Obrázky na stránke
PDF
ePub

men extra horam prandii aliquid alimentorum su Sed ecce lateat, et a nemine hominum videatur, mat, nisi cum ægrotat. Cum acceditis ad mensam, quid faciet de illo superno inspectore quem latere donec inde surgatis, quod vobis secundum consue nihil potest ? An ideo putandus est non videre, quia tudinem legitur, sine tumultu et contentionibus tanto videt patientius, quanto sapientius ? Illi ergo audite : nec solæ vobis fauces sumant cibum, sed timeat sancta femina displicere, ne velit vire male et aures percipiant Dei verbum.

placere : illum cogitet omnia videre, ne velit virum 9. Quæ infirmæ sunt ex pristina consuetudine, si

male videre. Illius namque et in hac causa commen• aliter tractantur in victu, non debet aliis molestum

datus esttimor, ubi scriptum est: Abominatio est Doesse, nec injuslum videri, quas fecit alia consuetudo

mino defigens oculum (Prov. XXVII, 20, sec. LXX). fortiores. Nec illas feliciores putent, quia sumunt

Quando ergo simul estis in ecclesia, et ubicumque quod non sumunt ipsæ: sed sibi potuis gratulentur,

ubi et viri sunt, invicem vestram pudicitiam custoquia valent quod non valent illæ. Et si eis quæ ve

dite. Deus enim qui habitat in vobis, etiam isto mudo nerunt ex moribus delicatioribus ad monasterium,

custodiet vos ex vobis. aliquid alimentorum, vestimentorum, stramento

11. Et si hanc de qua loquor, oculi petulantiam rum, operimentorum datur, quod aliis fortioribus, in aliqua vestrum adverteritis, statim admonete, ne et ideo felicioribus non datur; cogitare debent qui cæpta progrediantur, sed ex proximo corrigantur. Si bus non datur, quantum de sua sæculari vita illæ

autem et post admonitionem iterum, vel alio quoad istam descenderint, quamvis usque ad aliarum cumque die idipsum eam facere videritis, jam velut quæ sunt corpore fortiores, frugalitatem pervenire vulneratam sanandam prodat quæcumque invenire nequiverint. Nec illæ debent conturbari, quod eas potuit hoc, prius tamen et alteri vel tertiæ demonsvident amplius, non quia honorantur, sed quia to

tratam, ut duarum vel trium possit ore convinci perantur, accilere; ne contingatdetestanda perver (Matth. xvn, 16), et competenti severitate coerceri. sitas, utin monasterio, ubi, quantum possunt, fiunt

Nec vos judicetis esse malevolas, quando hoc divites laboriosæ, fiant pauperes delicatæ. Sane

indicatis. Magis quippe innocentes non estis, si quemadmodum ægrotantes necesse habent minus sorores vestras, quas indicando corrigere potestis, accipere ne graventur ; ita post ægritudinem sic tacendo perire permittitis. Si enim soror tua vultractandæ sunt ut citius recreentur, etiamsi de hu nus haberet in corpore, quod vellet occultari, dum millima sæculi paupertate venerunt, tanquam hoc

timeret secari, nonne crudeliter abs te sileretur, et illis contulerit recentior ægritudo, quod divitibus misericorditer indicaretur ? Quanto ergo potius eam anlerior consuetudo. Sed cum vires pristinas ro

debes manifestare, ne perniciosius putrescat in corparaverint, redeant ad feliciorem consuetudinem de ? Sed antequam aliis demonstretur, per quas suam, quæ famulas Dei tanto amplius decet, quan

convincenda est si negaverit, præpositæ debet ostento minus indigent:nec ibi eas teneat voluntasjam di, si admonita neglexerit corrigi, ne forte possit vegetas, quo necessitas levarat infirmas. Illæ seexis secretius correpta non' innotescere cæteris. Si autiment ditiores,quæ fuerint in sustinenda parcitate tem negaverit, tunc neganti : adhibendæ sunt aliæ, fortiores. Melius est enim minus egere, quam plus utjam coram omnibus possit, non ab una teste argui, habere.

sed a duabus tribusve convinci. Convicta vero se10. Non sit notabilis habitus vester ; nec affectetis

cundum præpositæ vel presbyteri arbitrium debet vestibus placere, sed moribus. Nec sint vobis tam

emendatoriam sustinere vindictam . quam si ferre tenera capitam tegmina utretiola subter appareant.

