Obrázky na stránke
PDF
ePub

ÆNEIDOS

LIBER QUINTUS.

ARGUMENTUM.

[ocr errors]

Æneas, relicta Carthagine in Italiam navigans, vi tempestatis in Siciliam defertur; ubi, ab Aceste benigne exceptus, Manibus Anchisæ patris, quem superiori anno eodem die apud Drepanum sepeliverat, anniversarium sacrum facit, ludosque apud tumulum ejus instituit; suaque victoribus præmia decernit i 103. Navali certamine vincit Cloanthus

- 285. Euryalus Nisi dolo cursu superat 362. Entellus senex Daretem juveniliter se jactantem cestu vincit — 484. Sagittandi peritia superat Eurytion; prima tamen præmia, ætatis dignitatisque habita ratione, Acestæ decernuntur, cujus sagitta in aerem emissa subito exarserat 544. Ascanius in honorem Anchisa avi, cum primæ nobilitatis pueris, equestres ludos pugnæque simulacrum exhibet --603. Interea Trojanæ mulieres hortatu Iridis, longæque navigationis tædio, ignem in classem conjiciunt, quatuorque naves comburunt: ceteræ, subita a Jove immissa pluvia , incendio sunt ereptæ - 699. Nocte sequenti Anchises, Æneæ filio in somnis apparens, Jovis verbis admonet, ut, Nautæ consilium sequutus, mulieres imbellesque senes in Sicilia relinquat; ipse cum juventutis robore integræque ætatis flore in Italiam naviget; Sibyllæque inprimis antrum adeat; illius enim ductu in campos Elysios esse venturum, ubi et posteritatis suæ seriem omniumque instantium bellorum discat eventum – 740. Monitis itaque paternis morem gerens Æneas, oppidum in Sicilia cundit nomine Acestam: eo et matrum et senum bello inutilem coloniam transcribit : ipse cum exercitus robore Italiam petit - 778. Interim Neptunus, Veneris precibus exoratus, naviganti Æneæ mare tutum præstat - 834. Pali

:

nurus, in tanta securitate somno succumbens, una cum gubernaculo in mare excutitur; ejusque vicem supplet Æneas.

autem

tius ac

Pro episodio habendam esse ligendum , majorem veteribus , majorem libri partem, negari ne- quibus poeta suum epos pangebat, quit, nec tamen ab argumento suavitatem, quam nunc nobis inde epico illud sejunctum, et, quæ a provenire potest, fuisse objectam. multis frequentata est reprehensio, Inprimis vero ludus Trojæ Romaalienum habendum. Primo libro nos lectores delectare debuit. Alia iter ex Sicilia in Italiam faciebat hujus descriptionis suavitas, quæ Æneas; rejectus a cursu suo in tamen etiam nobis parata et cogAfricam nunc eandem navigatio- nitu facilis est, ex Homerica iminem repetit, et jamjam ad Italiæ tatione proficiscitur, qui Iliad. + litora appulsurum eum esse spe- Patrocli funus et ludos simili corabas. Ecce tibi nova rei mora pia descripsit. Tantum injicitur! iterum ventis contrariis abest, ut Romanis, quibus, non a cursu depulsus in Siciliam de- nobis, scribebat poeta, aut infrinfertur. Multa omnino in Sicilia

gere delectationem, aut carminis erant Trojanorum et Æneæ vesti- dignitatem elevare videretur talis cia, ut in Excursu monitum. Clas- imitatio, ut potius, ingenio ac sis a Trojanis mulieribus incensa, sensu illorum temporum et homifabula erat vulgari narratione num, id quod totus Virgilius et trita. Non igitur otiose desidere in Horatius docent , nihil magnificenSicilia poterat Æneas, nec incensa

splendidius fuerit visum in classis memorari nisi probabili poeta, quam si Græcorum poetaaliqua de ratione. Itaque poeta rum loca et inventa commode et præclare eo rem adducit, ut Æneas ingeniose in sua carmina transpatri inferias faciat, ludos fune- ferret. bres instituat, classe incensa par- Sed ut delectationi in hoc libro tem comitum deponat in insula, per certaminum descriptionem et urbe nova condita cum reliquis tantopere studeret, poetam movediscedat. Agnosce poetæ sive in- re etiam potuit argumenti steriligenium, sive judicium et in hoc : tas, in ea tamen narrationis parte, dum ludorum festivitas viros de

