentialiter ejus substantia, quam ipse recipitur. Et in nostra sententia non indiget non facit. Si vero Durandus intellexit, non esse nova probatione, supra enim ostendimus, estantam distinctionem realem in Angelo inter sentiam, seu substantiamAngeli non esse suum actum intelligendi se, et suam substantiam, intelligere, sed esse res distinctas. Id autem de qnanta est inter eamdem substantiam et actus, essentia, et substantia, ut est actualis entitas, per quos alias res intelligit, sic non est tam intelligendum est, quia essentia in potentia absurda sententia, tamen etiam est sine fun- non est principium actualis operationis, sed damento, quia ratio intellectionis creatæ eadem essentia actu existens, ergo intellectio Angeli est in utraque intellectione, et ideo tam intel- est res distincta ab actuali entitate suæ essenlectio sui habet propriam entitatem, existen- tiæ, seu substantiæ. At vero juxta sententiam, tiam et separabilitatem a substantia, quam quam veram omnino existimamus, essentia intellectio quælibet alterius rei. Nec refert, actualis idem est cum existentia sua, qua quod fortasse intellectio sui sit magis necessa- formaliter, et intrinsece constituitur in esse ria et naturaliter immutabilis, quia hæc major actualis entitatis, ergo necesse est, ut intelliconnexio cum æquali distinctione reali esse gere Angeli æque a suo esse, seu existentia potest, ut per se notum est.

sua, ac a substantia, seu essentia realiter dis11. Tractatur tertia pars.—In tertia parte tinguatur. At vero D. Thomas, in dicta q. 54, illius responsionis petitur, an sicut distinguitur art. 1, 2 et 3, aliis rationibus utitur ad prointelligere Angeli ab essentia, ita etiam ab in- bandam distinctionem intellectionis, et potentellectu ejus distinguatur. Ad quod breviter tiæ intellectivæ Angeli ab illius esse, et essentia, affirmando respondemus. Quod imprimis cer- quæ difficiliores sunt, et in eis explicandis, ac tum est, juxta opinionem dicentem, intellec- defendendis multum laborat Cajetanus, et cotum non distingui realiter a substantia Angeli, piosissime scribit. Et in scholis aliquando disquia si substantia, et intellectus sunt una res putationem illam prolixe suscepimus, nunc (etiam si ponantur formaliter distincta) et in- autem utilius fore duximus ab illa abstinere, tellectio est res distincta a substantia, necesse tum quia rationes illæ non sunt demonstratioest, ut etiam sit res distincta ab intellectu, quis nes, et aliqua generalia principia supponunt, in rebus creatis non possunt aliqua duo esse quæ alibi tractata sunt, et illa hic repetere ope. idem realiter uni tertio, quin sint eadem rea- rosum esset, et molestum, tum etiam quia raliter inter se. Si vero intellectus Angeli est res tiones illæ ad summum probant, intelligere distincta ab ejus substantia, sic etiam est evi- non esse formaliter de essentia Angeli, quod fere extra controversiam est: distinctio autem nostra anima duplex est intellectus, agens, et modalis, vel realis clarius, et facilius suadetur possibilis, ergo etiam erit in Angelo, quia rationibus a nobis factis, quæ pro materiæ ca- multiplicatio talium potentiarum spiritualium pacitate sufficiunt, et qui illis non acquieverit, ad perfectionem pertinet, quæ Angelo deesse multo minus obscurissimis rationibus, quæ non potest. Maxime cum necessitas specierum majores difficultates patiuntur, persuadebitur. intelligibilium, propter quas efficiendas intel