recusaverit, et si ipsa non abscesserit, de vestra Capillos ex nulla parte nudos habeatis, nec foris vel

societate projiciatur. Non enim et hoc fit crudeliter, spargat negligentia, vel componatindustria. Quando

sed misericorditer, ne contagione pestifera plurimas proceditis, simul ambulate : cum veneritis quo itis, perdat. Et hoc quod dixi de oculo non figendo, etiam simul state. In incessu, in statu, in habitu, in omni.

in cæteris inveniendis, prohibendis, indicandis, conbus motibus vestris nihil fiat quod illiciat cujusquam vincendis, vindicandisque peccatisdiligenter obserlibidinem, sed quod vestram deceat sanctitatem.

vetur, cum dilectione hominum et odio vitiorum. Oculi vestri etsi jaciuntur in aliquem, figantur in

Quæcumque autem in tantum progressa fuerit maneminem. Neque enim quando proceditis, viros vi

lum, ut occulte ab aliquo litteras vel quælibet mudere prohibemini, sed appetere, aut ipsis appeti

nuscula accipiat, si hoc ultro confitetur, parcatur velle. Nec solo tactu, sed affectu quoque et aspectu

illi, et oretur pro ea. Si autem deprehenditur atque appetitur, et appetit femina. Nec dicatis vos habe

convincitur, secundum arbitrium præposilæ vel re animos pudicos, si habeatis oculos impudicos :

presbyteri, vel etiam episcopi, gravius emendetur

12. Vestes vestras in uno loco habete * sub una quia impudicus oculus impudici cordis est nuntius. Et cum se invicem sibi, etiam tacente lingua, cons

custode, vel duabus, vel quot sufficere potuerint ad pectu mutuo corda nuntiantimpudica, et secundum

easexcutiendas, ne a timea lædantur: et sicut pasciconcupiscentiam carnis alterutro delectantur ar

miniex uno cellario, sic induaminiex uno vestiario. dore ; etiam intactis abimmunda violatione corpori

Et si fieri potest, non ad vos pertineat quid vobis bus, fugit castitas ipsa de moribus. Nec putare de · Edd. carebant hic negatione, quæ ex Mss. restituitur, bet quæ in masculum figit oculum, et illius in seip · Mss. habent, tunc mentienti. sam diligit fixum, non ab aliis videri, cum hoc fa

: Mss. omnes, disciplinam.

Sic in Mss. At in Regula viris aptata legitur, in unum cit; videturomninoet a quibus videri pon arbitratur. habeatis.

4

induendum pro temporis congruentia proferatur, Agrotantium cura sive post ægritudinem reficienutrum hoc recipiat unaquæque vestrum quod de darum, sive aliqua imbecillitate etiam sine febriposuerat, an aliud quod altera habuerat, dum tamen bus laborantium, alicui debet injungi, ut ipsa de unicuique quod opus est non negetur. Si autem hinc cellario petat quod cuique opus esse perspexerit ; inter vos contentiones et murmura oriuntur, et con sive autem quæ cellario, sive quæ vestibus, sive queritur aliqua deterius aliquid se accepisse quam quæ codicibus præponuntur, sine murmure serprius habuerat, et indignam se judicat esse quæ 1 viant sororibus suis. Codices certa hora singulis ita vestiatur, sicut alia soror ejus vestiebatur ; hinc diebus petantur ; extra horam quæ petiverint non vos probate quantum vobis desit in illo interiore accipiant. Vestimenta vero et calceamenta quando sancto habitu cordis, quæ pro habitu corporis liti fuerint indigenti necessaria, dare non differant sub gatis. Tamen si vestra toleratur infirmitas, ut hoc quarum custodia sunt quæ poscuntur. recipiatis quod posueratis, in uno tamen loco sub