qua

ad exitum festinabat illa, hoc tinet, navium incendendarum tem- est, ad Italiam procedebat Trojapus ac facultas, quæ alias vix oc

norum classis. Judicium poetæ in currere poterat, feminis , quæ hoc quoque agnovit Segraisius , solæ relictæ sunt, data est. Æneam quod gravissimis affectibus, quiautem quum pietate tam insignem bus libro quarto legentis animus esse velit poeta, quid magis con- agitabatur , nunc succedit hilarior sentaneum, quam ut is patris Ma- rerum facies , ludorum festivitas, nibus sacras cærimonias persolvat? certaminum eventus ac præmioIn ludorum deseriptione , quod rum varietas. rerum genus omnino multum or- Ut autem in ludorum omnino natus admittit, facile est ad intel- cogitationem incideret poetæ ingenium, facere forte potuit Erycis, argumentum, v. Odyss.co, 85 sqq., herois indigetis, recordatio, qui quod repetitum videas a Quinto in iis locis, ad quæ Trojani appu- Cal. IV, 110 sqq., sæpe idem melerant, clarum pugilatu nomen moratum in Tragicis. Argonautahabebat. Catræus quidem valde rum certamina v. in Orphicis 575 acutus sibi videbatur in hoc, sq. Hinc , Græcorum poetarum quod primus vidisset , ad ludos in

exemplo, Romani

quoque

hunc Cæsaris honorem ab Augusto ha- certaminum locum passim carmibitos Virgilium respexisse. Verum nibus suis intexuerunt, Virgilii et idem illud commentum jam a maxime judicio; inprimis Silius veteribus commentatoribus fuit

XVI, 219 sqq., et Statius Theb. allatum , et seu affirmandi seu lib. VI, quos cum Virgilio Homedegandi caussas idoneas habet

roque comparasse non poenitebit, nullas. Enimvero ab Homero inde simul ut intelligas, tum , quam nullus facile fuit poeta, qui non parum in poeta ars sine ingenio argumentum hoc ad istorum ho

valeat, tum, quam iniqua ejus minum, Græcorum inprimis, ani- sors sit, qui, cum aliis ætate anmos ac sensus jucundissimum, terioribus succedat, in angustum attingeret. In Græcis quidem poe- imitationis orbem semel se immitis deperditis plura hujusmodi cer- serit. In summa rerum copia pautamina, ludis præcipue funebribus, per et jejunus est Statius. Spiritum fuisse tractata, vel et Hygino dis- poeticum atterit in exilibus ornacas, f. CCLXXIII. Inprimis ludi mentis; quæ, etsi et ipsa voluptafunebres in Achillis honorem a tem afferunt, tamen . carminis Thetide instituti nobile fuerunt

summa parum delectat.

Interea medium Æneas jam classe tenebat
Certus iter, fluctusque atros aquilone secabat,

1. Æneas medium vett. ap. Pier. et Dorvill. - 2. Lætus iter alter Voss. Barmandum mireris ferre nolle, tenebat iter, et jungere : Certus iter. Ad certus eliciendum est itineris.

1-4. Interea. v. sup. IV, 584 sqq. Servius :

: circa primum ortum lucis navigavit - ergo tota die , dum se Dido interimit, dum fletur, paullulum profectus est, leniter spirantibus ventis : etflammas rogi circa vesperam vidit, quo tempore et per naturam ignem vi

dere potuit, et per pristinum morem , quo per diem cadavera non incendebantur. Noctis fere tempus datum rogo igni consumendo, et altero mane lecta ossa. Sic in Patrocli funere Iliad. *, 226. Stat. Theb. VI, 236 et al. medium (v. sup. III. 664) iter (ut cursum,

fu

« PredošláPokračovať »