13. Tertia conclusio, in Angelo datur vna lectus agens nostræ animæ tribuitur, etiam in tantum potentia cognoscitiva.—Dico tertio. Po- Angelis locum habeat. Quæ objectio dubitatentia intellectiva, seu cognoscitiva in Angelo tionem postulat, quam D. Thomas, dicta q. tantum est una. Hæc assertio est etiam com- 54, art. 4, tracta:, an in Angelis sit intellectus muniter a theologis recepta, et in ea suppo- agens, et possibilis, quam breviter expedienimus, omnem cognitionem Angeli esse spiri- mus, quia explicatis terminis, facillimam hatualem, et immaterialem, quia, ut diximus, bet resolutionem, et si quid difficultatis continon habet cognitionem sensitivam, nec corpus, net, ex infra dicendis de speciebus Angelorum per quod tanquam per organum possit cogno- pendet. Primum ergo nomen intellectus posscere, ergo omnis cognitio Angeli abstrahit a sibilis, explicandum est. Potest enim significorpore, et spiritualis, seu immaterialis est, care illam potentiam intellectivam, quæ de se sed omnis cognitio spiritualis est intellectiva, est in pura potentia ad omnes actus intelliergo omnes actus cognoscendi cujuscumque gendi, quos habere potest, et ad omnia prinAngeli sunt intellectiones, sed ad omnes in- cipia talium actuum, quæ in se etiam recipere tellectiones ejusdem personæ sufficit una po- potest, sive sint species intelligibiles, sive hatentia intellectiva, ergo in quolibet Angelo bitus. Et in hac significatione solet intellectus, tantum est unus intellectus, seu una potentia quo anima rationalis intelligit, possibilis apintellectiva. Minor probatur primo ex nobis, pellari, ex Aristotele 3, de Anim, c. 4 et 5, seu nostra anima rationali: nam illa tantum ubi docet, intellectum nostrum in principio, habet unum intellectum ad omnes suos actus quando creatur, esse tanquam tabulam rasam, intelligendi eliciendos, ergo multo magis An- in qua nihil est depictum. Tunc autem non gelo unus intellectus sufficiet, quia est perfec- dicitur possibilis eo modo, quo ens modum tior, et in perfectiori agente virtus magis uni- factum possibile dicitur, quia loquimur de inta, et universalior est. Secundo quia intellec- tellectu jam creato, sed dicitur possibilis quoad tus ex generali ratione sua est potentia, quæ fieri alia in esse intelligibili, seu intentionali, ordinatur ad cognoscendum verum, ut verum et sic dicit non tantum potentiam passivam est: verum autem cum ente convertitur, ergo absolute, sed ut includit privationem omnis intellectus ex se ad omnes ens, quatenus in- actus, ratione cujus privationis dicitur esse in telligibile est, extenditur; ergo unus intellec- potentia, juxta modum loquendi Aristotelis, tus sufficit in omni intelligente ad omne ob- in 9 Metaphysicæ, text. 17. Sic ergo loquendo jectum intelligibile ab ipso, et consequenter de intellectu possibili, intellectus Angeli non ad omnem actum intelligendi, quem elicere est possibilis simpliciter , quia ex natura sua potest. Propter quod • dixit D. Thomas, dicta habet nunquam esse in pura potentia passiva quæst. 54, art. 2, intelligere, ut sic, habere intellectuali, nec quoad actum primum, quia quamdam infinitatem, quia quantum est ex se, a principio habet concretas species intelligibiad omnia entia, quatenus veri rationem ha- les, nec quoad actum secundum, quia semper bent, extenditur. Ergo Angelus per unam, et aliquid intelligit, ut infra dicemus. Alio vero eamdem potentiam est capax rerum omnium modo dici potest intellectus possibilis, omnis a se intelligibilium. Neque obstat, quod actus ille, quid est potentia passiva intellectualis, intelligendi in Angelo multiplicentur, ut dixi- sive sit potentia ad actum, quem potest recimus, quia potentia est universale principium pere, sive illum semper habeat, vel partim actuum, et ita una potentia ad plures actus actu habeat, partim in potentia, et sic intellecsufficit, qui possunt sub specialibus rationibus tum Angelorum possibilem vocant Alexander objectivis differre, licet in generali ratione ob- Alensis, Bonaventura, Scotus et alii infra allejecti adæquati potentiæ conveniant, ut latius gandi, imo et D. Thomas 2, contr. Gent., c. 96, de Anima dicemus.

ration. 6. Ratio est, quia in prædicto sensu 14. Objectio postulant an in Angelo sit du- omnis intellectus creatus est possibilis, quia plex intellectus. De intellectu possibili. revera est potentia passiva, id est, receptiva Probatur, — Hic vero objici potest, quia in actuum informantium ipsum, vel in actu pri

« PredošláPokračovať »