14. Lites aut nullas habeatis, aut quam celerrime communibus custodibus habete quod ponitis ; ita finiatis, ne ira crescat in odium, et trabem faciat sane ut nulla sibi aliquid operetur, sive unde in

de festuca, et animam faciat homicidam. Neque duatur, sive ubi jaceat, sive unde cingatur, vel enim ad solos viros pertinet quod scriptum est, qui operiatur, vel caput contegat; sed omnia opera

odit fratrem suum, homicida est (1 Joan. III, 15) : vestra in commune flantmajore studio frequentiori sed sexu masculino, quem primum Deus fecit, alacritate, quam si vobis propria faceretis. Charitas

etiam femineus præceptum sexus accepit. Quæenim de qua scriptum est quod non quærit quæ

cumque convicio, vel maledicto, vel etiam crimisua sunt (I Cor. XII, 5), sic intelligitur, quia com

nis objectu,alteram læserit, meminerit satisfactione munia propriis, non propria communibus antepo- quantocius curare quod fecit, et illa quæ læsa est, nit. Et ideo quanto amplius rem communem quam

sine disceptatione dimittere. Si autem invicem se propriam curaveritis, tanto amplius vos profecisse

læserunt invicem sibi debita relaxare debebunt, Doveritis ; ut in omnibus quibus utitur transitura propter orationes vestras; quas utique quanto crenecessitas, superemineat quæ permanet charitas. briores habetis, tanto sanctiores habere debetis. Consequens ergo est ut etiam illud quod suis vel

Melior est autem quæ quamvis ira sæpe tentatur, filiabus vel aliqua necessitudine ad se pertinenti tamen impetrare festinat ut sibi dimittat cui se bus in monasterio constitutis aliquis vel aliqua

fecisse agaoscit injuriam, quam quæ tardius irascontulerit, sive vestem, sive quodlibet aliud inter

citur, et ad veniam petendam difficilius inclinatur. necessaria deputandum, non occulte accipiatur ; Quæ non vult dimittere sorori, non speret accised sit in potestate præpositæ, ut in commune re pere orationis effectum : quæ autem nunquam dactum, cui' necessarium fuerit, præbeatur. Quod vult petere veniam, aut non ex animo petit, sine si aliqua rem sibi collatam celaverit, furti judicio

causa est in monasterio, etiamsi non inde pro. condemnetur s.

jiciatur. Proinde vobis a verbis durioribus par. 13. Indumenta vestra secundum arbitrium præ

cite ; quæ si emissa fuerint ex ore vestro, non pipositæ laventur, sive a vobis, a fullonibus, ne in

geat ex ipso ore proferre medicamenta, ex quo teriores animæ sordes contrahat mundæ vestis

facta sunt vulnera. Quando autem necessitas disnimius appetitus. Lavacrum etiam corporum usus ciplinæ minoribus coercendis dicere vos verba que balnearum non sit assiduus, sed eo quod so

dura compellit, si etiam in ipsis modum vos exlet intervallo temporis tribuatur, hoc est, semel

cessisse sentitis, non a vobis exigitur ut ab eis in mense. Cujus autem infirmitatis necessitas cogit veniam postuletis, ne apud eas quas oportet esse lavandum corpus, non longius differatur : fiat sine

subjectas, dum nimia servatur humilitas, regendi murmure de consilio medici, ita ut etiam si nolit, frangatur auctoritas : sed tamen petenda est venia jubente præposita faciat quod faciendum est pro

ab omnium Domino, qui novit etiam eas quas plus salute. Si autem velit, et forte non expedit, suæ

justo forte corripitis, quanta benevolentia diligatis. cupiditati non obediatur: aliquando enim etiamsi

Non autem carnalis, sed spiritualis inter vos debet noceat, prodesse creditur quod delectat. Denique

esse dilectio : nam quæ faciunt pudoris immemosi latens est dolor in corpore famulæ Dei, dicenti

res, etiam feminis feminæ, jocando turpiter et luquid sibi doleat, sine dubitatione credatur : sed

dendo, non solum a viduis et intactis ancillis Christi tamen utrum sapando illi dolori, quod delectat,

in sancto proposito constitutis, sed omnino nec a expediat, si non est certum, medicus consulatur.

mulieribus nuptis, nec a virginibus sunt facienda Nec eant ad balneas, sive quocumque ire necesse

Dupturis. fuerit, minus quam tres. Nec illa quæ habet ali

15. Præpositæ tanquam matri obediatur, honore quo eundi necessitatem, cum quibus ipsa voluerit,

servato, ne in illa offendatur Deus : multo magis sed cum quibus præposila jusserit, ire debebit.

presbytero qui omnium vestrum curam gerit. Ut i Sic Mss. Vatic, At Edd. et virorum regula, non ita ergo cuncta ista serventur, et si quid servatum non vesliatur.

fuerit, non negligenter prætereatur, sed emendan· Edd., cum necessarium fuerit. Sed melius Mss., cui et sit haud dubie legebat S. Benedictus, qui præceptio

dum corrigendumque curetur, ad præpositam prænes hinc non paucas, atque illam ipsam sic transtulit in cipue pertinet, ita ut ad presbyterum qui vobis Regulam suam, cap. 57 : In abbatis sit potestate, cui Illud jubeat dari.

intendit, referatquod modum vel vires ejus excedit. * Isthæc sententia abest a Mss. nonnullis.

Ipsa vero non se existimet potestale dominante,

SEU

sed charitate serviente felicem. Honore coram ho rat Sanctitas vestra, sicut et nos fecimus, quam minibus prælata sit vobis ; timore ' coram Deo convenienter honorare debeatis. substrata sit pedibus vestris. Circa omnes se ipsam

ACTA ECCLESIASTICA bonorum operum præbeat exemplum (Tit. ii, 7). Corripiat inquietas, consoletur pusillanimes, suscipiat infirmas, patiens sit ad omnes (I Thess. V,

EPISTOLA CCXIII (a). 14), disciplinam libens habeat, metuens imponat.

Ecclesiastica Gesta a B. Augustino confecta in Et quamvis utrumque sit necessarium, tamen plus

designando ERACLIO qui ipsi in episcopatu succe. a vobis amari appetat quam timeri ; semper co deret, atque interim senem aliqua parte curarum gitans Deo se pro vobis reddituram esse rationem. sublevaret. Unde magis obediendo non solum vestri, verum 1. Gloriosissimo Theodosio duodecies et Valentietiam ipsius miseremini ; quia inter vos quanto niano Augusto iterum consulibus, sexlo calendas in loco superiore tanto in periculo majore versatur. octobris, cum Augustinus episcopus una cum Reli

16. Donet Dominus ut observetis hæc omnia cum giano et Martiniano coepiscopis suis consedisset in dilectione tanquam spiritualis pulchritudinis ama.

ecclesia Pacis Hipponensium Regiorum, præsentitrices, et bono Christi odore de bona conversatione bus Saturnino, Leporio, Barnaba, Fortunatiano, fragrantes, non sicut ancillæ sub lege, sed sicut Rustico, Lazaro, et Eraclio presbyteris , astante liberæ sub gratia constitulæ. Ut autem in hoc libello clero et frequenti populo, Augustinus episcopus tanquam in speculo vos possitis inspicere, ne per

dixit : Quod hesterno die promisi Charitati vestræ, oblivionem aliquid negligatis, semel in septimana propter quod vos volui frequentius convenire, et vobis legatur : et ubi vos inveneritis ea quæ scripta video frequentius conveuisse, mora omni postposunt facientes, agite gratias Domino bonorum om sita hoc agendum est. Si enim aliud velim loqui, nium largitori ; ubi autem sibi quæcumque ves

in illud suspensi minus auditis. Omnes in hac vita trum omnium largitori ; ubi autem sibi quæcum mortales sumus, et dies hujus vitæ ultimus, omni que vestrum videt deesse aliquid, doleat de homini est semper incertus ; verumtamen in infanpræterito, caveat de futuro, orans ut et debitum tia speratur pueritia ; et in pueritia speratur adodimittatur, et in tentationem non inducatur.

lescentia ; et in adolescentia speratur juventus ; EPISTOLA CCXII (a).

et in juventute speratur gravilas ; et in gravitate Augustinus Quintiliano, commendat matrem vi speratur senectus : utrum contingat incertum est;

duam cum filia virgine, quæ deferebant reliquias est tamen quod speretur. Senectus autem aliam Stephani martyris.

ætatem quam speret, non habet : incertum est Domino beatissimo, et merito venerabili fratri et

etiam ipsa senectus quamdiu sit homini ; illud tacoepiscopo QUINTILIANO , AUGUSTINUS, in Domino salutem.

men certum est, nullam remanere ætatem quæ Honorabiles Dei famulas, et pretiosa • Christi

possit succedere senectuti. Quia voluit Deus, ad membra, Gallam viduam sancti propositi, et ejus

istam civitatem cum vigore ætatis adveni ; sed tafiliam Simpliciolam virginem sacram, matri ætate

mea juvenis fui, et senui. Scio post obitus episcosubditam, sanctitate prælatam, quas verbo Domini

porum, per ambitiosos aut contentiosos solere aluimus ut potuimus, Venerationi tuæ in Christi

Ecclesias perturbari ; et quod sæpe expertus sum dilectione commendo, et tanquam mea manu per

et dolui, debeo quantum ad me attinet, ne continhanc epistolam trado consolandas, et in omnibus

gat, huic prospicere civitati. Sicuti novit Charitas adjuvandas, quæ utilitas earum vel necessilas pos

vestra, in Milevitana Ecclesia modo fui : petierunt tulat : quod et sine mea commendatione procul

enim me fratres, et maxime servi Dei qui ibi sunt, dubio faceret Sanctitas tua. Si enim nos propter

ut venirem ; quia post obitum beatæ memoriæ frasupernam Jerusalem, cujus nos omnes cives sumus,

tris et coepiscopi mei Severi, nonnulla ibi perturet in qua concupierunt habere excellentioris sanc

batio timebatur. Veni ; et quomodo voluit Domititatis locum, non solum civicum, verum etiam

Dus, adjuvit nos pro sua misericordia, ut cum fraternum eis debemus affectum : quanto magis

pace episcopum acciperent, quem vivus designavos, apud quos earum etiam carnalis est patria,

verat episcopus eorum : hoc enim eis cum innoin qua sæcularem nobilitatem pro Christi amore

tuisset, voluntatem præcedentis et decedentis episcontemnunt dominæ illæ 9 Officium quoque salu- copi sui libenter am plexi sunt. Minus tamen alitationis per illas meum ea charitate peto digneris

quid factum erat, unde nonnulli contristabantur, sumere qua direxi, el meminisse nostri in oratio

quia frater Severus credidit posse sufficere ut sucnibus tuis. Portant sape secum reliquias beatissimi

cessorem suum apud clericos designaret, ad poet gloriosissimi martyris Stephani, quas non igno- pulum inde non est locutus ; et erat inde aliquo.

rum nonnulla tristitia. Quid plura ? Deo placuit ; · Edd. omittunt, timore. Quam vocem huc revocavimus tristitia fugata est, gaudium successit : ordinatus ex uno e Mss. Vatic. et ex Regula viris accommodala.

est episcopus, quem præcedens episcopus designaIn prius excusis, Quintiano. At in omnibus Mss., Quintiliano.

1 Edd., Eradio. At in Mss. constanter. Eraclio, aut • Bad. Am. Er. et Mss. optime notæ Corb. Germ., etc., Heraclio, mox Mss. duo pro presbyteris habent presbytero. præcipua.

· Collata cum b. bl. cb. 1. ff. 88. m. r. vc. 2 s. 2 t. Ad bl. cb. ff. gg. r. t. vc. tres v. et ad Edd. recensita. 4 v. Am. Bad. Er. Lov. (a) Alias 103 : quæ autem 212 erat, nunc 251. Scripta (a) Alias 110 : quæ autem 213 erat, nunc 1. Confecta Circ, an. 128

die 26 septemb. an. 126.

[ocr errors]

verat. Ergo ne aliquis de me queratur, voluntatem patres mei coepiscopi duobus conciliis Numidiæ meam, quam credo Dei esse, in omnium vestrum et Carthaginis imponere dignati sunt, ut per quinnotitiam perfero : presbyterum Eraclium mihi suc que dies nemo mihi molestus esset. Gesta confecta cessorem volo. A populo acclamatum est, Deo gra sunt, placuit, acclamastis : recitatur placitum ves. tias, Christo laudes ; dictum est vicies terties. trum, et acclamationes vestræ. Parvo, tempore sepExaudi, Christe, Augustino vita ; dictum est sexies vatum est circa me; et postea violenter irruptum decies. Te patrem, le episcopum ; dictum est octies. est, et non permittor ad quod volo, vacare : ante 2. Cumque reticeretur, Augustinus episcopus di

meridiem et post meridiem occupationibus homixit : Non opus est me de laudibus ejus aliquid di num implicor. Obsecro vos et obstriogo per Chriscere ; faveo sapientiæ, et parco verecundiæ : suf tum, ut huic juveni, hoc est Eraclio presbytero, ficit quia nostis eum ; et hoc me velle dico quod quem hodie in nomine Christi designo episcopum vos velle scio ; et si ante nescirem, hodie probarem. successorem mihi, patiamini me refundere onera Hoc ergo volo : hoc a Domino Deo nostro, nunc

occupationum mearum. A populo acclamatum est: etiam in ætate frigida, votis ferventibus posco ; hoc Judicio tuo gratias agimus ; dictum est vicies sexies. ut mecum oretis exhortor, admoneo, rogo, ut om 6. Cumque reticeretur, Augustinus épiscopus dinium in pace Christi collatis et conflatis mentibus xit : Ego charitati et benevolentiæ vestræ apud Doconfirmet Deus quod operatus est in nobis (Psal.

minum Deum nostrum gratias ago, imo de illa Deo LXVII, 29). Qui misit mihi eum, servet eum : servet gratias ago. Ergo, fratres, quidquid est quod ad incolumem,servet sine crimine, utqui facitgaudium

me perferebatur, ad illum perferatur : ubi necesviventis, locum suppleat morientis. A notariis Eccle

sarium habuerit consilium, meum non pegabo ausi. siæ, sicut cernitis, excipiuntur quæ dicimus, exci lium;absit ut subtraham. Tamen quidquid illud est piuntur quæ dicitis; et meus sermo, et vestræ accla quod ad me perferebatur, ad illum perferatur. Ipse mationes in terram non cadunt. Apertius ut dicam, me aut consulat, si forte non invenerit quid facere ecclesiastica nunc Gesta conficimus : sic enim hoc debeat, aut poscat adjutorem quem novit patrem: esse, quantum ad homines attinet, confirmatum utet vobis nihil desit, et ego tandem aliquando, si volo. A populo acclamentum est trigesies sexies: Deo quantulumcumque spatium mihi hujus vitæ donagratias, Christo laudes. Exaudi, Christe, Augus

verit Deus, ipsam meam quantulamcumque vitam tino vita ; dictum est tredecies. Te patrem, te

non dem segnitiei, nec donem inertiæ, sed in sancepiscopum, dictum est octies. Dignus et justus est;

tis Scripturis, quantum ipse permittit et largitur, dictum est vicies. Bene meritus, bene dignus ; dic

exerceam ; hoc et ipsi proderit, et per ipsum etiam tum est quinquies. Dignus et justus est, dictum

vobis. Nemo ergo invideat otio meo, quia meum est sexies.

otium magnum habet negotium. Video me de hac 3. Cumque reticeretur, Augustinus episcopus di

re propter quam vos invitavi, omnia vobiscum xit : Ergo, ut dicebam, voluntatem meam et volun.

egisse quæ debui : hoc ad ultimum rogo, ut Gestis tatem vestram Gestis ecclesiasticis, quantum ad ho.

istis dignemini subscribere qui potestis. Hic mihi mines attinet, confirmatam volo : quantum vero

responsione vestra opus est: teneam responsionem ad latentem Omnipotentis voluntatem, omnes, ut

vestram : de hac assensione aliquid acclamate. A dixi, oremus ut confirmet Deus quod operatus est

populo acclamatum est : Fiat, fiat ; dictum vicies in nobis. A populo acclamatum est : Judicio tuo

quinquies, Dignum est, justum est, dictum vicies gratias agimus , dictum est sedecies. Fiat, fiat ;

octies. Fiat, fiat; dictum quater decies. Olim dignus, diclum est duodecies. Te patrem, Eraclium episco

olim meritus ; dictum vicies quinquies. Judicio tuo pum ; dictum est sexies.

gratias agimus ; dictum iredecies. Exaudi, Christe,

Eraclium conserva ; dictum octies decies. 4. Cumque reticeretur, Augustinus episcopus

7. Cumque reticeretur, Augustinus episcopus didixit : Scio quod scitis et vos, sed nolo de illo fieri quod de me factum est. Quid autem factum sit

xit : Bene habet ut ea quæ Dei sunt, circa sacrifi

cium ejus agere valeamus ; in qua hora supplicamult scitis ; illi soli nesciunt qui tunc aut nondum

tionis nostræ maxime commendo Charitati vestræ nati erant, aut nondum habebant ætatem sciendi.

ut omnes vestras causas et negotia intermittatis, Adhuc in corpore posito beatæ memoriæ patre et

et pro ista Ecclesia, et pro me, et pro presbytero episcopo meo sene Valerio, episcopus ordinatus

Eraclio, Domino precem fundatis. sum, et sedi cum illo : quod concilio Nicæno pro

EPISTOLA CCXIV (a). hibitum fuisse nesciebam, nec ipse sciebat. Quod

-Augustinus Valentino Abbati et Monachis Adrume ergo reprehensum est in me, nolo reprehendi in

tinis, oboria inter eos dissensione de libero arbi. filio meo. A populo acclamatum est : Deo gratias; trio et justitia Dei, ex prava interpretatione episChristo laudes ; dictum est tredecies.

tolæ prolixioris ad Sixtum,docet fidem catholicam

in illa epistola propugnatam hanc esse, quæ neque 6. Cumque reticeretur, Augustinus episcopus liberum arbitrium neget, neque tantum ei tribual, dixit : Erit presbyter ut est ; quando Deus voluerit, ul sine gratia Dei valeat quidquam ad bonum. futurus episcopus. Sed plane modo facturus sum Domino dilectissimo, et in Christi membris bonoadjuvante misericordia Christi, quod adhuc usque

* Epistt. ccxiv et ccxv emendavimus opera a. b. non feci. Nostis ante aliquot annos quid facere vo bg. bl. c. cc. cb. cl. ff. g. gv.j. m. n. r. 8. sbi t. th. ve luerim, et non permisistis. Placuit mihi et vobis

duorum bn. quatuor v.

(a) Alias 46 : quæ autem 214 erat, nunc 2 Scripla vie propter curam Scripturarum, quam mihi fratres et detur an. 126, aut 427 ante Pascha.

rando fratri VALENTINO, et fratribus qui tecum mea, discernit me oratio mea, discernit me justisunt, AUGUSTINUS, in Domino salutem,

tia mea ; mox Apostolus occurrit cogitationibus 1. Venerunt ad nos duo juvenes, Cresconius et ejus et dixit : Quid enim habes quod non accepisti ? Felix, de vestra congregatione se esse dicentes, qui Si autem accepistit quid gloriaris, quasi non accenobis retulerunt monasterium vestrum nonnulla peris (Id. iv, 7) ? Sic autem gloriantur quasi non dissensione turbatum, eo quod quidam in vobis acceperint, qui se a seipsis justificari putant : ac sic gratiam prædicent, ut negent hominis esse libe per hocin semetipsis, non in Domino gloriantur. rum arbitrium ; et, quod est gravius, dicant quod 4. Propter quod ego in hac epistola quæ ad vos in die judicii non sit redditurus Deus unicuique pervenit, probavi per testimonia sanctarum Scripsecundum opera ejus (Malth. xvi, 27 et Rom.11, 6). turarum, quæ ibi potestis inspicere, et bona opera Etiam hoc tamen indicaverunt, quod plures ves nostra et pias orationes, et rectam fidem nullo trum non ita sentiant, sed liberum arbitrium ad. modo in nobis esse potuisse, nisi hæc acciperemus juvari fateantur per Dei gratiam, ut recta sapiamus ab illo de quo dicit apostolus Jacobus, Omne datum atque faciamus ; ut cum venerit Dominus reddere optimum, et omne donum perfectum desursum est, unicuique secundum opera ejus, inveniat opera descendens a patre luminum (Jacobi 1, 17) ; ne nostra bona, quæ præparavit Deus ut in illis am quisquam dicat meritis operum suorum, vel meribulemus (Eph. 11, 10). Hoc qui sentiunt, bene sen tis orationum suarum, vel meritis fidæi suæ, sibi tiunt.

traditam Dei gratiam, et putetur verum esse quod 2. Obsecro itaque vos, fratres, sicut Corinthios illi hæretici dicunt, gratiam Dei secundum merita obsecravit Apostolus, per nomen Domini nostri nostra dari ; quod omnino falsissimum est : non Jesu Christi, ut idipsum dicatis omnes, et non sint in quia nullum est meritum, vel bonum piorum, vel vobis schismata (1 Cor. 1, 10). Primo enim Dominus malum impiorum ; alioquin quomodo judicabit Jesus, sicut scriptum estin Evangelio Joannis apos Deus mundum ? sed misericordia et gratia Dei contoli, non venit ut judicaret mundum, sed ut salvare vertit hominem, de qua Psalmus dicit, Deus meus, tur mundus per ipsum (Joan. 111, 17).Postea vero, si misericordia ejus præveniet me(Psal. Lyil, 11) ; ut cut scribit apostolus Paulus, judicabit Deus mundum justificetur impius, hoc est ex impio fiatjustus, et (Rom. II, 6), quando venturus est, sicut tota Eccle incipiat habere meritum bonum, quod Dominus sia in Symbolo confitetur, judicare vivos et mor coronabit, quando judicabitur mundus. tuos. Si igitur non est Dei gratia, quomodo salvat 5. Multa erant que vobis mittere cupiebam, quimundum ? et si non est liberum arbitrium, quo bus lectis, totam ipsam causam quæ conciliis epismodo judicat mundum? Proinde librum vel episto- copalibus acta est adversus eosdem Pelagianos lam meam, quam secum ad nos ' supradicti attu hæreticos, diligentius et plenius nosse possetis ; lerunt, secundum hanc fidem intelligite, ut neque sed festinaverunt fratres, qui ex numero vestro ad negetis Dei gratiam, neque liberum arbitrium sic

nos venerunt,per quos vobis non rescripsimus ista, defendatis, ut a Dei gratia separetis, tanquam sine sed scripsimus. Nullas enim ad nos vestræ Chariilla vel cogitare aliquid vel agere secundum Deum tatis litteras attulerunt : tamen suscepimus eos, ulla ratione possimus ; quod omnino non possu quoniam simplicitas eorum satis indicabat nihil mus. Propter hoc enim Dominus cum de fructu jus illos nobis potuisse confindere. Ideo autem festinatitiæ loqueretur, ait discipulis suis : Sine me nihil

verunt, ut apud vos agerent Pascha, quo possit, potestis facere (Joan. xv, 5).

adjuvante Domino, tam sanctus dies vestram pacem 3. Unde supradictam epistolam ad Sixtum Roma quam dissensionem potius invenire. næ Ecclesiæ presbyterum (a), contra novos hæreti

6. Melius autem facitis (quod multum rogo), si cos Pelagianos noveritis esse conscriptam, qui di

ipsum a quo dicunt se fuisse turbatos ad me mit. cunt gratiam Dei secundum merita nostra dari, ut

tere non gravemini. Aut enim non intelligit librum qui gloriatur, non in Domino, sed in seipso glorie

meum, aut forte ipse non intelligitur, quando diftur, hoc est in homine, non in Domino. Quod pro- ficillimam quæstionem et paucisintelligibilem solhibet Apostolus, dicens, Nemo glorietur in homine

vere atquee nodare conatur.Ipsa est enim quæstio de (I Cor. 11, 21); et alio loco, Qui gloriatur, inquit, gratia Dei, quæ fecit ut homines non intelligentes in Domino glorietur (ld. 1, 31). Illi vero hæretici putarent apostolum Paulum dicere: Faciamus mala seipsos a seipsis justos fieri putantes, quasi hoceis ul veniant bona (Rom. 111,8). Unde apostolus Petrus pon dederit Deus, sed ipsi sibi; non utique in Do in secunda Epistola sua, Quapropter, inquit, chamino, sed in semetipsis gloriantur. Talibus enim

rissimi, hæc expectantes satagite inviolati et immadicit Apostolus : Quis enim te discernit ? Quod ideo

culati apud eum reperiri in pace ; et Domini nostri dicit, quia de massa illius perditionis quæ facta est patientiam salutem existimate : sicul et dilectissiex Adam, non discernit hominem, ut eum faciat simus frater noster Paulus, secundum eam quæ data vas in honorem, non in contumeliam, nisi Deus.

est ei sapientiam, scripsit vobis, ut et in omnibus Sed quoniam homo carnalis et inaniter inflatus cum

epistolis loquens in eis de his , in quibus sunt quæaudisset, Quis enim te discernit ? posset respondere dam difficilia intellectu, quæ indocti et instabiles vel voce vel cogitatione et dicere, Discernit me fides

homines pervertunt, sicut et cæteras Scripturas, ad

proprium suum interilum (II Petr. 11, 14 16). • Edd., ad vos. At Mss. tredecim, ad nos. (a) Epist. 194.

7. Cavete ergo quod tantus apostolus tam terriPATROL, XXXIII.

(Trenle-une.)

« PredošláPokračovať »